^ ' - "t " "n d ] ^ LE etl AMAT ! Ves ' NE dif 1n SES ente ti AQUAE Heg Cr ^ ru "i $ » *
i M HIE iup Qr
DARET
ietaluredisl tara
tran , diferte ike RUPET (aries Manis aa cen m rt MO
Dod eR T D Certe ererr m
" Tie bb.
NM t
U n
TRIER ; P MINIME EIE MM eM T
TT Is TES RCNH Ert
Y
MUCHO
^ i Neqne iip I HERR Wu E Lo Mee e Di diAEUCTO TUoH:
PEE
ENS xn Mie
X Lana am
n
Hos
mE Miser is
5/1; d RN sno HH riae
PA UT IT
AMET P dta OL aU
; 1 evt h LOT E mitt ne eda en NE iri pethe imm E Fort 5 i A ^n
eme im fh
TW d risa tan TAI en
LXI Dion geni ta
mo
oes wena
VIDET a "W
nor jun f
estet needs
nl "hs J
RASC LABOUR AND AU
AA JOVen
i! wort arte poc PET IY ptt sc iati ea ae Li ad
o rare P Ari »
SMITHSONIAN. DEPOSIT
| "i
ME UD ARN aur 75
2 I bs I n Le L M uy " | H ] DII Ln u E D A lu br [E Di 'u | ATI U n " "A " " n Dn 9 ^ E "u D TN T | m | TESTI D * ni ' nog Ü ( , X , Du Uu 4 D * u ! H ] n n B ! AN | | H " D Ü | Iu "n ' ! Ü Dj - EDO E FN " EN E Li m M i B li | ! n ! n AJ , Ü ram , "EN B DEED n Uu un j D EN M p | T
| j/ u n E n | L Uu U LU AT, D 0 | a D^ uh P ] n j "i ELE Dy [ LE TU T LU Jt ' - AL D n ! k LU "qu Q3 ! n Y» ' B " [ un B Ks Um ode LII " ! i | ! D 1i n i ru l J " | [ "n ! Uu t H Li ! Y n uw , "M , E Lu m Par m " * —— uL» i - B ] RO n Ds Pu uU Du | n M ' ,
LS t 1T L u LENS ! u i nu
CBS SPUREL.LAsT1I
ZOOGRAPHIA ROSSO - ASIATICA.
T2520 MEUSSSCPZRSTISMEUSS
t ." Be * "n d Hi , "] Ls - i il M d d : w "n EE I : 4 -— P ! E * m T1 p ; j x b. ) gy '"— MM E "JI F : mo j ' L i u Y wi "E " z » [! FN 1 E- i | /
LI | I] " ] ] | FT4Je^ 02208 : ] AR Y. Lu 4 à TES E * EE 2E | »Ncy 2 3 : ics ) pHyw rS 2 z U y - B PET D E , aedi * E d LI ' d * E u^ - E *) Lu N Hd ) : T 1 4 y " " ' - 1 Y - 4 : n^
* 4
ZOOGRAPHIA ROSSO-ASIATICA,
SISTENS
OMNIUM ANIMALIUM LN EXTENSO IMPERIO ROSSICO
LÀ ET
ADJACENTIBUS MARIBUS OBSERVATORUM
RECENSIONEM, DOMICILIA, MORES ET DESCIhIPTIONES, ANATOMEN ATQUE ICONES PLURIMORUM.
AUCTORE,
PrzrnO PALLAS,
E EQ. AUR. ACADEMICO PETROPOLITANO,
Mice ttai icio cim pesa eret AS OI UU DTVAPTSICUENYTUMUTTNSTTUI I UM DOT EETH TUUM SEIS Y edeee tsp cts tate nme. BEGL Rh OP OQ Ew IN OFFICINA CAES, ACADEMIAE SCIENTIARUM IMPRESS, MDCCCXI. EDIT. MDCCCXXXI,
PT LUMIHNA 80008 A D:ITAIBDBA-O9? B 0.
e ernxTera Ns | WUIJAXIVYA wsrwWo |
T E EUSIHAM.
Ur bao D ,l jn0Y41)4«4 63/001 4994 p "ed | | 4 P J | ^ DET Now e. ii ar Ud d. ipi af rm m. d
E s20T29k ; "ers i iic | ^ BER m IW , 9XkTUOTOSTAS Am REAA LII e 26 "cdi
ew pd I ow Pond des m i
Vra PUE ENDE s .HO0901 ,aNETHT MUQRAUPASIOR SATWUGgA2DA xXxx339dM "Tid
GENEROSISSIMO; ILLUSTRISSIMO
C OQ M-l1 T I ALEXIO CYRILLI FILIO RASUMOF S K Y,
SACR. CAESAR. MAJ. CONSILIARIO A SECRETIS ACTUALI, PRAESIDI OMNIS REI. LUPTERARIAE IN IMPERIO ROSSICO, SUMMO IMPERII CONSILIO, NEC NON SENATUI ADSCRIPTO, EQUITI AURATO ORD. Srt. ALEXANDRI, caET.
*
HORTI BOTANICI PROPE MOSCUAM FLORENTIS ET SOCIETATIS PHYTOGRAPHICAE CONDITORTI,
SCIENTIAE NATURALIS OMNIUMQUE QUI EAM COLUNT FAUTORI ATQUE
MAEGCENATI EGREGIO,
SUOS QUADRAGINTA ANNORUM, AD ILLUSTRANDAM ZOOLOGIAM IMPERIT ROSSO -"ASIATICI LABORES,
VENERABUNDUS
D. D.
PETRUS SIMON PALLAS w. rn.
ACADEMICUS PETROPOLITANUS.,
THREE epi qe,
Posi tandem in lucem, quae diu in schedis dormivit, promissa dudum Zoographia Imperii Rosso - Asiatici, per iri- ginta annos collecta. ^ Continet animalia unius octavae cir- citer partis orbis habitabilis. Si quid utilitatis sic dictae Faunae habere possunt, certe a talibus expectanda est, qua- lem hic sisto ; non macilentam, ut sunt aliae, nominum et synonymorum sceleto tenui hinc inde observationum et descrip- tionum pelle incrustato, sed plenam, copiosam et ita consti- tutam, ut universae Zoologiae illustrandae par sit. ^ Propiti- um NUMEN quod scientiam naturalem, magno exemplo, dimissis per vastisimum, cujus erat anima, Imperium obser- vatoribus augeri voluit, tot singulis, quos inter et ego fui, auxilia suppeditari jussit, ut vitae indignus fuissem si non assiduo labore et totius contentione animi hoc opus tanta protectione dignum sistere allaborassem. — lussu nempe DI/AE ROSSORUM IMPERATRICIS CATHARINAE MAGNAE inter plures (Anno MDCCLXVIII.) per Imperium dimissos obser- vatores, quibus Naturalis historia omnis illastranda mandabatur, mihi quoque esse contigit. Per quinquenium et ultra per austra-
liores Rossici Imperii regiones, Poersiae et 'latariae vicinas,
E
VI
dehinc per alpestrem tractam a glaciali Oceano usque ad australes lmperii fines Europam ab Asia dirimentem, demum ipsam per borealem Asiam sive sic dictam Sibiriam ad Sina- rum usque fines peregrinatus sum, dimissis undique et ad glacialem usque Oceanum studiosis ad conquirendas res na- turales probe instructis. — Per sex fere annos hic fuit campus, in quo stadium rerum naturalium, quod me a pucritia tenuit, eo, quem gratus labor gignit, ardore exercul. — Et quamvis cura plantarum et subterrancorum Natarae munerum, quamvis situs et populorum mores atque res rustica animum consen- tientem continuo in diversa traherent, Zoologiae tamen, a teneris prae reliquis Physiographiae partibus adamatae, prvee- sertim adhaesi. Et quamvis difficile et sudoris taediique plenum stadium prae reliquis sit, latitantium ferarum, fugien- tium volucrum, mersorum undis natatilium, Insectoraum sub ardentissimo sirii calore apricantium, vermium maris alto la- tentium species conquirere, mores discere, viscera rimari, et multifariam structuram describere, tamen neque proprio labori peperci, neque in excitandis et conducendis meo sumtu venatio- num variarum gnaris hominibus avarus fui, ut desidero animalium istas regiones incolentium quantam possem omnium potirer. Et respondebat votis fortuna, ut non solum omnia, quae legerant et adnotaverant per has terras ante me peregrinantes celeber- rimi viri Messerschmidius, Gmelinus sen., Stellerus, proprüs oculis videre, «examinare et recenter meo more de-
VII
scribere potuerim, sed multas etiam species et Illis et Zoolo- gis omnibus ignotas adinvenerim, minutorum autem animalcu- lorum, quae Insecta vocantur, et Verminiorum inquilinam historiam, quam nominati observatores, Botanicae magis in- tenti, vix attigerant, plenam satis et curiosam condiderim. Complevi dein collecta in Sibirico itinere, facta alia in au- straliora Rossiae, ad Caucasum et in Chersoneso taurica pe- regrinatione (Anno MDCCXCIII. et IV.); multaque suppedi- tavit amiciss. Merk, qui cum navarcho Billings glacialem et orientalem Oceanum, [Insulas circa Camtschatcam et versus Americam sparsas, ipsamque Americam adiit et in colligendis avibus, piscibus, plantis assiduuo fuit. Quid praestitum sit, ex opere ipso perspicient gnari, quod tacite nusquam alienis ditavi opibus. Quicquid enim de Natura moribusque anima- lium adnotaverant laudati Viri, vel Collegae qui mecum in hoc campo desudarunt ect omnes ante me nunc vita excesse- runt, fideliter indicavi. —Messerschmidii equidem ad ma- nus tantum venit Ornithologicon Sibiricum, sparsaeque in /7o- degetico ejas observationes ; Stelleri vero sola Jchthyologia Camtschatica. — Gmelini et Krascheninikofii schedae vix quidquam utilitatis adtulerunt.
Et haec quidem in prima fronte monenda erant, ut constaret quae cuique laus debeatur. ^ Nunc ad ipsa Faunae Rutheno -asiaticae sacra venio. — Regio, cujus animantia hoc
opere recensui, quamque breviter animo percurramus, parte
vil
occidentali tota fere plana, pars est Europae, cui a mari balthico ad Carpathicum usque jugum continua est, ad bo- ream mar albo, et Sevone monte, ad austrum Ponto, Maeo- tide Caucaso et Caspio lacu praefinitur, et per Uralense ju- gum ab oriente disterminatur a magno Asiae continente. Pars asiatica ab ipso Uralensi jugo supra Tatariam magnam, cujus partem comprehendit et Sinico imperio nunc subjectam Mongoliam ultra duo millia milliaria extenditar, ad boream Oceano glaciali praefinita, ad austrum jugis magnis asiaticis, orientali extremitate Oceano orientali circumfusa. — Amplissima haec Imperii pars, magnis fluminibus ex asiatica montium catena versus boream transversim defluentibus et Salmonum ex Oceano subeuntium magna varietate et copia abundantibus, quasi subdivisa, in genere temperato ct frigido sub coelo posita est; quae climatis constitutio auimalium multiplici productioni equidem minus favet, apud nos tamen regionum varietate et extensione compensatur. Maxime australes ejus fines non ultra 50""" ]atitudinis gradum extenduntur; ad boream vero tantum, quantum ulla alia terra, et in circulum arcüi glaciatum usque littora pandit. —'lemperies ejus in ge- nere non est in ratione latitudinum locorum, quia boreales venü, et ab australi, nive tecto montium jugo reflexi, tepi- das a meridie auras excludunt. Hinc quo magis ad orientem. tendit Sibiria, magisque attollitar. montuosa, et inter juga et
£glacialem Oceanum, arctius includitur, «eo frigidior, sub lati-
IX
tudine Europacis regionibus calida et vitis feraci; et in ge- nere clima harum terrarum lineis parallelis ab occidente bo- reali, versus ortam hyemalem ductis apte determinan posse videtur.
Dantur in Rossia curopaea partes cultissimae, imo ni- mis populosae, ubi e quadrupedum spontaneorum et avium classe parum reliqui fecit humana industria. ^ Reliqua omnis Imperii pars magna ex parte Naturae adhuc relicta est. — In hac versus meridiem panduntur campi vastissimi (Step), maxi- mam partem inculti, quosque partim mari tectos fuisse vix est dubium. . Talis etiam est universa fere Tataria magna intra et extra Rossicam ditionem, alpestribus tractibus inclusa; et pars citerior Sibirae inter littin ct. Obum fluvios compre- hensa. Dantur tractus montani ab inclementissimo usque sub temperatum coelum extensi, varioque climate gaudentes, par- tim sylvosi, partim (praesertim ad meridiem) calvi, altitudine vara, et versus orientem saepe tanta, ut vix maximis aliaum regionum montibus cedant. | Horum prima continua catena a glaciali Oceano orta inter Rossiam et Asiam versus austrum porrigitur et jungitur maximo montano tractui, qui inter Indiam et Sibiriam versus ortum tendens in superiore regione lrtis flavii fines Sibiriae subintrat et comitatur usque ad Jeniseam, ubi magis magisque in latam expansus totam regionem, quae est ad orientem hujus fluvii, occupare vide-
tur, montuosam totam, hinc inde insignioribus jugis exaspera-
X
tam, simul vero totam elatam et alpestrem; quam in univer- sum Sibiriam orientalem appelabo. ^ Ab hoc elato et montano situ pendet ex parte orientaliorum. regionum frigus; inde matatio soli, plantarum diversa progenies, animalia multa peculiaria huic ulteriori Sibiriae, quae Gmelino persuaserant ad Jeniseam Asiae fines Naturam posuisse, In genere monta- nae regiones, quo borealior et frigidior quaeque est, eo ma- gis sylvis abundat, quae ipsae humorem ct frigus augent et inclementiores iriguasque has terras reddunt. — Immo tota fere borealis plaga Sibiriae a Cama fl. ad Lenam continua sylva est; arctica vero ora, ubi sylva exsurgere nequit, nuda et muscosa palus, vix ad spithamae profunditatem aestate degelascens. Hae partes Insectorum. et Reptilium proventui parum favent et habent paucissimas species. Con- tra majorum animalium sylvestrium, aviumque exoptata sunt patria, ita ut, quo magis ad boream et Orientem processeris, crescant sylvae et paludes, augeatur ferarum in solitudine in- culta numerus et migratorlarum avium, praesertim aquas fre- quentantium, tumultus.
Contra australes "Tatariae campi, partim herbidissinio caespite laeti, partim nudi, salsi, et ardore reduplicato Solis toridi, non solum e minoribus quadrupedibus multa insolita, avésque calidiori coelo addictas, sed imprimis Insectis pullu- lant, quorum non exiguum numerum cum India et Africa
communem habent. lae solitadines cohortales Locustas et
XI
murium greges generant, quae saepe Europam nostram, bar- barorum instar eandem olim ex eadem patria inundantium, devastarunt. Aquarum vero vastisimorumque lacuum in australibus (: quales Maeotis, Caspius, Aralicus, Barabenses, '«Baical:) copia, Faunam nostram non solum avibus aquatilibus australibus, mire copiosis et variis, sed et piscium insigni varietate augent, quorum multos alibi frustra quaeras.
Minime omnium adhuc nota sunt marium Bossicum Imperium alluentium. contenta et in his multa adhuc addenda posteris observatoribus relinquo. Multa tamen egregia ex observationibus Stelleri terra pelagogue jactati et adlatis a Merkio speciminibus, ex orientali Oceano, varia ctiam e mar glaciali et albo studio Lepechini et studiosi mei Das. Sujef, et pontica e propria observatione innotuerunt.
Non possum non hic ctiam observare, Sibiriam maxime orientalem in animalibus, avibus et piscibus (ut in plantis) multa habere cum America communia, de quo suo loco fusius. — Notabile etiam Chersonesum tauricam, licet felicis- simo sub coelo positam, et arborum, Mherbarumque varietate praestantem, Insectis et item avibus esse pauperimam, et quotannis fere, propter intempestiva forte vernalia frigora, pauperiorem fieri.
Omnium harum regionum animantia ordine et generibus disposui, quae mihi semper Naturae maxime consentanea visa
sunt, et quorum pleraque sapientioribus prioris aevi Zoologis
XII
jam magna ex parte innotuerant, Linnaeus judiciose ex illis selegerat, praesertim quoad quadrupeda, aves et insecta, in ilis ARajum, in his S;^ammerdamium secutus et seriem complevit. ^ A recentissimis generum subdivissionibus et no- minum multiplicatione inutili semper abhorruij, quam tantum novandi cupido et clarescendi prurigo genuerunt. — Rariorum specierum, praesertim quae minus bene determinatae sunt vi- sae, et novarum omnium descriptiones accuratas et omnium, quantam potui, mores, instinctam, amores, pabulum, venandi modum, migrationes prosecutus sum. — AÁnatomicas adnotatio- nes adjeci, praesertim quas in Zootomia desideran vidi; dis- secui enim fere omnia quadrupedia et aves, quae sors obtulit. In Ormithologia quoque interaneorum notabiliora momenta non neglexi. Neque inutile credidi pondera et mensuras, in vulgatioribus generaliores, in raris et novis accuratiores adji- cere, ne quidquam desiderari possit, et ut ex illorum com- paratione aliquando pateat: quantum in mutanda animalium mole, clima et locus valeant. Varietates nullas neglexi, quae in Zoologia maximi momenti certe sunt. — Collegi etiam nomina vernacula animantium omnium linguarum in Imperio Ruthenico usitatarum, | eaque secundum gentium affinistates ordine exposui et secundum pronunciationem, | orthographia làtino- germanicae convenienti, litteris exacte expressi .lIcones additae sunt praeserüm tales, quae Zoologiae hucusque de-
fuerunt. In genere operam dedi, ut circa Species animalium
XIII
apud nos inquilinas nullum. dubium superesse possit (*), syno- nymorum ctiam corrects passim hallacinationibus. | Quum autem in dissita, barbara regone, ubi vivo, novissimorum librorum, praesertim Ichnographorum non fuerit copia, cita- tiones horum omissas fuisse non succensere velint Lectores, et aliquas, praesertim in classe Insectorum pro novis forte posui species, quae novissimis hisce auctoribus jam innotue- runt, et sub aliis forte nominibus descriptae sunt. — Sunt autem omnino justissimae illorum querelae, qui pruritum ho- diernorum Naturae consultorum, nova, per arbitrarias et arti- ficiales generum subdivisiones, cumulandi nomina vituperant. Et est utique res etiam gnaro taediosissima aeternos in synonymis dissensus conciliare et species e synonymorum varietate multipli- catas castigare. In quo plurimam culpam ferunt cumulata Syste-
mata artificialia, quae, pro conditoris arbitrio, ut novitate se
C) In .4moenit. Acad. «ol. 7. Diss. de Necessitate bistoriae maturelis. Rossiae 2 450. $. 8. quaeitur: ,,Dic mihi, et eris mihi magnus Apollo, qualia sint
— illa Mammalia et aves, quae descripta in ZMuseo Petropolitano sub nomi- »nibus : Furunculus myodes, p. 343. mustela daurica, cauda carens, cu- »nuiculus dauricus caudatus, 5$. 344. Mus cauda carens, p. 947. Talpa »aurea, p. S49. Tinnunculus fuliginosus, 5.357. Noctua daurica, p. 363. »Pica daurica, p. 367. Columba rupicola, 5. 373. Alauda tungusica, p. »276. Motacilla capite et ventre flavo, 5. 379. Linaria longicauda, p. 396. »Ischiptirra tungusica, p. 397. Grus daurica, p.450. Trynga samojedica, »p. 402. Mergulus Lutorska, P. 405. Anserleucorhynchos, p. 406. caet. »quae nomina confusa sine descriptionibus, sine notis specificis, sine
siconibus exhibentur.**
XIV
commendet, naturalia genera discerpunt ac distrahunt. — Contra si methodo naturali excolendae primario inhaesissent methodorum artifices et saltem genera naturalia, complexu similitudinum, non minutis differentiis determinanda et aequabilitate discrimi- num dijadicanda, non discerpsissent artificialibus et saepe pueri- libus synopseos adamatae terminis adaptantes, non adeo in nomi- nibus hodie laborarctur.
In disponendo hoc opere Ordinem secutus sum naturalem, quem etiam 7]. Linnaeus tacite agnovit, antiquiorum Zoologo- rum vestigiis insistens, ubi potuit. Hujas quidem methodi defini- tiones ordinum adeo determinatae praestari non possunt; quis e- nim talibus adco multiformis et variae Naturae producta adstringe- re possit? quae non aphoristicis et scholasticis definitionibus cir- cumscriptas, sed pulcherrima affinitatum serie continuatae, justis- que, ab aequo et experto Zoologo dijudicandis intervallis de- signatas divissiones observatori offert. Attamen ordines satis de- terminatos praestitisse mihi videor, et genera aequo, nifallor, judicio construxi, a subtilitate in distinguendo semper alienus; nec opinionibus novandi studiosorum judicium submittens. | Arti- ficialia enim sunt Systemata, quae //l. Buffonio, aliisque a methodo in naturali scientia alienis, scommatum haud parce in hodiernos Naturae scrutatores effusorum materiam praesertim praebuerunt, dum ipsi sublimiora affectantes naturalis ordinis evi- dentiae et deliciis sese subtrahere nequeunt, taciteque naturae
nutul dant manus.
XV
In Synonymis citandis non, ut multi faciunt, anteces- sorum tradita cuim erroribus exscripsi, sed nulla posui nisi collatis auctoribus et bene consentiente cum ipsis objectis iconum vel descriptionum fide. Hinc in bene notis et nulli dubiis speciebus facilem illam, sed vanam eruditionem sae- pius neglexi ; in difficilioribus vero, praesertim vexatis spe- cicbus, omnium qui ad manus fuerunt Auctorum Synonyma diligenter citavi. cones addidi novarum praesertim specierum, vel quarum minus bonae exstant, quaeque pro comparatione videbantur necessariae.
Expeditis iis quae dicenda erant Lectoribus, pauca pro iis addam, qui Historiae naturalis cultoribus minutias ct sub- tilitates exprobrant, et inutilia longe plurima nos tractare cavillant. His non opponam commoda quae ex rebus natu- ralibus quondum despectis usus edocuit, hodie passim in lu- cem profert Naturae studium, inque posterum sine dubio prae- stabit, neque gloriabor quantum penitior Naturae cognitio nostris temporibus profaerit Oeconomiae, Medicinae, technicis artibus aut quam necessaria sit in distinguendis utilibus vel noxiis. Ea enim gravissima abunde exposuerunt jam plurimi et princeps atque solidissime /]l. Linnaeus. Idque licet in- ficias ire nequeant detrectatores, tamen inutilibus praeterea plurimis nos inhaerere atque vana aut adiaphora operose tractare objiciunt. — Oaaerum hos potius: nonne in omni scientia,
quacanque demum homuncionum socialium ingenia occupantur,
XVI
multa ubique docenda et discenda sint ad directos usus vel plane non, vcl nonnisi e longinquo facientia ? quac tamen is, qui profitetur scientiam, — et optimo quidem jure, haud tan- quam ' superfluva spernit, nec sperni posse sentit. — Nonne scientiis philosophicis, physicis, Chemiae, Anatomiae, theo- riae medicae. itidem minatiae et allotria exprobrari possent ? Utique ut recte Seneca, si hominum sapientiam omnem et megotia grüvissima sereno animo excusseris, omnes tales sunt, ut altioribus mentibus, iis quibus punctum est, quod. ferro et igni inter tot gentes dividitur, contemtui esse debeant. — Si ad dignitatem scientiae cujuscunque, quae directum humanitati ct notabilem praestant usum, posthabitis et rejectis omnibus quae complent, expoliunt, perficiunt, juvant ; heu quantillum supererit cognitionum ? Nonne autem hisce nauseosis palatibus accommodatae scientiae ad antiquam sensim barbariem reda- cent ?— Quicquid enim immodici antiquitatis admiratores (*) di- "cant, non admiranda quadam vi judicii, neque selectu nau- scosa, praesertim in Naturae historia tractanda, summa tantum rerum capita delibarunt seniores, sed potias, ipso, non ex- cepto Zristotele, idfíecisse videntur, quod in omüi primum excoli coepta scientiae parte fieri solet, vel quod Topographi parum cognitae regionis ordiuntur, illad nempe dixerunt, quod magis illustre in oculos incurrebat ; unde illorum medio- critas hodie quibusdam judiciosus delectus videtur. — Sed si
magis obvia et saepe graviora praeoccuparunt priores, non
XVII
ideo nihil agunt, qui postea excolendae scientiae operam collocarunt. Sic, ut in recentiori exemplo consistam, quam- quam S;rammerdamius operosis et nobilissimis observatis Insectorum naturam, minüutiosum anatomen et metamorphoses patefecerat, attamen si minutiosaa Aeaumurii, Roeselii, Lyoneti non accessisset industria, multa hodienum egregia nos laterent.
Denique, posito multa nunc historiae naturalis cultores nunc occupare, quae ad Scientiae tantummodo complementum serviunt, immo quae tantum juvant; nonne istae minutiae, ad futuros usus aliquando forte dirigendae, praeferri possunt tot seris nugis, quibus Rhetorica, Poésis, garrula lIurisprudentia, aeternumque | duratarae Metaphysicorum. atque. "Theologorum rxae tot voluminum millia post inventam Typographiam adimplerunt. Nonne Physiophilorum etiam indoctiorum ludi, Musea, imino nugae, saniore judicio ponderantibus, pracfe- rendae videbuntur ludis scenicis et pcecuniaris, quibus tam prodige tempus. et fortunas impendunt proceres? vel pictis tabulis et arte scaulptis imaginibus, quae thesauris redimuntur, ut ad tempus sint spectaculo ? vel tandem reliquis luxuriae et suberbiae crepundiis, quae in tantum hodie invaluerunt, ut mundum fere regant et meta sint, quo turba omnis cul- tiorum hominum, etiam per crimina et perjuria, tendit.
Denique, si phylisophico animo interest globi nostri uni-
versum, etrelatuones, similitudines, divortia, naturam corporum nox
XVII
nosse, non tantum in eo quod lucrosum, vel atile, vel edule est, nec in ulla partiali notitia studium Naturae consistere debet, sed omnis Naturae complexus sensim ita est illustrandus, ut ordo rerum et leges generales creationis elucescant. | Neque enim ea, quae alienos nunc non delectant, etiam Naturae mystis taedio sunt; immo scrutatori saepe laboriosa Cel, D'aubentoni diligentia gratior et utilior evenit, quam splen- dida Buffonii eloquentia.
In fine praefationis venia mihi petenda est, quod re- tardato, per varia impedimenta, hujus operis in lucem pro- cessu, passim forte proprias observationes pro novis tradat, quas interim praeoccuparunt alii, qui post me Naturam scru- tati sunt ; Multa etiam minus polita seu imperfecta senio in- gravescenti et infirmitatibus quibus laboro condonanda, aequo
judice facile expeti posse puto.
ÁA -*-tfrtdg:t 5 eti tht
la ténacité, avec laquelle le célébre auteur de cct ouvrage, dont le texte & été imprimé aux fraix de l'Académie, s'est obstiné à vouloir que les planches fussent gravées à Leipzic par Mr. Geisler, à qui il avait confié les dessins originaux, a été cause que ce travail, qui auroit pu étre exécuté à beaucoup moins de fraix, en beaucoup moins de tems et tout aussi bien, par des Artistes de St. Petersbourg, non obstant les conditions onéreuses, auxquelles l'Académie avoit consenti par égard pour son grand Naturaliste, 6e trouve encore loin de son &ccomplissement, ce qu'il faut attribuer à un concours de circonstances fatales, dont il seroit trop long de faire ici l'énumération et qui ne permettent pas méme à l'Académie l'engagement formel de fournir les figures de sitót. Cependant comme le nombre des Naturalistes, qui témoignent un impatient désir d'acquerir au moins le texte de la Zoographie de Pallas, augmente d'année en année, l'Académie s'est déterminée à le mettre en vente, afin de satisfaire ce désir si naturel et
8! honorable pour la memoire de l'illustre auteur.
2 * * * tack sapemas i5 b 1:stus ssdifie 3 p seva isa ui. | 3 vieuov & $nüado-e»'8 ,2imsbaoA à xii xui besiquii 59s s oir Ho Di NE, aM aie »jsqiel á aebvary itodent 9 isdonsfq 254 up sions iup direi 55 aup sevs2 5i a «Ausnigho eniessh eol boo avs cob aniem: quosuaod go xis? sb eniem. — á Amobrs si gq - - «garodesoto'i E ob 8212! A asb — v nois isaut duoi :5 amy LL fiov. sirobroA") eolloupxün «do2usibmo ettotibaoo. 89b 3najado . mor ab dioi sToome oviroa? 2e oisilerait bns 18 1094 fringb 784 'ionksiitebrio ab eiroomos nu d 3e2dixos Jal up. 95 Sitbarsesitquioosa ! i np is noitermul ioi oia ob go! «$97 debe. 5 nob ,a9fatit ax urumoi sb lomnol iaoms3sguo simpbssdl 4 mim &nq 31319mz9c ; run A eob sidmon »i emmoo mabeoqn són eb sug "ai sb heat si eniom us — stb al:bb inaitaqri ug p Ln simbbaaA'l obéiá a2 obnasb erremrs orla sb siiqengoos |
t3 dila de eb. 32 sislaiiaa »b. aac Ld es exito et & bito
2103206 :3euflli |- o5 succ al used sfdazoaoi L
^ m | Hu
*. Li
INDEX VOLUMINIS PRIML. rj £
Dp oXJGUD'SUNCEOY A: pag. pag.
2;. M. Foyna. ! , 86 56. S, suaveolens 133 IL rE£R^A E. ? I eh 28. M, Putorius.. 85 57. S. Gmelini E . 134 ag s. :
IPFE ie 29. M. sarmatica : 8o 58. S. pygmaeus . : UI34 : : Me ; . 3o. M. sibiric: , . go X4. Erinacei. : : ; 36 1, F. Tyeris . . 15 V B n 3 P : ;
: 3:1. M, Ermineum . qo 59. E. europaeus . 22137 a. F. Pardus . 17 1 32. M. Gales. . : P 94 60, E, auritus : . 3138 3. F. Panthera : 5 180 : EUS 33. M. altai . 98 ul A ids ? 7. B7 jubata . : ; 19 , : CUM 5,4 a d S. [Za - FH. Phoca. . . 2 ThE, Nan " 3 5. F. Manul . : : 20 ? XJ. Hystrices. : 4^ ro " 34. Ph. Lutris " . 100 - j 6. EF. Catolynx : 23 : 61. H. cristata Á s oL&l i 35. Ph. ursina . S fei 338. (atus: : : 25 3 62. H. dorsata : d 014: E 36. Ph. leonina L AS O s 8; E. Lynx... ; ; 28 N XHI. Castores. ; . 142 37. Ph. nigra : 31197 Bg II. Canes. : . á 4 32 63, C. Fiber . " marc 38. Ph. nautica . . 108 d , 8. C. Hyaena . 1 : 3a 3 64. C. zibethicus . e 144 Hd : ^ 3g. Ph. albigena . . 109 E 9. G- alpinus,-.. .- é 4 " XIV. Lepores. AMA ga m 145 4o. Ph. Equestris . 1 V. 10. C. Lupus. : i 36 65. L. vanbilis. . 30:45 C 3 41. Ph. dorsata ' Uma s, PE GUM $ : (Us aubeus.s . . j . timidus ; T ol4 x C és k 4a. Ph. Monacha . (T edd EAE - 2. C. Gorsac . ds 1 Ts YN FELROMI i 43. Ph. Largha : iir T3 : en £9 :3. C. Melanotus . a 44 : 68, L. alpinus : sr 550 CER 44. Ph. canina ; TES 14. C. Vulpes . TR. 45 . 69. L..Ogotonaà ;. ..; 15i 45, Ph. ochotensis . NEST . 15. C. Lagopus : s 51 7o. L. pusillus j Ay 5i 16. C. familiaris — : 51 ll. SEMIFERAE. mug ;1, L. hyperboreus s 0152 JI. Ursi, : cU caRETre5 EREXIT. esperttiónes, a. Bu nax co. rciomyes-Murdun s ei 153 1;. U. Arctas . Á : 64 46. V. murinus 3 "I2 2, À,. Baibak, A . 155 18. U. marinus : : 69 4;. V. Noctula : veU22 73. A. Ciullus : 156 TESMeess —. : : : 79 47. V. Serotina . e 0123. — XFT. Spalaces. 1 : 4 158 19. M. Taxus . : : 7o 48. V. Pipistrella.. 2 I3 ;4. Sp. Typhlus . s 15g 2o. M. Gulo . : j 15 4g. V. auritus ; 2. rad 75. Sp. talpnus . , 15g V. VFiveriae : : , 25 5o. V. Hippocrepis 2 r25 ;6. Sp. murinus . . 160 21. V. Mungo . . T9 '2 15 PX Tara . ra6 EI: LCritetbs ^t : . 160 22. V. Lutra . : S "E 51, T. europaea . . 126 7;. €. frumentarius ETE 33. V. Lutreola " É 8o X. forices. . , : . 128 ;8. C, Accedula . "T6 34v V. aterpnna.. 5 2 eS 53. S. inoschatus . ' . 128 29. C.' arenamus 5.) . 16a VI- iMusielae. - S "Sa 53. S. hydrophilus . . 130 8o. C. songarus . . 16a 15. M. Zibellina . .. 83 54. S. araneus : AUT 3U 81, C. phaeus , : . 163 16. M. Martes 60. 085 55. S, Güldenstaedtin — ,. 1:33 $2. C, Furunculus MEE CE e"
*
AX
XVIH. Murs. . : 83, M 84. M. Rattus
85. M. Musculus 86. M N... 8;. M. asit
decumanus
agrarius . M, minutus betulinus vagus amphibius q Caraco 93. M, tamaricinus XIX. Myodae. 94. M. 95. M. 96 M, 97;. M. 98. M. 39. M M. Lagurus . LOI M. 102. M. 103. M. rutilus XX. Myoxi. : 104. M. Glis 105. M. Nitedula AXI. Dipodes. . : 106. D, Sagitta 107. D. Jaculus
Lemmus torquatus oeconomus arvalis saxatilis
socialis
grezalis
alliarius ,
108. D. Acontion
109. D. Meridianus XXI. Scuri.
110, Sc. varius . Sc. caucasicus Sc. striatus Sc. Uthensis I4 6.
volans
IV. AXIH.
1157
Cameli . C. bactrianus 116. C. Dromas . XI. 117. M. moschiferus XXF. Cervi. : 118. C. Alce
119. C. Tarandus
AMoschus. :
RUMINANTI A2.
, C. Elaphus
120
121. C. Capreolus WAT. Jd egocerotes
122. Nes. lbex
DA Aes Aegagrus
124. Aeg, Hircus ,
1:25. Aeg. Ammon
126, Aeg Musimon
12; Aeg. Argali
128 Aeg. ovis AXFII. Boves.
129. B, Taurus
13o. B. Bubalus
131. D. Poephagus XXFTIH. Antilopae
132. À, BRupicapra
133. À gutturosa .
134. À M...
135. À, Saiga t: à
V. ANOMALOPODA,
XX/X. Equi.
136, E. Caballus .
T2377 E. ilemionus
138 E. Asinus AXX .$ues, :
. 9. europaeus . . S. indicus
Vl. BELLUAE.
AXXI. Hosmarus. . . 141, R. arcticus MID ac AE TUR CUBA:
AXXII. Manatus.. . :
142.
M, borealis
XXXIII. Delphinus . :
D. Leucas . D. Delphis . . D. Phocaena D. Orca
AUC TV Dhyscleres nM
141
Sh
XXXF,. Balaenae
148. B. Physalus
149. B. Boopss s.
150, D. Musculus AXXXVI. Ceratodon, .
151, Ger, Monodon
macrocephalus
^1
»s fd...
A NE S.
» iL. PRAEPETE S,
Str) ges. E
1, Stirys. Bubo
2: 5. Ofltus.x
3. S. Aegolius
4. S. Scops
5. $. nyctea
6. S. doliata
;. S. barbata 3 : 8, 5, uralensis
9. S. Aluco ,
1o, S, Ulula
ir. S. passerina
II. .A'alcones. KE. Gyrfalco
I1.
Zp-
:3. W peregrinus 14. FK. Lanarius 15, F, Subbuteo 16. F. Tinunculus 1;. F. vespertinus
18, F. Aesalon
Aquilae. : . : 1g. M. nobilis 20, À. Chrysaétos 1, À. pelagica 22. A, Albicilla . 23. A leucocephala 24. A, Ossifraga
25, A. Clanga 26. À. leucorypha ccipitres. — 23. M. 28. À. Haliaetus 29. A. Milvus 3/02 A. 31. À. 32. À 39:07 34, ^. 3:5 DA: 36. A. 30 29N- V ultures
38, V. barbatus .
hypoleucus
regalis lacertarius lagopus Buteo Circus
variabilis
Nisus .
39. V. Percnopterus
*
Astur : P
E
£o. V, Persicus » 41; V. Meleagris
"-
IL osttTNE
FI Corw.
1. P y aj;e?d'aj tim 194 e*s.
42. Q. coxax
43. C. corone
44. C. Cornix
45. €. frugilegus
46. C. Monedula
4;. C. dauuricus .
218.'G. Pica.
49. €. Cyanus
5o. C. Stelleri
51, €. glandarius .
52, C, Mimus
53. C Garyocatactes
54. C. Graculus VI. £Zani, .
55. L. major
56. L. Excubitor
5;. L. Vigil .
58. L. Collurio
59. L. phoenicurus 6o. L. brachyurus VIII. Pici. 61, P. martius 162-B: 63.7 P. 64. P. 55r .P- 65. P. 67 P. 68. P. 69. b: IX. Siurni.
;9. St. vulgaris
viridis Chlorio . Cirris Cissa . Cynacdus . Pipra . t tridaetylus
Jynx .
;1. St. roseus B
;2. St. dauuricus .
;3, St Cinclus X. Xanthorni — .
14. X. Caucasicus
75. X. Pendulinus XI. Certhiae.
76. C. muraria
7;. €. Scandulaca X4, Upupa. ;8. U. XZH.. dlcedines, 79. À. 8o À. Alcyon * XIV. Meropes. 81, M, Apiaster
vulgaris
Ispida
82, M. persica XF. Coracias ] 83, C garrula XFI. Cuculus. .
84. C. borealis XFIH. Taurdi.,
$3. C Oriolus
86. 'T. saxatilis * 8;, "T. auroreus 88, 'T. varius. — DEUM "QT. Merula
qo. T. leucocillus . qi. T. torquatus 92. TT. fuscatus
93. T. rulicollis
94. T. viscivorus . 95. T. musicus 96. T. pilis. *97. dw Illas .
98. 'T. pallens 99. T. Junco 100, T. Azdon XFIHI. IMusciapae. . 101, M. Grisola : 102, M. Xlbicilla 1903, M. Fuscedula . 104, M. 105, M. 106. M. guttata XIX. Wotacillae. - 1. Oenanthae, 107, M. Rubetra 108, M, BRubicola 10g. M, Luteola
atricapilla ,
Eridea ;
1:19. M, montanella IIl. M. 112. M. 113.. M
Cyane Vitiflora
Strapazina
479
422 474
. M. aurorea.
M, Ernithacus .
. M, Phoenicurus
Philomelae. M. Calliope . M Philomela. M. Luseinia M. Aédon
M, Curruca
. M. Sylvia
M. Cyanura M. Rubecula
M. Salicaria
. M. Trochilus p M. rubiginosa
. M. Acredula
M. pileolata
z. M. Regulus . M Prorezulus . M. "Troglodytes
5. Pallenurae,
135. M. Melanope 136, M, flaveola 135. M. Citinella 138. M. campestris 13g. M, Albeola
4. Corydales. 1:40, M, Locustella 141. M. Cerihiola 142, M. Cervina 143. M. Spipola
XX, Alaudae
a I4.
À .tatarica
. À anongoliea ,
. À. calandra
. leucoptera .
E . À, nivalis
. cristata
A . A, Galerita. A
. coelipeta . A. grandior
À. testacea
. A. Pispoletta
»-
», M. -- : M. Coeru cula; *.
-4 525 526 526
XXII $^.
, L
pag. pag. pag. XXI Hirundines. d 528 3. Caprimulgi. 542 :68. P. cristatus . —. 555 1, Chelidones 538 16:1, H, Caprbnulgus . 5áa 169. P. Fringillago , 555 155. H, domestica JO ORE SO CT ITORTIEU S EU ENRCETS 170. P. carbonarius |. — 556 156, H. Lagopoda . 532 162. S, europaea . . 545 171. P. palustms , 5... 557 155. H. alpestris . ; 534. XXIII. Pari. j , : 547 XXIV, Columbae ; : 558
153.9 H* vipariaq 94-99 1... 535 163, P. Bombycila — . 548 172, C. Oenas S HEN UIS " 159. H, Melba A 533 164. P. barbatus , : 549 173. G. Palumbes. - . 563 * a, Apodes vel Falculae, 538 165, P. caudatus . " 551 174. C. Turtur 1 564 160, H. Apus . 3 538 166. P, Cyanus . , 552 1;5. C. rupicola . . 566 160, H. Ciris , : , 541 167, P, coeruleus , 1 554 176. C. fusca, . - 56]
LI
oO
LM,PERII. ROS SECI *
ANIMALIA LACTANTIA.
JNachricht für den Buchbinder: Nach dem inhaltsverzeichniss. 1. Bd. L1
tos N HU OITNI
EULGS.MI
luo (ovx Mobelon Tu
p X Carbo AUN. LDL.A.
c—— —GUUESEPUO 3 »
Rosicun Imperium, quamvis in interioribus, praesertim versus Aus- trum et Orientem, regiones passim vastas et minus populosas offe- rat, minus tamen Animalibus lactiferis terrestribus seu ita dictis Qua- drupedibus spontaneis in genere abundat, quam vulgo creditur. Sic enim v. gr. Polonia eique finitima Lithuania longe magis Luporum cohortibus infestatur, quam ulla Rossiae velSibiriae solitudo; et cam- pestria Sibiriae, licet magis desertae, minores feras haud majori co- pia alunt, quam ipsa Rossia. Sed quo temperatior ommis regío, eo frequentior animantibus variis; et Zf/pes, quae australem universae S$i- biriae limitem efficiunt, uti et Uralense jugum Sibiriam a Rossia eu- ropaea disterminans, et editissimus Caucasus, maxime abundant qui- busvis etiam majoribus Cervini generis animalibus, grandioribusque feris; dum campestria minores Mustelini et Canini generis species praecipue multiplicant, proque harum alimento mire varia et nume- rosa Murinl generis progenie pullulant. Vasta Tatariae Mongoliaeque deserta simul gregibus feris Equorum, Hemionum, Onagrorum et An- tiloparum nobilitantur, quos conterraneae "Tygrides, Oncae et Panthe- rae imprimis venantur. 4rctica vero glabreta venatoribus, praeter solos Tarandos, origine prima, ut videtur, alpestres, vix ullam prae-
dam esculentam offerunt.
Loic ——————
4.
Omnium Ordinum naturalium apud nos panperrimus est Semife- rarum; plane vero desunt Edentula. Desunt ergo Faunae nostrae ge- nera calidioribus inter Tropicos regionibus tributa, e priore ordine; Simiarum (uti-nec ipsa certe Humana Species in. his borealibus natu- ralis est, sed adventitia), Lemurum, Didelphidum; ex altero ordine Manes, Myrmecophagae, Bradypodes, Dasypodes. Exulant porro in his borealibus polychela (magnae molis belluae) omnia. Contra nu- mero specierum et individuorum praesertim eminent Gres et Lactan-
tia marina, Phocae, Rosmari, Cete.
Specierum e Lactantium classe hactenus observatarum numerus intra fines Imperii Rossici, connumeratis domesticis, quae tamen ple- raque apud nos etiam in fero statu occurrunt, non multo ultra Cen- tum eL quinquaginta fere exsurgit. — — In hoc numero Novae Spe- cies, apud nos primum rite observatae et Rossicae Faunae partim peculiares, ultra Quinquaginta produci possunt, quarum major pars
est ex ordine Glinium, non paucae Ferarum, et aliquae ex Ungu-
latis: Felis manul, Pall, Phoca scapularis, Lepech. ^ Lepus pusillus, P.
— «ato-lywx, Güldenst. |^ — ' equestris, P. — byperboreus, P. Canis melanotus It — leucogona, Lep. Mus Typhlus, Güld.
—. korsak, Lin. Erinaceus auritus, P. — aspaálax, P.
— alpiunus, P. Sorex moscbatus, Gmel. — talpinus, P. Viverra [lutris, Stell. — umuritis, Gmel. jun, — — torquatus, P. Mustela sibirica, P. — rufills, P. — lenensis, Gmel.
— . Zibelina, Gmel, — minutus, Laxm, — lagurus, P.
e Sarmatica, Güld, — pugmaeus, P. — sodalis, P.
— — uigerrma, P, Lepus Tolai, Gmel. — O0ec0nomus, P. Phoca leosmina, Stell, — alpinus, P. -— gregalis, P.
— ursina, ejusd. — ' Ogotona, P. — rutilus, P. -
Mus
— —
alliarius, P. saxatilis, P. accedula, P. pbaeus, P. songarus, P. Purunculus, P.
jaculus, Gmel.
Mus
—
—
——
tamariscinus, P. meridianus, P. vagus, P. Caraco, P. agrarius, P.
minutus, P.
Antilope Saiga, P.
5
Antilope ga?turo:a , Gmel,
Aegoceros caucasicus, Gül- denst.
Equus Hemionus, P.
"Trichechus oriestalis, Stell,
Delphinus ZLeucos, P. Lep.
Stationes Lactantium apud nos secundum climatum pariter latitu-
dinem et Juga alpestria praecipua considerandae veniunt.
timam Sibiriae constituentibus, pauca, ut
Arctico Mari et glacialibus Zonae polaris glabretis, oram mari-
Ursus marinus.
Rosmarus,
Canis Lupus.
Lagopus.
Ursus Glo.
Mustela Herminea.
Gale.
1, Marina,
Phoca scapularis.
leucogona.
o. Terrestria,
Lepus variabilis.
byperboreus,
Mus Lemmus.,
joe
——
torquatus.
lenensis.
ubique, contigere:
Phoca «itulina. Cete.
Mus ampbibtus. — Ootconomus. — rutilus.
Sorex «ulgaris.
Cervus Tarandus.
Ex his soh. Mures Lemmus, torquatus et Lenensis, cum Lepore
hyperboreo, intra Zonam arcticam, quantum sciam, circumscripta vi-
vunt.
Lagopi vero totam orientalem, sylvis destitutam extremita-
tem Sibiriae et Camtschatcam, cum aliquot adjacentibus Asiae insu-
lis,
occuparunt ,
Tarandi secundum alpina juga ad mediae usque
p ed
Asiae nivales alpes, ubi sine dubio primitivam habuerunt patriam, pascuntur. feliqua per omnem fere Imperiü ambitum, vel saltem
per omnem frgidiorem et magis desertam regionem evagantur.
Per cuncta Rossiae Sibiriaeque climata, et sine ommi longi- tudinis discrimine vigent, adeoque ad arcticam plagam, quousque sup- petunt sylvae, passim accedunt sylvatica animalia:
Felis Lyux. Sciurus culgaris. Mustela Zibellina. Canis Vulpes. — itriatus. — 4'Gale Ursus ritos. | — — "volaus. Mustela Erminca. Castor Fiber. Viverra Lutreola, Cervus Jie.
Castor Zibetbicus,
Contra non ferunt boreum (frigus et intra varios latitudinis
gradus consistunt alia:
1. Facile ultra sexagesimum gradum ferunt:
Meles europaea. Phoca arsina. Mus Citillus. Mustela Martes. — La:btak. — alliarius. — ^ sibirica. Talpa europaea. — syleaticus. — Putorius. Sorex aquaticus. Cervus Elapbus. Viverra Lutreola. Lepus alpinus. — . Caprcolus. — —Latris. Sciurus vulgaris. Aegoceros Zrgaiis. Vespertilio auritus, Mus Caraco. Phoca leonina. — Rattus.
2. Vix ad LVI"* gradum evagantur:
Felis Onca. Erinaceus vwlgaris. Lepus Ogetona. — Maul. — auritaur. — gusillus. Canis Korsak. Vespertilio muritus. Mus Aretomys. — alpinus. ; Lepus fimidus. — Aspalax.
Mustela fygriua. — Tola. — talpinus.
cand 7
Mus Lagurus. Mus jaeníus. Moschus edorifrr, — arvalis. — sagitta. Aegoceros Ibex. — gregalis. — Nitedula, Antilope Saiga. — saxatilis. — betulinus, - gutturosa, e Grctfus. — "gus. Sus Aprr.
— arenarius. — agrarius, Equus Caallus. — songarus. — mniuutus. — Hemionus.
— Furunculus.
3. Tandem intra L""" gradum consistunt:
Felis Tvgris. Mus T ypblus, Antilope Dorca:.
— Pantbera. — socialis. — . Rupiapra. caspica. — acetdula. Aegoceros Pezxoarticus.
— jubata. — ghaeus. — CAUucasicus.
Canis aureus. —. longipes. -— ammon.
— melanoíus, — tamariscinut. Bos Urus.
Phoca equestris. — Glis. — Bubalus.
— minuta. — anellanarius, Equus Orager.
Hystrix cristata. Camelus Pactrianus.
Est vero maxime notabilis Lactantium, Quadrupedum nostra- rum secundum tria primaria Juga alpina Imperio Rossico tributa, Caucasum scilicet stricte dictum, Uralense jugum et magnum dorsum Asiae, Sibiriae finitimum, distributio. ^ Videntur scilicet animalia campestrium minus amantia, minusve propter praedam vaga, vc! alia quacunque causa coércita, non ita longe ab avitis jugis dis- cessisse, in quibus omnia animalium terrestrium incunabula, tunc cum plana pelagus tenuit, fuisse haud dubium est; ut adeo singu- lis, eminentium supra primaevum aequor dorsis jugorum autiqui- tus formatis insulis, quasdam quadrupedum species peculiares fuisse credibile sit. — Eoque ipso quod talia animalia per tot secula pa
: —
triae suae vicina et localia manserunt, et quod alia (europaea et africana) asiatico jugo desunt, circulo quodam ratiocinationis ad- strui videtur pristimus globi nostri status, quem tot alia primaeva Naturae monumenta stratorum terrestrium paginis inscripta asserunt. Neque alia est ratio, cur America meridionalis fere omnes plantarum
animaliumque glebae addictorum species peculiares habet.
Sie mihi videtur a Jugo Carpathico et a Caucaso, eique .con- nexis Armeniae et Persiae jugis processisse: Felis caspica et dome- stica, Mustela sarmatica, Mus Typhlus, et in eodem alpestri tractu adhuc insulata vivunt: Aegoceros caucasicus, Sciurus rufiventris, So- rex auritus. Circa Uralense jugum locales sunt: Lepus pusillus, Mus talpinus et aliae plures. Ad magnum denique jugum asiaticum per- tinent: Bubalus spontaneus, Camelus bactrignus, Antilope gutturosa, Moschus odoriferus, Feles T'ygris, Onca, Manul, jubata; Mustela Zi- bellina et sibirica; Sorex minutus et pygmaeus; Erinaceus auritus s Lepus alpinus, Tolai et Ogotona. (haec quidem orientaliori regione circumscripta); Mures 4spalax, oeconomus alique. Et quemadmo- dum hae species in borealibus ad hoc vastissimum Jugum referri debere idemque tamquam patriam agnoscere videntur, ita etiam au- stralis ejusdem descensus, Indiam versus et Sinense Imperium, multa habet peculiaria, Africae et Americae denegata. Asiae contra deesse videntur ex Europaeis et in Rossia partim europaea vulgaribus: Cer- vus Dama, Felis Catus, Mustela Martes et sarmatica, Viverra Lutre- ola, Erinaceus vulgaris, Sorex moschatus et aquaticus, Lepus timidus, Mus Typhle, arvalis, sylvestris, Rattus, et forte Glis, quercinus et avelianarius.
Tandem cum Zmerica boreali equidem communes habet Sibiria
species terrestres Lactantium varias, non autem tanto numero ac cre-
|
9
diderunt aliqui. Jam enim constat Ursum et Melem Americae, licet
satis similes nostris, indole tamen et specie distinctos esse; differt
etiam ab affini Citillo; Marmota quebecana ( Empetra) et forsan Gulo
americanus non est varietas nostratis. — Quae vero omni carent
dubio species, Americae cum Europa communes, sunt: *)
Felis Lynx. Mustela Heriiseum. Mus ampbibius. Canis Lupa; cum variet. — Gale (hyeme uta- ^ — oecosomus. nigra. pud noscandida.) ^ — Citillus. Canis /7lpes, cum omni Sorex araneus. Sciurus s?riatus. varietate. — minutus. Cervus Ale. — Lagopus. Castor Fiber. — '"Tarandus. Viverra Lutra. Lepus variabiliy. Aegoceros ammom.
Mustela zibellina.
Ex his tamen quaedam in aquilonan angulo Sibiriae, qui Ame-
ricae maxime vicinus est, non dantur; ut Vulpes, Zibellina, Alce, Ca-
*) Haec ultimo confirmavit, animalibus e terris Hudsoniis adlatis, Ce]. For-
ster Actor. anglic. Pol. LXII. p. 370. seq. et in libello: [A Catalogue of tbe Animals of. Nortb - America by X. Reiub. Forster, London 1771. 8vo. c. ic. Ad priorem tamen expositionem moneo: Animal, quod pro /Marte abie- tum recensetur (/. c. p. 372.) mihi, ob brevitatem caudae haud dubie Zibellinam videri, cujus etiam pelles, veris, ut videtur, Martibus ( vel af- finis Marti speciei) mixtas, Tschuctschica gens ex oppotita Americes Peninsula mercari et Rossis adferre solet. Porro Sciurum, Forstero pro varietate europaei exhibitum, (ibid, p. 370.) non esse vulgarem, sed distinctam speciem; quod etiam de Muribus americanis ibidem recen- sitis suspicor. Sceiurus autem -volaus major (l. c. p. 379.) omnino spe- cies et a sibirico et a virginiano Sciuro volatica pelle instructo, distin- ctissima videtur, quam in illustrando Sciurorum petauristarum species (Nov. Spec. quadrupedum € Glirium ordine, p. 349. seq.) tanquam quartam hujus familiae adlegare neglexeram,
ae rA -—————
io
stor, Lepus, quae glabreta sime sylvis fugiunt; debent ergo ex austra- liore parte Asiae quondam tranemigrasse. Quod si per insularum in- ier 53? et 54^ a Camtschatca usque ad productum Americae pro- montorium subcontinuam et olim forte minus lato freto discerptam seriem, vel per fluitantes glacies factum esse ponamus, in iis tamen Insulis (sylva quippe destitutis) hodie, praeter Lagopum, Vulpem et quosdam Mures, nullum terrestre quadrupes vivit; niei forte reliquae species, defectu sylvae in his, quae transitum praebuerant, terris fu- gatae vel deletae dicantur. Neque absonum est pristinam terrarum continuitatem statuere in regione globi frequentissimis ignivomis montibus obsita et tremendis terraemotibus laborante. Sed mirum simul videtur, quod animalia quaedam Americae cum Europa borea- lore sint communia, eademque Sibiriae universae denegata: ut Mar- tes, Lutreola, Bison; neque magis explicari posse sentio, quidni ex animalibus Americae arctoae peculiaribus (qualia sunt: Meles et Ursus Americani, Canes, Mustelae, Viverrae variae novo Orbi pzo- priae, Marmota quebecana, Castor zibethicus, Lepus americanus, caet. ) saltem unum alterumve eadem via ad nos transfretaverit et in orien-
tali Sibiria speciem multiplicaverit.
Migrationes Lactantium, licet rariores, apud nos variae obser- vatae sunt. Praeter enim Murium Lemmi, torquati et lenensis in ar- cticis, M. oeconomi in orientali Sibiria, M. Laguri per Tatariae deserta, M. decumani et agrarii per omnem jam Europam et Rossiam, par- üm Naturae quadam obscura lege sancita itinera periodica, quae Vul- pium et Lagopodum famelicos exercitus post se trahunt; accidunt etiam vagae migrationes, defectu cujusdam pabuli hanc vel illam spe- ciem adigente: quod in Sibiria praesertim de Ursis, Lepore varia- bili et Sciuris observatum est. Hinc forte est, quod quaedam di-
vá I1
ctorum animalium hodie per omnem Europam, Rossiam, imo Sibiriam universalia facta sint, uti Ursus, Lynx, Lupus, Vulpes, Ermineum, Gale (rapacitate sua in longinquum ductae); Lepus variabilis, Sciurus vul- garis, Mus Citillus, decumanus et Musculus, Aper, Capreolus. "Tum vero mirari satis nequeas, quare $ciuri adeo ubique vulgares per Rossiam atque Sibiriam, imo in Caucaso familiares, non transierint, cum Lepore timido, Lupo, Vulpe, Gale et Capreolo, in Tauricam Chersonesum, alliciente licet pabuli hortensis et sylvatici abundan- tia. Neque dicas, quare v. gr. Mustela sibirica et Zibellina in Euro- pam non transierint? posterior equidem solo Uralensi, non adeo inac- cesso jugo diremta.
De Parietatibus Lactantium et Aybridis stirpibus domesticis agere ampla esset materia, quam hic adtingere nolo, peculiari disser- tatione (cui complementum paro) a me jam tractatam. Ferarum no- stratium, ut et g/irium quae pelles vestitui hominum velornatui aptas praebent et sunt partim per luxuriam hominum cultiorum praetio- sissimae, vellus in genere tanto praestantius est, quo magis ad orien- tem et in alpinam jugi asiatici altitudinem tendas; pejores contra occidentalium et temperatiorum pelles, quaeque in planioribus et versus orientalem Oceanum in maritimis capiuntur. Et mirum, quod in frigido climate quaedam animalium species suapte natura ad albedinem incli- nent, immo lege Naturae hyeme album vellus, ut Lagopus, Ermi- neum, Gale, Lepus variabilis, vel incanum, ut Tarandus, Saiga, Sciu- rus, induant; dum contra aliae in borealibus magis ad procreandas nigras varietates inclinant, ut Leporis variabilis, Lupi, Vulpis, Criceti, Murium variarum exempla docent, vel fuscedinem intensiorem affe- ctent, ut praestantissimis orientalium et alpestrium regionum Zaübelli- nis, Sciuris eorundem situum fuscis et boreali Castore edocemur.
D'A^CERUS NS qr
ORDO IL F E-cR AE
————————————————————————Ó—
Ordo Ferarum, tanquam evidentissime a Natura constitutus, jam ab Aristotelis inde aevo, consensu unanimi Zoologorum constitit. Evidentissimus enim in dentium uniformitate, vita praedatoria, victu animali, digestionis et generationis organis, alüsque habitus externi momentis consensus omnibus facile praeluxerunt. A nonnullis qui- dem complura Semiferarum (mihi dictarum) genera huc quoque con-
numerata fuerunt, sed minus consentiente Natura.
Ferae proprie sic dicendae seu mere carnivora et rapacia ani- malia, quarum species in Orbe insigniter multiplicatae, licet minus prolificae, magnam in Ordinibus imbellium foecunditatem pro susten- tanda immani voracitate expostulant, praeter dentium characterem, in- cisores nempe seu primores minutos, /aniariis robustissimis stipatos, et molares lacero-tricuspidatos, conveniunt multis alis ex anatome comparata petendis. Sic v. gr. omnibus c/aviculae minutae in cellu- losa musculorum inutiles et usu fere nullae, spina vertebralis elon- gata et admodum flexilis, musculi pro teneritudine immani vi prae- diti, oesophagus et omnis canalis alimentarius perampli, breves, coeco et colo brevissimis, vis digestiva ventriculi tanta, ut ossibus non sit impar, genitale in masculis osse suffultum; cute etiam admodum ex- tensili, pro facilitandis motibus et pinguedine molli, imo saepe oleosa,
m—— MÀ 1^
3
conveniunt. Conveniunt etiam in eo pleraeque quod catulos gene- rent coecos et quod, licet vivacissimae et admodum electricae, tamen a perexigua dosi mucis vomicae, tanquam specifice lethifero omni bus feris veneno, illico convulsae moriantur et statim post mortem omnem nervorum, cordis atque musculorum irritabilitatem amittant,
superstite tamen, quod mirum, peristaltico tubi intestinalis motu. *)
Caeterum nulla e Ferarum ordine Animalia, utpote maxime calorifica et nobili pelle fota, hyemali frigore obdormiscunt, ut e Se- miferis et gliribus plurimae, soli Ursi et Meles, ut et Phocarum ah quae abundante pinguedine lente, partem hyemis quiete transigunt. Omnes autem Ferae, praesertim fortissimae, naturae beneficio sunt pauciparae et semel tantum in anno pariunt, plurimaeque homiünis
viciniam tunent et fuga se subducunt ab illo.
Genus L .EERLEINUIM.
Ex hoc genere, quod in calidis maxime multigenum est, in no- stris frigidis et temperatis pauciores dantur species, eaeque praeser- tim in Austral limite, quasi transfugae vivunt. Solus Lynx boreale frigus non timet. Omnes, quemadmodum solitariae vivunt, ita indi- viduorum numero minime abundant et ubique inter rariores sunt ve-
nationes.
*) Admirandum illum hujus veneni effectum in animalia, quae coeca nas- cuntur, etiam avibus non exceptis, institutis a me quondam numerosis experimentis confirmatum in Dissertatione Experimenta de l/enenis exbibente ( Goerting. 1767.) exposuit Amic. Hillefcld. Superest ut Galvanistae ex- periantur, an suis etiam experimentis excitari nequeant animalia sic eneceata!
14 p
In felino genere animalitas ad summum gradum evecta et ani- males spiritus maxime exaltati videntur. Hinc summa vis impetus, iracundia, fortitudo, agilitas. —Himc electrica proprietas velleris fere omnibus et ignea oculorum in tenebris scintillatio, quae multo debi. lior Canino et Mustelino generi, equis, phalaenis, immo homini inten- denti aciem, vel mente ardescenti; at phlegmaticis nulla. Haec ignea acies forte nudum electrum retinae nervosae. Etenim nullus praeterea in corpore animali est locus, ubi cerebri in nervos conti- nuatam medullam vivam nudo oculo patentem videas, quam fene- sirata oculorum penetralia. Nonne ergo haec seu phosphorea seu electrica potius lux oculorum in tenebris, praesertim intendentium, per iram vel adtentionem, sensitivam facultatem, argumento esse potest pro analogia principii actuosi et materiae electricae per universum diffusae et varie modificatae. Forte ab insita vi hujus principii deri- vanda summa in felino et mustelino genere vitae tenacitas. Nec videtur solus esse, ut aliqui putant, nervorum habitus, qui actiones, ab irritatione pendentes etiam ablato cerebro, immediate in mem- bris producit; ut. v. gr. Vespae abscissa alvus irritata aculeum ex- serat, Phalangi vel Juli longipedis ablati pedes diu contrahantur et tremiscant. Ne recentissima Galvanismo excitata miracula memo- rem. Sed vere, per internum sensum sedem passionum peculiarium in variis corporis parübus poni debere, quilibet in se adtentior concedat necesse est. Et animalia simplicissima (ut Hydrae) omnes actuosi principii facultates, quae in iis ad sensum motumque voluntarium sim- plicem redire videntur, per totum corpus aequaliter distributum ha- bere, cita restitutio dissectorum, sine omni actionum labe, probare videtur. — Nec video quare semper animam adeo ab ignea vi ner- vel systematis distinctam velint Philosophi? Quasi tanta cerebri in
animalibus moles, primum pullulantis embryonis rudimentum, quae
15
in reliquum nerveum systema, ut experimentis constat, non adeo im- mediate, ac cerebellum et spinalis medulla agit, in tanto volum ne figurato, sed cujus organisationem sensibus nostris non assequimur, non posset continere organa incognita, peculiaribus praedita faculta- tibus sensus concentrandi, ideas variorum ordinum concipiendi, et vo- luntatis stimulos reliquo nerveo systemati addendi, prout nervi artuum a cerebro suo abscissorum per se, accedente externo stimulo, actiones suae destinationi analogas efficere valent. Quis asseret, omne quod in cerebro peragitur esse effectum accessoriae cujusdam monadis po- tius, quam peculiarium organorum vitali actuositate praeditorum? Unde orta in embryone stupida tunc illa monas? in morte appararente seu asphyxia an avolavit? et unde irritato corpore revertitur? laeso ce- rebro quare laborat? vel obdormiscit? etc.
ifo BPpETLISCD.szxbs
F. cauda elongata, corpore fulvo subtus albo, maculis transver- sim virgatis atris.
Felis Tygris, Lin. system. XII. I. p. 61. Schreber mam. III. p. 981. tab. 98.
Tygre, Buffon hist. IX. p. i29. ed. min. XFIII. p. 182. tab. 9.
Tiger, Pennant. syn. p. 167. n. iei.
Rossice Babr. Indis Bahgghae. Tataris Julbars. Tungusis Morerija - bajüun. Mongolis Barr. Tangutis Fai.
Calmuccis Charchulla. Sinensibus Lou-chu, (vel Hu Dv Halde.)
|
16
Apparet interdum circa Dalai-noor et Argunum, sed datur in omni deserto inter Sibiriam et Chinam atque Indiam, ut et in mon- tibus altaicis extra Imperi fines sitis, circaque Araliensem lacum. Tybetani odore allii contriti, circa domicilia in sacculis suspensi, con- tra Tygrides sese defendere dicuntur. Exauditur longe Tygris no- cturno clamore ( Haub! Haub!), ut non facile ex improviso opprimat. Ignes etiam timet, et clamores hominum. Ex insidüs maxime ado- ritur saltu, praesertim inter arundines et carecta latens. Equis et Onagris sic maxime infestus, quas cursu nequit adtingere. Sed di- cuntur haec animalia ad aspectum Tygridis ita conterreri, ut fugere nesciant. Pellis apud Kirgisos equo estimatur, et inservit praecipue ad obvolvendas loricas ex annulis contextas.
Not. Pellis quae in Museo Academico servatur, quaeque apud Pelliones prostant, Bocharicae maxime sunt originis et statura saepe superant Leonem. Vivum animal, quod in Venatoria domo Imperi- ali Petropoli per plures annos servatum fuit, parvulum adduxerant Bochari, nec dum ad perfectam magnitudinem excreverat, ut adeo lentum hujus ferae incrementum esse videatur. Erat autem, licet in- doles ferox in gestu appareret, custodi (natione Indo) adeo adsuetum animal, ut ille in cameram, ubi tenui catena alligatum erat, aperta porta introire, animal, praesentibus spectatoribus, manu demulcere, imo pugnum in hiantem ejus tremendum rictum audacter inserere posset; si tunc iracundiae signum fremitu vel oculis dedisset, com- pescebatur voce hominis et levi adspersu aquae, quo delectari vi-
debatur. *) — Caput variis lituris nigris minutis elegantissime pictum,
*) M. Paulus Venetus, de vebus. oriental. Lib. II. cap 17. refert Kublai vel Chubilae Chanum apud Sinas in venatione adhibuisse etiam Tygrides, quas Leones vocat, majores Babyloniis, et varii coloris, albi, nigri atque
17
maxime in vertice et circa oculos; macula insignior nigra supra et in area superciliai albida. Corpus supra intense fulvum, virgis trans- versis in dorso duplicatis, supra lumbos concatenatis et per femora convergentibus; subtus album, fascus latioribus nigris. JV'irgae obso- letiores per armos obliquae, et insignior utrinque, duplicata, in col- lum et armos transversa. Pedes caudaque transverse varia, strigis in
caudae initio per paria approximatis.
oH Rm HTEWRSuPugrdu:s: F. cauda elongata, corpore albido, maculis annularibus inoxdi- natis, area punctatis.
Once, Buffon. histor. IX. p. 151. ed. min. XVIII. p. 275. tab. 13. Pennant. syn. p. 175. n. 196.
Unza, Schreber. mam. III. p. 386. tab. 10o. Irbis, Müller. Saml. III. p. 607.
Rossice Bars. Tungusis Kánik. Tataris Afgansch. Tangutis S'tagg. Jacutis Chachai. Sinensibus Pu - pi.
Bocharis et Mongolis Irbis. Japonensibus Tora.
Ex Asia media passim per solitudines subalpinas sylvestres Si- biriae australioris evagatur, et ad Altaicas alpes rarius, circa Jeniseae vero et Kemtschuk fl. origines et ad Baicalem in alpinis saepiuscule apparet. In regione Uth fluvii, interque eum et Amur fl. dicitur fre-
rubei radiolis in pilis distinctos, qui in vehiculo ducebantur duo simul, sequente utrumque caniculo parvo. is venabantur apros, ursos, cervos, onagros, boves sylvestres,
3
18 ——
quens esse et a Jacutis a Lena illuc iter facientibus adeo timetur, ut terribilem in superlativo gradu (Ka - chai) appellaverint, neque in- venta ejus vestigia transire audeant, nisi super imposito prius arcu. Ad Lenam subinde occisus fuit im regione oppidi Balagansk, et ad Olecmam, 200 stadiis rossicis ab ostio, observatum in adversarius Gmelini sen. invenio. Pellis, quae in Museo z4cademico farcta ser- vatur, circa Tunkinsk ad Baicalem occisi animalis fuit. Scandit ar- bores, ut Lynx, et transeuntibus animalibus, praesertim Alcibus, de- super insiht. Hominem rarius adoritur; dormientes tamen ad ipsos
ignes invadit, nisi vigilis clamore territus.
Descr. ellus in pellibus Sibiricis et Bocharicis largum, sub- hirsutum, ut frigido et alpino climati destinatum animal facile agnos- cas. Magnitudo paulo infra Pantheram, eaque gracilior, attamen ma- jor quam a D'Aubentono traditur. | Color in dorso e pallide gryseo cinerascens, caeterum albus. JA ertex , genae et cervix supra punctis simplicibus atris, in cervice majoribus. 4ures margine praesertim ex- teriore nigrae, maculaque nigra ad basin. Puncta majora atra con- nexa in lineam spinalem a medio dorso ad caudam. Dorsum et /la- tera variata circulis orbicularibus vel oblongis, magnis, interruptis seo compositis e punctis subcohaerentibus nigricantibus, intus vacuis. Cir- culi minores per antibrachium et femora extus sparsi, et extremi pedes extus virgati transversim. Cauda longissima (4 cum dimidia
fere spithamarum) maculis transversis, passim annulos referentibus.
3. EELIS. Pontheru.
F. cauda elongata, corpore supra fulvescente, maculis annulari- bus centratis.
Felis Pardus, Lin. system. XII. I. p. 61. sp. 3. Panthera, Buffon. hist. IX. p.151. ed. min. XVIII. p. 242.
tab. 11. 12. Pennant syn. p. 170. n- 122. Schreber mam. III. p. 384. tab. 99.
Paleng s. Leopardus, Kaempfer amoen. p. 410.
Rossis ad Caucasum Bars. Tataris Kaplan.
Georgianis JVepchi.
Pelles varias e meridionalibus Caucasi adlatas vidi, et praeser- tim in Armenia, circa M. Ararat datur, observante Cel. Guldenstaedt. Etiam in sylvis summi jugi Caucasici aliquando, sed infrequentius, occiditur, immo in Promontoria septentrionalia excurrere fertur. Pre- quentius infestat Persiam et occurrit in montosis australibus circa lacum Aral In orientalem Asiam vix evagata est, videturque pri- mitivam agnoscere patriam Africam. Pretium pellis Kislari 10 ad 12
Rublorum, in Georgia ad 2o. Magnitudime autem variant.
Not. Vidi pelles quadrupedales, cauda bipedali cum 7 polli- cibus instructas; aliam longitudine 5 ped. 6 poll. cum cauda 3 ped.
3 pollicum.
4. FELIS jubata.
F. cauda elongata, crista pilosa cervicis longitudinali, corporis maculis ubique simplicibus, crebris.
Guépard, Buffon hist. XIII. p. 24g. ed. min. XXVII. p. 35. Supplem. p. 218. tab. 38.
Fels jubata, Schreber mam. II. p. 105.
VCAERRR AME NR ———
20 Felis venatoria, Penn. hist. quadr. p. 264. tab. 3o. fig. 1. Persis Palenk. | Bocharis Pulam. ^ Calmuccis Tschagunda.
Ad littus orientale maris Caspii et in deserti Kirgisiorum me- ridionalibus passim datur. Pellem a Turcomannis acceptam olim ob- tulit Excellentiss. Car. Hablizl, quae auctorum descriptionibus ex-
acte congruebat.
Not. Color in dorso subfulvescens. Pilus ubique brevis, stri- ctus, duriusculus. Puncta nigra ubique solitaria. Cervicis crista e pi- lis longioribus. Magnitudo inter Lyncem et F. Manul, propior
Lynci. Cauda mediocris, ut in. altera.
B os RE DSS ND anu. qM p
F. cauda elongata annulata, corpore ex albido-flavescente, pun-
ctis verticis strigisque paroticis nigris.
Felis Manul Pail. itin. III. app. p- 692. n. ». Act. Petro- pol. tom. V. p. 1. Schreber. mam. IlI- p. 406. Zimmerm. Zool. geogr- p. 667.
Rossis in Sibiria Stepnaja Koschka (Fels desertorum) vel Ka- mennaja Koschka (Felis rupestris. )
Kirgiso - Tataris Manul. Baschkiris Jalüm.
Mongolis Manol. Bocharis Malém.
In rupestribus apricis Tatariae Mongoliaeque desertae et intra ífines Imperii circa australia Uralensis jugi promontoria, Altaicum jugum et in regione trans-baicalensi satis frequens species, perque omnem mediam Asiam diffusa. n valde septemtrionalia non, ut Lynces, evagatur. In antris et rupestribus spelaeis latitat. Iracunda,
|
21
malefica, minoribus animalibus et im Davuria praesertim. Lepusculis victitans. A Cato fero praesertim colore, vellere, proportione, capite praesertim majore, et longiore cauda, numeroque molarium diversa, alias simillima. Moribus non dissimilis. Stertorosa iracundia et vel
lere Lyncem refert. Pelles a Bocharis satis vil pretio afferuntur.
Descr. Magnitudo supra vulpem; facies Lyncis et proportio- nes eaedem, praeter caudam. Color in toto corpore Lyncis, fulves- cente exalbidus, pilis raris fuscis obnebulatus, subtus pallidus. Nasus nuda parte fuscescit, labiaque margine nudo nigra, superius sulco pro- fundo nigro sub septo divisum, inferius crista pone caninos integra, arguta. Dentes maxillares supra utrinque bini, quorum posterior ma- ximus, subtus terni quorum minor omnibus anterior. Lingua medio disco uncinulis rigidis hispida. Mystaces 4 ordinum, albi, basi un- dulati, in supero ordine setis e majoribus nigris. Oculi torvi obh- quati: palpebrae margine nudo nigricantes; cilia palbebrae superioris tantum in medio; periophthalmium crassum, rugosum, instita nigra marginatum; lrides dilute fulvae, pupillis oblongo- obhquis. Perruca supraciliaris insignis, flavescens, setulis circiter octonis albido flaves- centibus, nona antica nigra radiata. 4ures breves, latae, rotundatae, muticae, exterioris marginis lobulo intus fere medio rotundato, inte- riore versus basin lamella obsoleta duplicatae, extus vestitae vellere denso, molli, uniformiter flavescenti-pallido, intusnudae fuscae, sed flabello e pilis albis, subreflexis, a basi auris orto obtexiae. — Artus xobustiores, procerioresque, quam in Cato, proportione Lyncis vel Oncae; palmae latere utroque fulvescentes nigro-villosae usque ad callum carpi; plantae subtus villo tophoso, intense fulvo, versus calcaneum exterius striga nigra marginatae, digitis itidem subtus ni- gris et litura utrinque pone callum metatarsi, Falculae pedum alhi
22 M
dae, vaginis cutaceis denundatis. — Cauda vilo largo cylindracea, lutescente-pallida, corpori subconcolor, annulis circiter novenis primo- ribus fuscis, extremo nigris subtus dilatatis, quorum intermedii magis remoti; apex caudae, fasciaque ab apice tres ultimos annulos longi- tudinaliter connectens, atra, pilo nitidiore. ^ Color circa nasum fla- vescens, gulae albus, versus pectus cinerascens, reliquo corpori supra exsolete fulvescentem extus albido inumbratus, summis pilorum in dorso nigrescentibus. "Vertex inter oculos et aures punctis creberri- mis nigris maculatus; linea sub oculis longitudinalis, strigaeque hinc binae paroticae oblique parallelae nigrae. Reliquum corpus imma- culatum; in quibusdam per posticum dorsum liturae virgate exsole-
tissimae. Scrotum masculo prope anum insigne, cum praeputio albo- villosum.
Pondus librarum sex cum dimidia, ahis 7:. Mensura a summo naso ad anum 1'. 7". 3". capitis 4". 6", caudae sine villo pollicari g^. altitudo antica ad spinam 10^. 8^. postica 11^. 9. cir- cumferentia oris 2". 5/". oculi a naso distantia 1^. apertura 9i^. di- stantia ad aures 1^. circumferentia rostri 4^. distantia oculorum 1^. 1^". aurium 2^. 5/7. circumferentia maxima capitis 8". 2. mensura anti- brachii 4^. 5'". palmae 3". 2". falcularum 8". tibiae 4^". 3. plan- tae 4". 9". falcularum plantae 61^". circumferentia colli 7". 5". tho- racis 10^. g". abdominis 9". 10". Omentum utrumque pinguissimum, majus prolixum et pinguedo sub pelle dorsi multa. Hepar septemlo- bum 2i unciarum, muiüforme, sinistro lobo ampliore, ovali- oblongo, subtus fisso, margine crenato, dextro semicordato, subtus carinato, cum adsidente parvulo; intermediorum altero parvo, dexteriore majore, ovato-quadrangulo, minuto angulato stipato; Spigeliano linguiformi. Lien hnearis, tripollicaris, sesquidrachmalis, altero extremo latior pe- diformis, omento externe inhaerens. entriculus ovatus, praeter pro-
ducüonem pylori, fundo diaphragmati obversus. —— Intestiuum tenue
3. 3". o. area glandulosa bipedah distantia a pyloro, alteri majore longitudinali per tres pollices ante coecum. — Coecum breve, conico- incurvum, obtusum; crassum 12^". 6'". Ad ani marginem utrinque glandula acinosa ovalis, mole fabae extus lutea, cavernulosa, ostiolo ichorem flavum eructans. Penis glande cylindrica, obtusa, apice ela- bra, circa basin papillis sparsis mollibus submuricata, longitudine o ;^. ossiculum continente paulo brevius. Pulmo uterque trilobus, dexter cum accessorio lobo azygo subbicrur. In sceleto costae 13 parium, quarum g9. vera; vertebrae lumbares 7. sacri tres, caudae 20, praeter apicem cartilagineum. — Claviculae musculis inhaerentes ad superiorem marginem pectoralis, longitudine (cum incrustante extrema cartila- gine) 6^.
Not. Proportiones, habitus et altior ingressus suspicionem mihi movent, ab hac fera specie ortam esse Felem sic dictam ango- rensem, pilo sericeo lanatam, quae etiam apud Sinas domestica datur. Multis enim haec a Cato differt, licet mansueta cum hoc facile coéat.
Comparatio anatomica utriusque dilucidare hoc forte posset.
64 t E Bab, bSos€ at.aly nx. E AB LIE
F. cauda subelongata, extremo annulata, auribus acuminatis, COr-
pore immaculato, supra cinerascente, subtus pedibusque fulvo.
Felis Chaus, Güldenst. Nov. Com. Petr. XX. p. 483. tab. 14. Gmelin. Syst. I. p. 82. sp. 17.
Kirmyschak, Schreber. mam. III. p. 414. tab. 110. B.
Rossis ad mare caspium Dikaja Koschka, i. e. Felis fera.
24 — Tataris (eodem significatu) Kir-myschak item. Pulàn. Tscherkessis Moes-gedu. (Güldenst. )
Frequens in arundineus et sylvis subalpinis circa mare Caspium et lacum Aral, item ad Terec fluv. praesertim vero in Persiae bore- alibus, ubi a Gmelino cum Cato fero perperam confunditur. Vivit avibus inter arundines pernoctantibus, muribus, imo piscibus. Fero- ciam capta non exuit. Persis quoque nomine, quod Catum ferum
sonat, venit.
Desc. Magnitudo inter Catum et Caracallam Buffon. media, seu Cani aureo fere par, cui et colore consimilis; statura minus gra- cilis Caracalla, Cato similior, procera. Caput pro mole parvum, ob- longius. asus, ut in Cato stria divisus, per tractum nudum labii descendente. Oris ambitus albus. Dentes primores parvi, obtusi, sub- aequales, extimo utrinque majusculo, conoideo; molares supra prior minutus, medius triangularis, postremus maximus tricuspis, postice productus; infra item tres, primus conicus, paulo minor reliquis. My- staces 4 ordinum, pleraeque setae et majores albidae, superae migri- cantes. Sutura bicruris supra nasum et utrinque ante canthum oculi reflexa. erruca supraocularis pilis 5. fuscis, unica seta albida, buc- cales seta unica majore alba; paroticae setis binis. 4ures magnae, acuminatae, apice nigrae, pilis elongatis breviter penicillatae, extus rufae, interiore cavo pilis pallidis obumbrato. — Corpus gracile; 4r- tus proceri, tenues, falculis corneo -lutescentibus. —Callus in anticis pedibus postice ad carpum, pauloque exterius verruciformis, nudus, prominentissimus. Unguis pollicaris palmarum penitus in vaginam retractilis. Palmae subtus nigrae, in plantis tractus a digitis versus
calcaneum niger, pilis densioribus reversis ut in Lepore, versus cal-
25 caneum sensim ferruginescens. — Cauda longitudine pedum poste- riorum, tenuis, (ut in Cato) dorso concolor, apice, annulisque extre- mitatis sesquitribus atris distincta. — Color labii superioris et ma- xilae albus, gulae sensnm flavescens, collo et corpori subtus toto lon- gitudinaliter pallido-ferruginescens, capiti circa oculos ferrugineus cum pilis fuscis, pedibus ferrugineus, obsoletissime undulatus, trunco supra toto gryseo-cinerascens, pilis longioribus extremo nigris, pallido an- nulatis. Lanugo velleris gryseo-cinerascens; pilus paulo rigidior, quam Cato, dorsalis (hyemali velleri) sesqui pollicaris vel ultra. Mensura totius ad. caudam 2'. 1^. 8". capitis 4". 10'". caudae sine pilo 9". 3". altitudo stantis anterior 12". posterior 13". 6" aurium longitudo ad
/ 4
verticem 1^. 10", ad sinum externum 2^
. 4". vertebrae caudae cir- citer 18. Lingua setoso-hispida. Glans penis muricata. Glandulae ad anum ut in leone. Reliqua vide in descriptione Gü/den staedtii,
cujus icon pessima.
3: uUE TB. LTSUCoSS s
F. cauda elongata, fascnus obscuris longitudinalibus dorsi, late- ralibus, transversis, sufflexuosis.
Felis Catus, Lin. syst. XII. I. p. 62. n. 6. *
Felis, Buffon hist. VI. p. 1. ed. min. XI. p. 1. t. 1-5. Pen- nant syn. p. 183. m. 133. Schreber. mam. Il. p. 397. tab. 107. A4 et a.
Rossice Mas Kott, foemina Koschka, appellative Mas JWaska (Ba- silius), foemina Maschka (diminutivo Mariae) appella solent. Malorossis Kischka.
Tataris Psi, Musch, Kotschas.
26 ——X—MZ
Bocharis Mischak.
Mongolis Mi; Buraetis By - nochoi; Calmuccis Mis. Morduanis Káta; Tschuvaschis Koschak.
Votiacis Kotschis; Tscheremüssis Piris vcl Pris. Vogulis Ma'tschik ; Ostiacis Kyty. Caragasso-Samojedis Kyschho.
Tangutis Liwó. Indis Bilahwae.
Armenis Katu; foemina Katzhatu.
Japonis Nego.
In sylvis totius Fere Rossici Imperii Catum vere sylvaticum. et ferum Frustra quaeras, nisi fugitivas passim et in feritatis statum de- generes velis, qui tamen speciem non propagant spontaneam. Verum in sylvis promontoriorum Caucasi, usque ad Cumam fluvium frequen- tes capiuntur Cat feri, quos ibi Tatari Moes-gedu (1i. e. sylvestrem Catum) appellant. Stellerus prodidit olim in urbe Tomsk, inter merces, quas Calmucci illuc adferre solebant, fuisse pelles felium fera- rum, domesticis cinereis simillimas, sed coloribus variantes. Unde vi- detur interioris Asiae sylvas pervasisse haec fera stirps. Pelles eorum satis vili pretio venduntur et colore aeque ac variegatione hanc esse puram domesticae felis stixpem arguunt. — Domestica per totum lIm- perum Rossicum, praeter gentes Nomadas, frequens est et ludit va- rietatibus plurimis, rarissime rufa, rufoque virgata, quae in reliqua Europa adeo frequens. Praecipue cultae varietates sunt alba, cano. rufoque maculosa, aterrima et uniformi colore, plumbeo-cana, quas vulgo Sibiricas, quippe in Sibiria frequentiores, appellant, licet in omni Rossia e nigris nascantur, et sunt utique inter domesticas mun- ditie, indole et vellere nobilissimae et elegantissimae, interdum sub-
argentatae, quarum pelles plusquam. nigrarum, e quibus nascuntur,
Dr scene ————
27
aestimatae. Hae saepé ore, ventre, gula exiimisve pedibus albo -no- tatae. Canae, nigro virgatae, ferae stirpl similiores, quas Cyprias in Germania vocant, tantum in australioribus Rossiae, praesertim in Cher- soneso taurica frequentes sunt, et certissime adventitiae, — Felem pulice non infestari falso asserit Linnaeus; apud nos frequentes in lis aestate, minoris rufescentis varietatis pulices — Mares felhium semper capite torosiores et robustiores, uterque tamen sexus a mole ferae stirpis multum deminuta. Femina parit in latus decumbens; ore sibi obstetricatur ipsa, placentam devorat et saepe unum alterum- que pullum,
Not. 1. Pelles cati feri, quas ad Cumam fl. captas et e Cau- caso adlatas tractavi, quae a 3o ad 60 hastulas emi solent, longitu- dine erant quatuor dodrantum, cauda sesqui-dodrantali Color qui- busdam cano-cinereus (ut feli cypriae) aliis gryseoseu lutescente-ci- nereus, (qui etiam in domestica saepe occurrit) in medio dorso ob- scurior. .4ures concolores, intus albido pilosae. Strigae quatuor ni- grae a fronte longitudinales, per cervicem tres, unica per dorsum to- tum continuata; fasciolae per latera a striga dorsali transversim ductae, arcuatae, lateribus subinterruptae. Subtus corpus lituratum, in cana varietate medio longitudinaliter albidum. Cauda teres, villosa, basi concolor, in extremo annulis tribus sensim latioribus et apice atra.
Pedes fusco-liturati, plantis gryseo-lutescentibus. Mystaces albidi.
Not. ». In Pensinensis Gubernii pago Nikolskoe, Beketofka cognominato, ad villam domini versabatur felis, quae saepe im vici- num nemus excurrere, diuque a domo abesse solebat. Haec aliquando (circa 1790) peperit tres pupulos, unam femellam, quibus matri plane
dissimilis habitus et vellus, colore et consistentia Mustelae Foynae, *
^8 —
quos omnes vivos vidi, certissimae hybridae originis characterem prae- ferentes. Foemella cum vulgari Cato congressa, pepererat tres, quorum o nigri tertia cana; sed omnes intra paucos dies devoraverat. Pedes solito tenuiores, erant in his hybridis ad corpus usque nigri; rostrum paulo productius, nigricans, usque ultra oculos; area ante aures lu- nata, cum vertice grysea; aures nigerrimae; cauda tripla capitis lon- gitudine, nigra, pilis (quum extensam tenet animal) subdisticha. Corpus totum colore Foynae gryseo-fusco, immaculato, in Cato hy- brido paulo obscuriore, praesertim in dorso. Lanugo ad corpus gry- seo-albida. Mores et odor felis; sed admodum ferae manserunt. 1co-
nem dedi in posterioris Itinerarii Fol. I. tab. 1.
Not. 3. Feles angorensibus similes, villo longo- sericeo, etiam a
Sinis in Sibiriam adferuntur.
do HORCLIS Lyn
F. cauda brevi, auriculis apice barbatis, corpore albido, vertice pedibusque punctatis.
Felis Lynx, Lin. syst. XII. I. p. 69. sp. 7.
Lynx, Buffon. hist. IX. p. 231. ed. min. tab. 21. Pennant- syn. p. 186. n. 135.
Luchs, Schreber. mam. III. p. 408. tab. 109.
Rossice Ryss, quo etiam nomine Samojedi et Ostiaci Obenses
utuntur, a quibus forte mutuatum.
Tataris Slayssen vel Slylafsin; ad Jeniseam: Yhs. Jacutis Ysch vel Yhs-pedaer (i. e. maculosus. Mongolis Scheleyssyn. Buraettis Tscheluhum. Calmuccis. Zoongodai vel Schiloàssü.
Tungusis Tifsaeki vel Tibdshaehi; item Nondo; ad Baicalem Jelki; Lamutis Nadami.
Tschuvaschis Tal.
Coibalis Nagameida; Caragassis | Tschopkon; Motoris Dshokom; Camaschis Nagabai.
Letüs Lufse; Esthis Ihwis.
Morduanis Kaschmarasch; Votiacis Balan vel Kurell.
Arinzis Znn.
Tangutis Jée. Indis Tschitah (Messerschm.)
Ossetinis Caucasi Istai; Medzdschegisis Zoak; Georgianis Potz- chori (Güldenst.)
In sylvis vastioribus borealioris et alpini tractus totius Sibiriae satis frequens est, neque in Rossia borealiore et nemorosis Caucasi deficit. Dauricae et Sajanenses pejores; septentrionales albidae, cum canescentis tinctura. Inter Sibiricas pulcerrimae ad Kovymam fl capiuntur, quae ditioribus inter Jacutos ad ornamenta vestium adeo expetuntur, ut una pellis sex vel octo rublionibus aestimetur. | Cau- casicae magis maculato- variegatae, ut et juniores varietatum sibiri- carum. Jacuti etiam carnes Lyncis, post equuleas, pro dulcissima et in cibis deliciosa habent, fere ut felinam Zigani. — Insigne licet magnitudine animal, timidum tamen est et hominem canesque fugit, in arboribus praesertim securitatem quaerens. Ex arbore quoque in- sidiatur Tarandis, Capreolis, imo Cervis, quibus in cervice inter cor- nua falculas et dentes infigit. Praesertim tamen venatur Vulpeculas, Lepores et Urogallos, quos insultu capit, saltus longissimos edere po- tens et lente, deglupta pelle, ut feles, devorat, cavens, ne sanguine vellus inquinet suum, studiosissimuüm munditiei; unde Jacuti puritati
vestimentorum studiosum Lynci comparare solent. Superfluam prae-
30
dam defodere dicitur et ita parcus esse cibi, ut uno lepore per bi- duum alatur; novam non appetens praedam, donec paratum absump- sit. Parit quaternos, coecos ut congeneres reliquae, et licet a tenera aetate educata ferocitatem non exuit. Dicitur congredi Februario et novem septimanis utero gerere. F'arietates ab auctoribus allegatae ab aetate; loco €t anni tempore; unde etiam Felis norvegica Lim. vix a Lynce videtur distinguenda. | Sibiricam, quam hic describo, sae- pius ad Jeniseam tractavi, vivam et mortuam, plurimasque pelles va- riarum regionum contuli.
Descr. Pondere adultum animal libras LX aequat, immo exce- dit. Mystaces albi; mentum pilis horridum, subbarbatum; verruca supraocularis multiseta. ^ Parotides villo longiore subbarbatae, inque medio utrinque fasciculo nigro. Oculi charopi; palpebrae albae, su- perior nigro ciliata: a cantho postico lineola producitur nigra, angulo unita lineae sub oculo ductae, cui parallela aha per genas producitur arcuata. Pertex nigro punctatus, ut in F. Manul. Aures extus gry- seae, litura alba, margine ferruginescente, apice (cum penicillo polli- cari subreflexo) atrae. Guía alba, utrinque fasciculo nigro sub ma- xila. ellus supra (hybernum) gryseo-lutescens, extus pilis longio- ribus albidis, summoque apice fuscis, canescens, in pulcrioribus ma- gis minusve lituratum; cervix tractusque spinalis magis ferrugines- cunt, lituris plerumque evidentioribus. (Caucasicae pelles supra rufo albidoque nebulosae, nigro evidenter maculatae, strigisin parte dorsi posteriore tribus subparallelis. Sic etiam juniores Sibiricae, nondum adultae.) Subtus omnibus in vellere largiore albo, fasciculi sparsi nigri et pedes extus eleganter punctati, interne subdoliati, praeser-
tim antici. Cauda spithamaea, ferruginescens, apice holosericeo ater-
rima, subtus immixtis albis pilis. (Caucasicis interdum quadriannu-
e 3 à d
"
lata) Mensura animalis a naso ad anum 3. 3". o. caudae 7^. 2". cum pilo 8^. Hyeme totum corpus adipe albissima incrustatum esse solet, a »/. ad 10" crassa, etiam circa viscera abundante. Claviculae in musculis haerent satis insignes, arcuatae i^". 10" longae, humerah plana extremitate ad 2" latae, ut mirum sit prioribus Zootomis non innotuisse clavicularum in feris carnivoris rudimentum. — Molares su- perioris maxillae utrinque 2, inferiores tres, accessorio nempe antico
paulo minore.
Not. In pago Bolgari, infra Casaniam ad Volgam sito, oblata mihi fuit pellis Lyncis a rusticis in vastis ejus regionis pinastretis Occisae, aestivo, ut videtur, vellere, qualis postea nuspiam, neque ip- sum alibi animal oblatum est. Erat haec tota pallide- cervini s. di- lute-grysei coloris, immaculata, subtus et per artus interne-alba; vel- lus laeve, molle; magnitudo maximarum Lyncis pellhum. — Aurium penicili, ut in Lynce; cauda item brevis, sed apice concolor. An specie distinctum animal?
32 —R
GENUS IL CANES.
Secundum hoc Rapacium quadrupedum genus, aeque naturale ac primum, adeo affines continet species, ut etiam plurimae inter se congredi et hybridam prolem gignere, observationibus certissimis jam satis constet. Cuncta hujus generis animalia magis incursu, quam im- petu et saltibus, ut Feles, praedam assequuntur; quaedam solitariae, alia cohortatim venantur; omnibus sensus odoratus magis, quam re- liquis generibus perfectus et acutus. F'arietatibus coloris magis sunt obnoxia, quam feles; Catu/os in genere pariunt numerosiores. In co- pula invita cohaerent, propter penem bulbosum in actu turgescentem, osse recto, insigni instructum. — Omnium fere specierum vox latra- tus varie modificatus, quibusdam creberrimus. — Genus noctivagum, cursorium omnes orbis partes pervasit, et in Americam multae spe-
cierum per Europam et Asiam omnem vagarum transfretarunt per glaciem subarcticam.
8. CANIS, yaena.
C. setis dorsi arriguis, corpore gryseo-fusco, maculis transver- sim virgatis sparsis nigris, plantis pentadactylis.
Canis Hyaena, Lin. syst. XII. I. p. 58. sp. 3. Schreb. mam. III.-tab. 96.
Hyaena, Brisson. quadr. p. 169. Buffon. hist. nat. P. p. 268. tab. 25.
Striped Hyaena, Penn. syn. p. 161. n. 118.
P. deila Valle itin. (Amstel. 1666. 4to) Part. IF. p: 95.
bu 33
Rossice pelhonibus dicitur Byrs.
Georgianis Jdptari. Indis Bahggherüh.
Turcis et Persis Kaftar (quod cadavera effodit, della Valle.) Mongolis et Calmuccis (nomine, ni fallor Fangutano) Dom.
Hyaena Asiatica (*) non infrequens in promontorio meridionali Caucasi secundum Cyrum amnem decurrente, praesertim in regione Ateni, ostio fl. Liachwi opposita, unde pelles reportavit quondam meritissimus Güldenstaedt. Porro occurrit vulgo in montibus syl- vosis districtuum Ghilan et Masánderan, inque omni Tauro, inque Altaicis alpibus, ubi Calmuccis animal, ob fel medicatum, celebre, quod etiam ab antiquioribus Medicis laudatum fuit. ^ Cerebrum au- tem ad veneficia adhiberi Shaw (in itin. Afric.), qui locum Lucani huc refert, vel insanos reddere Mauri et Arabes credunt, unde caput caesae Hyaenae publice defodi debere tradit Skioeidebrand in Nov. ZAct. Upsal. vol. 1. p. 79., qui varia ad historiam hujus animalis faci- entia collegit, quod crebro vivum vidi quondam in Belgio et Anglia. Gressus eidem utique claudicans et piger; ferocia summa et adspec- tus torvus, insidiosior Lupino. lracunda Hyaena longum villum su- pra scapulas erigit, et rugitu rauco quasi in gutture ululatum abscon- dit, ut a maximis canibus interdum auditur; subinde planctum huma-
num imitari visa. Demisso semper capite auscultat.
Descr. Lupo major et robustior, procera, pedibus valgis; di-
giti palmarum plantarumque quaterni, cum accessorio ad posticos ta-
(^) Distinguenda nempe Hyaena atra, maculis rotundis adspersa, elegantior, magis familiaris, nec minus truculenta. Hanc audivi desiderio oblatae sed denegatae escae quasi cachinnum vel vocem flentis pueri, reducto rictu edentem.
3t m
los; Nasus ater; vibrissae retrorsatae nigrae; irides obscure-fulvae; color rudis et alu villi lupinus, in dorso fusco- nebulosus; virgatae maculae vagae, interruptae, nigricantes, per dorsum, latera, pedesque
sparsae; Cauda talos vix aequans, inflexo-recurva.
Not. Fabulam de hermaphrodita natura Hyaenae explicavit ill Buffon. 1n africano animali, specie diverso, an eadem conforma- io? Hyaenam Crocottam esse Antiquorum, constat ex z4gathar- chidis loco. Forsan ex hybrido congressu Hyaenae cum canibus domesticis, illud PZinii (hist. nat. lib. FIII. cap. 61.) Indos allhi- gare canes in sylvis coitus tempore, ut e tygribus concipiant. Varie- gatio in Molossis saepius virgata, et digitus, in iis et venaticis, quan- doque ad plantas accessorius, forsan admixtionem ejus sanguinis indicant.
o. ICA ONIS US Iatrerss
C. corpore fulvo, gula tractuque subtus longitudinali albo, cauda villosissima, apice atra.
Pesteref, Journ. von Rusland, 1794. Januar. p. 24. Rossis in orientali Sibiria Krasnoi IVolk (Lupus rutilus).
Hucusque ignoti animalis pelles ex Udskoi Ostrog versus ori- entalem Oceanum sito et e superiore regione Lenae fl. adlatas vidi, similemque feram in mont:bus circa fontes Jeniseae, extra Sibiriae fines dari, ab iis accepi, qui limites Imperiorum Ruthenici et Sinen- sis frequentarunt et intra Sinarum fines aliquando excursiones fece- runt. Idem indigitare videtur Pesteref loc. cit. ubi refert: Lupos
rutilos consensu capras alpinas feras, agmine facto, in juga rupestria
35 angusta et praerupta promontoria compellere, et in praeceps cogere saltu se dare neci, adeoque facili praeda potiri. Animal hoc certis- sime a notis speciebus omnibus diversum, cum C. aureo multa com- munia videtur habere. Accuratior ejus historia et descriptio admo- dum desideranda, et forte in producenda canum domesticorum com- posita stirpe suam quoque symbolam, aeque ac Hyaena, Can. aureus, Lupus et Vulpes, contulit. Descriptionem interim e pellibus imper-
fectam dabo, quas Nobili Billings e Sibiria reverso debeo, qui ab Uda fl. tenuit.
Descr. Cap. videtur rostro peracuto, vulpino fuisse, totum brevipile , intense-fulvum, margine tantum labii superioris, ma- xilla inferiore et gula albis. .4ures mediocres, mollius villosae, obso- letius fulvescentes. Mystaces mediocres, testaceo - rufescentes; palpe- brae pilosae, vix ora nuda nigra. Pellis villo longo, rudi, lupino ve- stita, tota vulpino colore fulvissiima, dorso intensius, versus latera sensim dilutius. Subtus tractus longitudinalis, angustus, sordide- albus. Artus et femora extus dilute fulva, interius alba. Pedes antici pen- tadactyli, pollicis remoti ungue robustissimo, falcato, nigro; reliquis ungues deerant. Cauda villosissima, etiam vulpina laxior; pilis rudi- bus, fere ursinis, subsexpollicaribus, fulva, longioribus pilis nigris obumbrata, apice tota atra. Mensura (pellis) à summo naso ad or- tum caudae 3'. g". 6". caudae sine pilo 1. 3". 6". vili apicis exsu- perant ultra 6". a summo rostro ad oculos 4^. ad aures 8". 6". Alti-
tudo a spina ad calces pedis e pelle videtur fuisse circiter :. 6".
Not. An huc? Lupus rostro acutiore, collo albidicre, quam vulgaris, in Venatione Lmperatoris Sinensis, inter Antilopas gutturo- sas (quas insectantur) captus, in itinerario Gerbilloni apud Du Halde p. 288.
56
ro. "GA'NIS - Lupus
C. corpore gryseo-fuscescente, cauda inflexa concolore.
Canis Lupus, Lin. syst. XII. 1. p. 58. sp. 2. Schreber. mam. III. p. 346. tab. 83. Brisson. quadr. p. 170.
Loup. Buffon. hist. nat. PII. p. 39. tab. 1. Wolf, Penn. Zool. brit. 4to. 1. tab. 5. Rossice JPolk; in borealibus et Sibiria Biruk. Tataris Buró vel Byrà, ad Jeniseam Buró,"; Nogaicis Beroe.
Jacutis. Boeroe et Tangaraula i. e. filius Dei (honoris gratia). Tschuvaschis Kaskar. Baschkiris Karschan, Mongolis Zini vel
Tschinó; Buraetis Schonno; Cahmnuccis Tschóno.
Tungusis Boijuku, Ayitka, item "T'ypháki; ad Jeniseam Guschko ;
in Dauurna Guzkhe; Lamutis Gdluki. Tangutis Gschinghu; Indis J/adijah; Ziganis Ruw; Japonis Oinu, Ogame.
Camtschadalis ad Uk fl. Kuiriu, Kuilchu; occidentalibus Kytaju; ad Tigil fl. 4igne; ad Camtschatka fl. Kyrch; Jukagiris Kodel.
Coraecis Egylungun; Curilis Orgiá; Aleutis Kahannae.
Samojedis ad Petschoram et Ob Sarmik, Njilléka, et T'y-chanda vel Ty - channuta i. e. Tarandorum vorator; Juracis Téhanuda ; Mangaseensibus Sáme; TTawgis ad Jeniseam Njulaeda vel Njun- léra; 'Tomskiensibus Tjümbune vel Tschumbone; monticolis Sajanensibus Manderaa; Camaschis et Coibalis Madne.
Ec 37
Tschuktschis nomadibus Hinga; sedentaris Keilunak; Aleutis Ej-
liachgik; Canagis Jlechgik. Lettis JVilks (a Polonico JWik) vel Meschalunkis. Esthis Hunt; Fennis —
Permiensibus Koin; Morduanis Wirgas; "Tscheremiseis Pirae; Wotiacis Kijon.
Ostiacis ad Obum Jéur vel Jéwur, itemque Wülliportowoi (i. e. Tarandorum lacerator); Lumpo -coliensibus Jogurech; Juganis
Pur; Surgutensibus Jeuri et Jaura; Narymensibus Tschumbáni. Vogulis citerioribus Sóhsch; Obensibus Purne - ui.
Arinzis ad Ket fl. Chotu vel Chut; Inbazkiensibus Kchüüte; As-
sanis Bóru; Cotowzis Büru. Armenis Kjel; Georgianis Mgeli. Ossetinis Birach; Mizdschegisis Borts; Tscherkessis Duguschg.
Lupus speciem per omnem Rossiae et Sibiriae amplitudinem propagavit et frequens aeque in sylvosis, ac campestribus, aeque in arcticis, ac maxime meridionalibus, non excepto Caucaso et Cherso- ueso taurica. Boreales majores, albidi, quo candidiores, eo magis aestimati; albissimi e regione Mangaseae veniunt. Dantur etiam al- bidi inter Kirgisicos, minores equidem, sed vellere molliores. | Cam- pestres minores, magis ignavi, sylvas non amant. Aestate plerumque solitarii vagantur, nisi matres cum catulis. Plures congregati Capre- olos, cervos, aliaque animalia in angustias compellendo, venantur. In arcticis regionibus praecipua praeda Tarandi. Linguam, occiso ani- male, primam, lacerato jugulo, devorant. In foveas decidentes adeo
Lo] 8 m—
2
attoniti sunt, ut neque capta in iisdem foveis animalia adoriantur, nec venatorem impugnent. Captos juniores habui, qui statim manu tractari poterant. Occiditur variis modis, bolis praesertim butyraceis, sublimato mercurio repletis, vel farciminibus lactis vel carnis nuce vomica infectae, quae involuta pelli animalis et defossa prius fermen- tare vel butyro assari debent. Singularem praesertim modum Tschuk- tschis usitatum, in spiram convolutas ligulas acutas, glacie obductas et dein butyro obvolutas in palo exponendi, quae intra ventriculum lupi vinculo solutae explicantur et ventriculi latera cum summo ani- mahs dolore intrinsecus fodiunt, ut fugere nequeat, descripsi in Col- lectione Neue Nord. Beytraege vol. ult. Cosacci in Camtschatca etiam hamos ferreos, carne inescatos circa domus altius suspendunt, quibus assultantes lupi saepe e maxilla suspensi capiuntur. Secundum me- dicinam Calmuccorum, lingua Lupi prodest ad inflammationes lin- guae. — Ad orientalem Oceanum ardore praedae saepe in glaciem littoribus adpulsam excurrunt, cumque ea procellis abrepti, in insulas et ipsam Americam transferuntur. Sic in Curilis insulis rarius, tan- quam transfuga transit. —Quotannis etiam per glaciem freti Tschukt- schici in Americam horsum vorsum migrant.
Not. Parietas tota nigra, in Rossia rarissima, circa Kamam fl. et in Sibiria, praesertim orientali frequens, quam saepius vivam vidi, et Mosquae in theriotrophaeo villae Kuskova NNobiliss. Comitis Sc he- remetef integram familiam, e Lupo nigro et cane prognatam, Lupo similiorem, in cujus numero etiam natum fuit Hybridum ex albido Lüpi colore, ferocia simile, sed figura magis canina. Conf. Neue Nord. Beytr. vol. V. p. 985. lrides in Lupis nigris cinereo - albicantes. Vidi pellem Lupi nigri Ircutiae, tractu subtus inde a gula longitudi- nali albo, villo laxo in dorso, caeterum tenui, et cauda fere depili.
Exuviae Lupi nigri in Pomerania quoque capti asservabantur in Ci melis regius Berolin. Quem Anno 1779 in vivario Lnper. Petrop. vidi, erat mitis, supra aterrimus, circumferentia oris, gulaque alba; colli latera, armi et truncus subtus longitudinaliter crebris pilis al- bis candicabant. Pedes postici interius, antici posterius candicantes, apices digitorum anticorum toti albi, posticorum albicantes; cauda
pilis albis mixta. rides fusco-luteae; statura minuscula.
quoc AUNES.S gaarréus ^ TABSS EFIE
C. corpore gryseo-lutescente, subtus pedibusque rufo, cauda subreflexa villosa, apice rufescente.
Canis aureus, Lin. syst. XII. 1. p. 59. sp. 7. Schreber. mam. III. p. 965. tab. g4. Brisson. quadr. p. 171.
Lupus aureus, Raj. syn. quadr. p. i74. Kaempf. amoen. exot. p. 418. tab. 407. fig. 3.
Schakal, Gmel. jun. itin. III. p. 8o. tab. 13. (pessima) et Gül- denst. nov. com. Petr. XX. p. 449. tab. X. (bona).
Valentin. mus. museor. I. lib. 3. cap. 16. p. 45». Icon. Rossis ad Caucasum Schakalka. Persis, Turcis et Tataris Schakall; Bocharis Schahot. Arabibus Kelb- maerre. (Forskál) Waui (Niebur). n.
In promontoriis Caucasi trans- Terekiensibus, inter Axal et An- dreeva nocturno ululatu sat frequenter exauditur, et cis Terec fl. olim vagus dicitur fuisse, sed hodie non apparet; at in Caucasi apricis,
praesertim ausiralioribus, ad Cyrum fl. et omnem per Hyrcaniam co-
40 €— MÀ:
piosissimus. Datur etiam ad orientem maris Caspii, sed extra fines Imperi Rossici, circa Chiwa et ad omnem Syr- darja, ut et circa re- liquos Tatariae magnae urbes et in pagis saepe gallinarum strages noctu edit, atque itinerantibus ocreas et edulia omnia sub somnum aufert. Noctu praesertim vagatur et venatur cohortatim, cum magno ejulante clamore ulutatus sonori canum aemulo. Ululante uno, respon- dent reliqui; qui mos cani domestico mansit. Junior cicuratur facil- lime, et homini fit amicus et familiaris: vidi e Persia adlatum homi- ni familiariter cauda abblandientem, et in dorso ludibunde se provol- ventem, ut canes faciunt. (^) Nec dubium est, primam et primariam Canis domestici stirpem ab hac specie esse derivandam. Sed sub hominis moderamine cum aliis canini generis speciebus, Hyaena, Lu- po et tandem Vulpe mixta et hybrida facta est, ut nunc recte pro peculiari, factitia et mulüformi specie poni queat Canis familiaris.
Descr. Magnitudo inter Vulpem et Lupum media, statura po- tius Lupi, sed gracilior. Dentes primores quatuor intermedii obtuso — truncatji, planiusculi, vix lobati, extimi majores, supra conoidei, infe- rius rotundati; Canini supra paulo majores; molares ubique seni, quo- rum primi minimi conici, proximi supra duo et infra tres trilobato-
acuti; maximi et bilobi supra quartus, infra quintus, postremi minu-
(*) Referendus videtur ad hoc ipsum animal textus Aeliami bist, antm. lib. Y. €ap. 7. ,,Thoa dicunt esse animal humanissimum, praecipueque homini ,,8micum; et si forte in hominem inciderit, revereri, ac velut observan- tes venerari, amplius, si a feris aliis circumventum senserit, tum vero ,accurrere protinus, opitularique pro viribus., Ex omnibus itinerato- rum relationibus constat, canem aureum minime timere hominem, ac aliae ferae omnes, nec habitata loca fugere, Quin clamore suo alias fe- ras denunciat homini, et est quasi custos illi a natura constitutus. Huc ct Tboes Plinii bist, nat. lib. VIII. cap. 52. :
41 ti. (Eadem fere proportio et numerus in C. Lagopo.) Mystaces nigri. Labium superius utrinque ad nasum, gulaque albida, ut et villi au- rium intus; extus aures rufae. Caput supra rufum, pilis longioribus eryseis, annulo et apice nigris mixtum. Cervix et dorsum totum gryseo - lutescunt, pilis longioribus extremo nigris obumbrata et quasi undulata, maxime dorsum. Subtus Corpus et pedes luteo - rufa, bra- chia et femora extus intensius rufa. Urngues nigri; pollex in anticis altior, quam in cane, a terra remotus, ungue adunco; deest in posti- cis, ut plerumque canibus. Cauda paulo longior, villosiorque, quam in Lupo, gryseo-lutea, extremo magis rufescens, pilis longioribus, apice nigris, unde apice (ubi crebriores) nigricat. P4us lupino fere grossior, lanugine ubique grysea intertextus, in cauda et scapulis lon- gissimus 4". in cervice et tergore 3". Papillae mammarum foeminae 3 a dextris, 4 a sinistro latere. — Longitudo cranii in adulto, ad tu-
55.
berculum occipitis 6". 5". Caetera vide in descriptione Gülden-
staedtii.
ro. GQANIS Corsac 14B. IF.
C. corpore cano, pedibus fulvescentibus, cauda villosissima elon- gata, apice nigro, basi nigro - maculata.
Canis Corsac, Lin. Syst. XH. append. III. p. 93. Schreber. mam. III. p. 359. tab. gi. B. Pall. neue Nord. Beytr. Y. Hulege Rossis Korssak, vel Korssok. Kirgiso - Tataris Karssak vel Charss Mongolis Kirssa.
[9]
Animal i suo genere fere minimum, non facile tamen cicuran- dum, mordacissimum, noctivagum, interdiu cuniculis haud. profunde a se effossis bi vel triforis latens, quos plures simul inhabitant. Oc- currit in omni deserto Tatarico, inde a Volga et mari Caspio et per mediam Asiam ad Baicalem lacum usque, locis maxime solitariis, siccis, fluviorum vicinis et ad austrum forte longe evagatur, in bo- realia vero frigida non venit, sed temperatis gaudet. —Venatur Citil- los, mures, aves humi pernoctantes, praesertim Otidum, Gruum, Per dicum pullós. Captus carnes ovillas et bubulas non nisi coctas ad- tingit, sed vivas vel modo occisas aves, itemque pisces, praesertim accipenserinos, valde expetebat. Aquam adtingit nunquam, omni siti carens, vere pro desertis aridis creatum animal. Odor foetidus fere Vulpis. Pertica, apice quadrifissa, in cuniculos eorum immissa et velleri intorta, e cuniculo a Kirgisiis vi protrahuntur. Cicuratur vix unquam, mordacissimus, et vi prehensus, contremiscit totus et urinam cum excrementis emittit. Interdiu quiescit. Noctu vocem subinde aemulam vulpinae edit. Currit celerrime. Pelles venduntur vili prae- tio, attamen satis elegantes. Hyeme magis canescit, praesertim in
trunco.
Descr. Magnitudo inter Vulpem et felem domesticam interme- dia. Rostrum argutissimum, naso nudo, nigro. Dentes primores su- pra 4. medii obtusi, conferti, extimus utrinque remotiusculus, coni- cus, paulo major; infra 4 medii truncati, extimi majores, obsolete bilobi; canini teretiusculi; molares ubique primi parvi, conici, reli- quitriangulares. rides e luteo-subargenteae; perioplthalmium insigne. Mystaces nigri, rigidi, fere ad aures pertingentes; verrucae superci- liarés setis » majoribus, 4 minoribus, paroticae unisetae, dein triseta
utrinque submaxillaris pone rictum, duabus longioribus, et gularis
setis 4, albis. Palpebrae usque ad margines pilis vestitae, ciliis nul- Eis. lrides oculorum, cinereo-flaventes. .4ures acutae, extus mollis- sime villosae, basi gryseo -fulvescentes, versus apicem cano-cinereae, cavo pilis, praesertim anterioris marginis, albis conniventes. ellus vulpino longe brevius, duriusque, maxime in dorso, sed lupino mol- lius. Color in dorso e rufescente- canus, pilis nempe apice et medio brunneo- rufis, extremitate cano - albis; latera flavescentia, sicut colli; gula et tractus subtus longitudinalis a mento ad anum albus. Pedes antice fulvescentes, versus digitos albidi: palmae pentadactylae, pol- lice remotissimo, cui unguis falcatus major; reliqui ungues parvi nigrl ; plantae tetradactylae. Soleae pedum, praeter tubercula in apice di- gitorum, villo rigidulo, sordide pallido, denso, fere ut in Lepore et Lagopo munitae, plantae usque ad calcaneum fodiendo aptatae. Cau- da longitudine trunci, undique villosissima, colore supra gryseo, pi- lis longioribus, nigricantibus obumbrata, subtus lutescente - pallida, pilis nigris nullis, extremitate sola supra infraque pilis crebrioribus atris nigra. Litura nigrescens supra basin caudae. Longitudo anima-
n
lis circiter 2o pollicum, capitis 5". 1". cauda cum villo fere pedalis,
sed longitudo vilorum 2". 6". mensura aurium 2". 3". distantia ocu- lorum a naso 2". 2". ab auribus i". 8". circumferentia capitis 8". 6" rostri 3". 6". colli 6". corporis 10". 7". pedum anticorum longitudo 8'. 7". posticorum 10". 7". Longitudo intestini tenuis ad coecum tri- pedalis, crassi fere pedalis. Coeca duo. Specimina, quae ad Volgam australem obtinui, cum Dauuricis colore omnino conveniebant. Pel- les quaedam magis fulvescunt lateribus, aliae lutescunt magis aeta-
tis vel sexus forte differentia. Hyemales magis canescunt.
GRNUDCENUAR ELA ——
44 19 ANODINSNITS "HVIelunmotus.
C. corpore gryseo, auribus nigris, macula interioris marginis alba,
exterioris rufa.
Karagan, Gmelin. Syst. i. p. 74. sp. i14. Pallas itiner. 1i.
p. 199. 234. "
Rossis pellionibus Stepnaja Lisiza (Vulpes desertorum) seu Ka-
raganka. Kirgiso- Tataris; Karagàn. Tataris ad Jeniseam Karakhulük (nigra auris).
Pelles inter vilissimas merces a Kirgistis Orenburgum et ad alia finitima emporia adferuntur, et in australioribus deserti, quod perva- gantur, capiuntur; ipsum animal, quod etiam in Songaria et ad Jeni- seam superiorem, datur vero in borealibus, coram videre integrum
non contigit, sed est evidenter peculiaris speciei.
Descr. (e pellibus): Magnitudo minoris Vulpis; Caput, ut in eadem, acuminatum, naso canino, nudo. Jertex flavescens, oculorum ambitus rufescens, sed cilia nigra. Mystaces nigri et rostrum pone et supra mystaces Zitura triangulari fusca, canis adspersa. Pili ante aures copiosi, long), et anterius albi; aures ipsae nigrae, ad basin macula marginis anterioris alba, externi, cum basi tota, rufa. Cor- pus pilo rudiori, quam in Vulpe, satis tamen molli, colore fere Lupi, extus gryseo, pilis longioribus nigris mixto, intus cinerascente; stupra scapulas area magis fuscescens et inde fascia ad caudam continuo subfulvescens. Area longitudimalis lata, inde a maxilla collum sub-
tus totum occupans et per pectus producta usque ad umbilicum fusca,
MEAE Ra meii —
45
pilis inspersis albidis; sed imum abdomen e cano albet. In foeminis area gemina longitudinalis nudiuscula, papillis uberum duplici serie
octonis. Cauda plerumque in adlatis pellibus deest, apice nigricans.
14. 4) C ATNITS TU" u pes:
C. pedibus nigris, apice caudae elongatae albo.
Canis Vulpes, Lin. syst. XII. 1. p. 59. sp. 4. Schreber. mammal. lll. p. 365. tab. o4.
Vulpes vulgaris, Brisson. quadr. p. 173. Renard, Buffon hist. nat. VII. p. 75. tab. 6.
B. Vulpes nigra, Scheffer. lappon. p. 340. Steller. Camtsch. p. 124.
Blak Fox, Penn. synops. p. 152. n. 119. Zool. arct.
Rossice Lissitza, Liska, et passim nomine tatarico TUüUlké; varie-
tates venatoribus et pellionibus peculiaribus nominibus veniunt. Tataris Tülkoó vel Tylki, ad Jeniseam Tilgé. Tschuvaschis Tihie.
Jacutis Ssassi]; rutila Kysil- Ssassil; nigra Karà- Ssassil; in ge- nere etiam Ty//siák et Achass. (^)
Mongolis Oenoegae; Buraetis et Calmuccis U'negoei; Calmuccis etiam zratü.
(*) Prius nomen catenatum significat, scilicet, quod sit expedito contra cur- su; alterum denotat seniorem, propter calliditatem animalis.
46
p —
Tungusis Sculiki; Dauuris Soláki; Lamutis Sjüli; Jucagiris Tschakala.
Esthis Rebbane; Lettis Lapsa; Fennis Hepo, Rewon, Kettu, Ke- tun. FPermiensibus Rutsch; Morduanis Killas, Kelas; Wotiacis Züssi et Dshitschi; Vogulis Tolmach (i. e. fur), item Okschar; 'Tscheremissis Rebesch.
Ostiacis Beresoviensibus Jochsar vel Uachsar; Surgutensibus Wóokai; Narymensibus Locha; Wassuganis ad Jeniseam JVok- kai; ad Kas fl. Kotan, nigra Tomkan.
Samojedis ad Petschoram Tünhe; Obensibus Tjüne; Juracis Toe- ne, ad Mangaseam Toedte; Tawginzis Tunte; Caragassis Locha et Lui; Coibalis Mingei; Narymicis Lóga.
Arinzis ad Jeniseam Kdáogon (*) vel Choegen et Ljene; Cama- schinzis Mingi.
Tungusis Schuláki, in Dauuria Solíki; Lamutis Sjuli; Coraecis Jájun vel Jaijuhl.
Camtschadalis Eschingasch, aliis Tschaschiái ad Uk 8. Eschitsch; ad Tigill Tschaél; Caragensibus Jaejolbil.
Curilis Yabr et Kimutpe; nigra Siltukpeer; Japonensibus Kisne; Aleutis ins. Kadiak, Koffiak.
Tangutis J/a; Indis Lobaeri. Armenis ZAchnwell; Georgianis Mela.
Ossetinis Ruasch; ''schetschenzis Zogal; Tsckerkessis Badsche.
(*) Huronibus in America Vulpes Habhyága audit.
Vulpes per universam et Europaeam partem Imperi, ct in om- ni Sibiria frequens animal, in campestribus australibus colore et vel- lere degener, pulcrior in frigidis borealibus et orientalibus, pulcher- rima praesertim, maximeque rutilo colore in Camtschatka, quae ignitae (Ognaenki) pellionibus dicuntur. Ex his rarissumae et aesti- matissimae, quae apicibus pilorum albis quasi pruinoso-argentatae apparent, nec alibi occurrent, nisi forte in America. (Conf. Charle- voix hist. de la nouv. France III. p. 133.) In genere autem senio- res Vulpes in dorso pilis canis distinguuntur. Caucasicae et Tauri- cae pallentes, deteriores. J'arietates, praesertim per Sibiriam, admo- dum multifariae. In rufis interdum tractus spinalis et per scapulas cruciatim decussans nigricans, quae dicuntur Cruciatae ( Krestovky) et in Lapponia quoque dantur; alis pectus et venter longitudinaliter magis minusve fusca velsubnigra, quae Siwoduschky et Tschernodusch- ky audiunt; et in his interdum, raro exemplo, venter et pedes albo nigroque maculato-variegata et cauda ferme ad dimidium alba. Dan- tur etiam rutilae tractu subtus plane albo. Rarior deinde et praetio- sa varietas tota atra, (praeter caudae apicem album), caro vendibilis et pro pulcritudine velleris variante praetio; et ab hac degener de- inde seminigra, lateribus cervicis et corporis vel dorsi magis mi- nusve late pilis albis canisve inumbrata, quae pro latitudine et ex- tensione nigredinis dorsalis Burajá vel Tschernoburajá, sive, ubi totum dorsum incanescit, sola cervice et prona facie corporis atris, Burin- kaja appellatur, itemque Tschalaja. In his saepe digitorum postico- rum apices albi, cauda semper apice alba. Datur denique varietas alba, cujus in numerosis pellibus plures aberrationes vidi; nempe pla- ne niveas, saepe pilis paucis, nigris in apice caudae; interdum auri- bus pedibusque fulvescentibus, interdum macula una alterave obso-
lete fulva seu flava ad latus cervicis vel capitis. Vidi etiam candi-
P NN m
dissimam, ora palpebrarum migra; et aliam tribus lituris rufescenti- bus, nempe supra scapulas, in medio dorsi et supra lumbos, capite simulex albo -rufescente, auribus basi albis, dein dimidiato-rufis, api- ce nigris, pedibus anticis rufescentibus, extremo longitudinaliter ni- gris, posticis posterius per longitudinem ferrugineo - fuscescentibus. Cel. Güldenstaedt prope Kislar in cuniculo captam matrem cum sex vulpeculis observavit, quarum uma tota perfecte candida et mas- culini sexus fuit. Hasce albas Vulpes male cum C. Lagopo confun- dit Leem Nachr. von Lapland, p. 102. — Non solum autem totam Sibiriam usque ad orientalem Oceanum pervasit Vulpium species, sed etiam in Americam (^) transit, et inde per catenam insularum promontorio Alaeska .continuatarum excurrit, ibique mire multipli- cata est: et mirum in Novo Orbe et istis insulis, quas 'ulpinas 1deo Rossi appellaverunt, plus fere abundat varietas nigra et semimmnigra, quam rutila, sed cum statura majore, velleris naturam mutavit m du- riorem et rudem, sive id a nutrimento in maritimis, vel ab habita- tione inter rupes derivandum sit. Hinc Vulpes nigrae insulanae, quae praeter caudae apicem, plerumque alba macula in gula, saepe et in ventre (ut et nigrae Sibiricae) notatae sunt, in Rossia plane non aestimantur, sed venduntur Sinensibus minori multo praetio. Desunt autem Vulpes in insulis Camtschatcae propioribus, ubi contra
Legopi abundant. Rarissime inter istas Ámericanas occurrunt etiam.
(*) Vuipes consensu omnium Americanorum (orientalium) ante Europaeo- rum adventum in America ton adfuit, ut inquilina ejus continentis spe- cies cinerea. — K 415io referebat Bartramius aliique, ab Americanis au- disse se: Vulpes rufas non ita longo abhinc tempore advenisse, paulo
post adventum Europaeorum, rigidissima tunc hyeme existente, qua
mare versus Septentrionem totum giacie rigidum fuerit. — — Verosimil- lime tamen in occidentalibus Americae jam dudum speciem multiplica- runi, quae ibi numerosa est et in insulas potuit transferri.
albae; et vidi inde albidam pellem, dorso longitudinaliter et cauda rufescente, subtus pedibusque candidam, at plantis pedum longitudi- naliter nigris. — Et tantum de Varietatibus vulpium. Natura astuti animalis satis ex aliorum traditione nota est. Supplendum est: quod dentur Vulpes, quae vitae vagae adsueverunt et cuniculos non parant, nisi cum prolem educant. Pleraeque vero sibi antra effodiunt, vel in clivis campestrium, vel in loco sylvestri sub arborum radice, ubi solum siccius esse solet. Pariunt 6 vel 7 catulos. In ultimis Sibi- riae, praesertim Camtschatca, ante Rossorum adventum et editam, in animalibus pretiosa pelle instructis, stragem, adeo erant copiosae et familiares, ut circa tuguria omnia furari solerent. Optimum venandi illas tempus a Novembri ad Decembrem, quum vellus perfectum et justa proportione densum est; adulta hyeme nimis densum et spis- sum evadit. Priores pellionibus et venatoribus termino artis Pysch- ny, posteriores Plotnye vocantur. Juniores sequenti hyeme aetatis versus Februarium, octavo circiter mense, vellus perficiunt et incre- mentum. In Rossicarum pellibus lanugo ad cutem pallet; in Sibiri- cis fuscescit, circa Anadyr et in Camtschatca pilus fere ad pellem usque rutilus. Sibiricarum vulpium pelles in tenebris concussae scin- tillant. Pelles vulpium a pellionibus solent dissecari et dispesci in octo partes, quae in totidem pellicea tegmina consuuntur, pretio ad- modum diversa; et quidem prima et maxime aestimata cervix, cu- jus consuta tegmina (Savoitschatyi mjech) primo vaeneunt pretio; dein dorsa media, Chreptovyi mjech, secundi preti; porro lumbi, citra caudam, parum aestimati; tum ventres, Tscherevyi mjech, qui tertium ferunt pretium; gulae, Duschki appellatae, pars levissima et rariorl vellere instructa; ideoque apud Turcas et Polonos aestimatis- sima; porro consuuntur seorsim pedes anteriores, et item postici,
quod Laptschatoi mjech efücit, denique vilissima capita consarcinari, 7
5o pee
et caudae, intersutis loris pro tegminibus itinerarüs vendi so- lent. Consuuntur etiam aures separatim pro usu plebeculae. E cen- tum viginti vulpinis pellibus sic vulgo dissecta associantur fragmenta, quorum tria priora genera pretium pellium complent, reliqua merca- tori gratis veniunt. De nigrarum vulpium enormi praetio evolvatur
Cel. Müller. (Samiung. Russischer Geschichte)
Vulpes quibusdam annis in extrema Sibiria migrare observatur, praesertim in Camtschatca. Quando ibi migratoria murium agmina adventant, tanto saepe numero ut ubique perfossum ab iis solum ap- pareat, accurrunt tunc etiam copiosae Vulpes, neque minus abundant, quum [lumina copiosa piscium anadromorum agmina in littore relin- quunt, quasi odore e longinquo allectae; aliis annis abeunt, paucis remanentibus. Adventantes cursu continenti feruntur, licet solitarii, quasi jussi essent, quod venatoribus earum regionum Pripusk audit. In alis regionibus, quum copiosi apparent lepores, subinde mügra- tori facti, copiosae etiam Vulpes. Amant enim hanc venationem, et quum praeda superabundat, lepores in nive defodiunt in futurum commeatum, quos saepe defluente nive integros inveniunt venatores. — Urgente fame contra vorant etiam gryllos, cicadas, scarabaeos, Cy- nosbati fructus aliasque baccas. Coéunt Februario; singula tunc foe- mina duobus tribusve maribus stipata. Septimanas novem utero ge- runt et catuli Novembri jam matribus pares. Caeterum vulpinam car- nem populi omnes, qui multa alia promiscue animalia, in Europa non usitata, in cibum vertunt, communi consensu abhorrent, ut et Lupos, Lagopos, Putorium, Ermineum, Mures Ratti et domestici, inter quadru- peda; ex avibus autem aquilae, accipitres, falcones, corvi, corni- ces, vultures. — Voces vulpi variae pro animi affectibus, latratus pe- cuharis desiderii, et gannitus querulus, iracundiae et doloris clamor
raucus et stertor. — Pupilla perpendiculariter linearis, cincta halone fusco, in iride dilute cinerea.
Lun JC ANNIS PRusonius JB. F.
C. cauda elongata recta villosissima, apice concolore.
Canis Lagopus, Lin. syst. XII. 1. p. 59. sp. 6. Schreber. mammal. IIl. p. 362. tab. 93.
Vulpes alba, Brisson. quadr. p. 175.
Isatis, Gmelin. Nov. com. Petr. V. 39. p. 358. Buffon. hist. nat. XIII. p. 72.
f£. Vulpes coerulescens, Lin. Faun. svec. n. 14. Rossice Pessez (1. e. Canicula).
Tataris Ak- Tylkoe (vulpis alba); Jacutis Kyrssa; Ad Jeniseam Tatarice Dshoebkoe; monticolis Láüi.
Samojedis Nogà et Nohó; ad Jeniseam Sellero. Vogulis ad Obum Kyhn et Kan.
Ostiacis Surgutensibus Kyón, item Mulóg; ad Narym Nju-loga i.e. Vulpes alba.
Tungusis ad Chatangam Tschitara vel Tschatera.
Coraecis Ippun. Tschuktschis nomad. Rekokalsin, sedentaris Ka- wylguraech.
Camtschadalis Schippóka vel Schipuk. Aleutis Uktschi vel Ukutsching.
$2 —á
Species arcticae frigidae Zonae addicta, versus austrum sponte non ultra LX^*" gradum facile evagatur, praeterquam in ultimo, orientali Sibiriae angulo, ubi non solum ad sinum Penshinensem, sed et in Camtschatcam excurrunt, glacie illuc per mare vectae, qua etiam in insulam Beringii et Aleuticas sic dictas nec non in oppo- Sitam Americam, pervenisse credibile est, ubi prolifica sua natura (ad duodecim enim et ultra catulos pariunt) facile multiplicarunt. Suntque in his insulis adeo famihares et procacul, simul et fame- lici, ut dormientibus quaelibet esculenta, imo calceamenta et quic- quid comedi posse credunt, aufurentur, vix baculis abigendi. Omni caeterum animali victu, etiam piscibus, aliisque maris ejectamentis contenti, si alia venatio desit. In terris arcticis praesertim migrato- rlos mures sectantur et saepe cum iis transmigrant. Latent cunicu- lis propria opera effossis, et noctu praesertim vagantur. Juniores, quos domi alui, Mangasea acceptos, erant mordacissimi, praesertim mares; foemella minor, debilior, admodum familiaris facta est, et ho- mini instar canis amica. lracundi canum more subgrunniunt, ocu- ls viridi resplendescentibus, interque se rixantes catellorum more clamant. Etiam impatientes exili voce ejulant. Sed latratum spon- taneum vel vocem alias ullam usque ad Novembrim nunquam exau- divi, licet sub conclavi detinebantur. "Tum vero senior mas a reli- quis segregatus, inque loco obscuro captivus sub vesperam edere coepit latratum singularem, quem postea saepius exaudivi, similem cantus gallinacei, nis] graviorem, maxime sonorum, constantem qua- tuor, quinque vel sex sonis cito subsequentibus, quorum ultimus paulo acutior, quasi ejulatu productus. Non autem creber est, ut canum latratus, sed tantum semel iterumve, per majora intervalla editur. Sedent ut canes, rixantes alter alterum terrae pedibus affi-
xum tenebat et per intervalla morsitabat acriter. Carnes qualescun-
Teste 53
que vorabant, et saturi superfluum in terra defodiebant, pedibus priorum effodientes scrobem et rostro terram superingerentes. Hi Decembri demum mense hybernum vellus apud me perfecere. Sunt autem aestate omnes exsolete fusci, etiam qui hyeme candidissimum vellus induunt. Eo tempore in collibus arcticae planitiei ( Tundra), ubi cuniculos habent, a Samojedis et Ostiacis effodiuntur spatis e Rangiferorum cornibus palmatis fabricatis, et cauda apprehensi, pro- tracti caput terrae illidendo facile necantur. Cuniculos autem ideo in elatis ripis et collibus condunt, quod ibi solum siccius. Reperto cuniculo venator applicat aurem, et si non audiat motum latentis animalis, ad ostium nivem radunt, quo motu expergefacti Lagopi mussitare audiuntur, et sono prodit decipulis ad exitum cuniculi statutis variis capiuntur. — Varietas hyeme alba copiosissima et est e vilissimis pellibus. Ex una Mangasea quibusdam annis ad qua- draginta mille pelles exportari adnotatum est. Sed si migratione facta aliorsum pro tempore transierunt Lagopi, tunc vix ad 300o in ea regione capiuntur, quális hyems fuit 177: et 177». Nihilosecius numero non minuitur prolificum hocce animal; et in insulis Aleuti- cis, ubi quotannis multa eorum millia fustibus occiduntur et deci- pulis capiuntur, semper aeque copiosi sunt. Et in his quoque insu- lis frequentior etiam varietas, quae hyeme e fusco-glaucescit vel coe- ruleo-fusca est, alibi enim rarior et majori in pretio. In his insulis vivunt piscium et cetaceorum in littus ejectis cadaveribus et quibus- vis maris rejectamentis; in continenti muribus, tetraone lagopode, leporibus. Excrementa foetidissima. | Odor supra caudam levissime ambrosiacus, affinis illi, quem Gulo spirat. — Pilum et colorem na- turae quadam lege mutant, non effectu frigoris; vidi enim Petropoli etiam calido loco detentum Lagopum sensim hyemale vellus induisse,
remanente ultimo dorsali tractu fuscescente, donec et hic evanesce-
$4 —ÓM €
ret. Vellus in nulla facile fera densius, altius et ad arcendum fri- gus magis aptum, adeo quoque electricum, ut semel iterumve ma- nu frictum, crepitentes in tenebris scintillas emittat. At in nullo aeque corium seu cutis tenuior, tenerior Ante Olaum Magnum vix ulla Lagopi apud auctores mentio, quod is primus fuit in sep- tentrione Zoologus. Et etiamnum imperfecta est hujus animalis cog- nitio, et adhuc nuper Isatidem (Lagopum) cum vulpe alba confudit Amiciss. Zimmermann (Zool. geogr. p. 18o.). A Vulpe cinerea Americana, quae mitiores latitudinis gradus haud recusat, certissime specie differt.
Descr. Vulpe minor et depressior. Caput similius canino, quam vulpino, rostro nempe crassiore, obtusiore, cranio convexiore. Nasus et labia nuda, nigra, incisura labii sulco septi continua. Den- tes primores superiores medii trunculi, proximi utrinque lobulo obso- leto notati, extimi distantes, conici, omnes basi introrsum producti; infra magis distantes, intermedi quatuor retuso- subemarginati, ex- timus bilobus, lobo exteriore acuto; Canini superi majores; molares ubique sex, supra priores tres, inferne quatuor trilobato-conici, an- terlores decrescentes, primo minimo, — sequitur magnus trilobo- lacerus, denique postremus lato-tuberculosus, et ad faucem minimus retusus. Palatum rugis 9. lingua mollis. — Mystaces mediocres ordi- num subquinorum, albi, seta una longiore fusca etiam in albis; ver- ruca supraocularis setulis sex, quarum una item ex parte fuscescit; Seta genae solitaria et verruca gulae quadriseta, perque mandibulam setulae aliquot duplici ordine sparsae. Oculi subconvergentes, pal- pebrarum marginibus nudis, serieque pilorum margini proxima nigra; irides obscure luteae; periophthalmium oblique oculum non totum
(ad$) tegens, margine nigrum. .4ures ovatae, mollissimae, rotunda-
— 55
tae, villosiores et breviores quam vulpis, villisque conniventes, in- tus nudae, fuscae, anfractuosae. (Apicem auriculae animal sponte introrsum inflectit.) Truncus villosissimus, vellere in toto corpore candidissimo, paucis interdum dorso inspersis pilis fuscis, longiori- bus; lanugo intima ad cutem canescit, subtus plane alba. J'illus longitudine, mollitie et densitate vulpinum superat, tenerior, sed magis fluxus, intricatus et inaequalis. Palmae pentadactylae, pol- licis ungue curvo; plantae tetradactylae. Digiti omnes crassis pilis usque ad apices connexi, laxius in plantis, ut levius nivi inambu- let; soleae villosissimae, praeter callum apicis digitorum, villo denso, duriusculo, crispulo, argentato. Ungues corneoh. Cauda dimidii animalis longitudine, recta, villo rudiore, ad 3 poll. longo, undi- que lanata, ut crassior vulpina appareat, flocco exiguo pilorum ni- grorum in summo apice. Pondus adulti librarum septem cum dimi- dia. Mensura a naso ad anum 1'. 5". 6". altitndo ad scapulas 1'. o. 6". ad lumbos 1'. o. 71". caput ad nucham 5^". 5". circumferentia extremi rostri 3". 6". baseos 5". 3". capitis 8". 5". oculi distantia a, naso
/
^". 3". longitudo oculi 7i". aurium distantia ab oculo 2". altitudo 2". 6". latitudo basi 2". 7". longitudo colh 3". 5". circumferentia 7/. corporis medii circumferentia 12^". longitudo caudae sine villo 10", 8", humeri 3". 11". antibrachi 4^. 3". palmae 3". 9". femoris 3". 61". tibiae 4". 7". plantae 5". 31". Pinguedo non parca inter femora, in lumbis et supra scapulas. Omentum interanea omnia ob- volvens, striis adiposis, inter anfractus intestinorum positis clathra- tum. Laminae adiposae lumbares angustae. Hepar majusculum, pon- dere fere triunciale, sexlobatum, cystide magna flavo-viridi instruc- tum: Zobus sinister major, ovalis, intermedii acuti, alter pro cystide fissus, dexter obtuse triangulus, sub quo renalis lobus hgulatus, basi
biauriculatus et Spigelianus triquetro -ligulatus. Lien obscure ruber,
56 —
linearis, extremitatibus latis, pondere scrupulorum 4. 'entriculus oviformis, majusculus; circumferentia 19 pollicum. Intestini longitu- do a pyloro ad coecum 5 ped. cum » poll. a coeco ad anum 11". 3". tripedali a pyloro distantia area orbiculata glandulosa, et inde di- stantia 3". 6". alia minor, unde adtenuatur intestinum ileon. Coe- cum in duos anfractus convolutum, extremo subclavatum. | Pulmo dexter quadrilobus, azygo parvo, sinister trilobus. — Costae 13. qua- rum g9 verae; longitudo vertebrarum omnium coll 3^". 1i". dorsi 13". 6". lumbarium septem 4^. 8". sacri in tres vertebras divisi 1". 9". cauda septemdecim -articulata. C/aviculae minimae, vix 2". longae, in ipso 12 poll capite humeri sitae. Ossa artuum priorum paulo robustiora. Penis binodosus, osse instructus recto, sulcato, lon-
gitudine 2". 3".
B. Parietas frequens Lagopi obscura seu plumbeo- fusca, quae hyeme quoque talis (Go/uboi Pessez Rossis), toto corpore subuni- formi, persistente fuscedine tincta; optimae notae, e coerulescenti- fusca, pejores e fusco - coerulescente cinereli, pessimi fusco-cineras- centes, vel fuscedine rufo degenerante. In his omnibus caput pilis crebris albis, copiosioribus versus rostrum, canescit, ipso rostro in quibusdam plane fusco; quibusdam et pedes pilis albis spars?, nisi ad fuscum inclinant. (Ex his coerulescentium et alborum pedibus alternis consuuntur pellicea vestimenta elegantissima simulque soh- dissima, quae magis in praetio sunt.) Omnibus aures, area cervicis ad scapulas extensa, gulaque obscure fusca, guía tamen quibusdam fusco- rufa. Soleae omnium pedum solae albo- villosae ommibus. Nonnullis macula alba inter pedes primores. Vellus in genere huic varietati minus prolixum, quam vulgaribus et elegantius, unde et tertia parte cariores albis.
52
£. Rarissima Lagopodis varietas e fusco atra, capite supra dor- soque pilis gryseo-canis adspersa, in cauda írequentissimis, quam semel vivam aestivo cum vellere vidi.
» 16. CANIS familiaris.
* . C. cauda recurvata. Canis familiaris, Gmelin. Syst. Lin. I. p. 65. sp. 1. Chien, Buffon. hist. nat. Vol. V. (cum Varietatibus).
Faithfull Dog, Pennant. Zool. brit. (ed. 4t.) I. p. 49. n. 1o.
Rossis Sobaka; Slavonice Pess; foemina Ssüka.
Tataris Ytt vel It; foemina Kantschek; 'Tauriae incolis etiam Topek.
Tschuvaschis Jida vel Jjida. Mongolis Nochói. "Tungusis Nynokin.
Samojedis Obensibus Uen, vel Wyn, item Jandu; ad Petschoram Uenoekoe; Juracis Wéneku; ad Mangaseam Bynihe et Bynó; Tawginzis Hgandáe vel Buang; Tomskiensibus Kanang; ad Narym Kának; monticolis Byn; Kamaschis Men; Coibahs Maeng.
Permiensibus Pon; Morduanis Pinae; Votiacis Punno; Tschere- missis Pi; Wogulis 4emb; Ostiacis Amp.
Arinzis et Cotowzis Jitschap; Pumpocobiensibus Tzi; Inbazkien- sibus Tip; Assanis Altschip. Jucagiris Tabakà. —Aleutice 6
Ainkuk, Canagice in Ins. Kadiak, Piuchta; Tschuktschis Hittés. Curilis Schtápo.
Tangutis Tschi. Ziganis Dshukell.
Sinensibus GLheu. Japonensibus Inu.
Armenis JPorzschun; foemina Katzschun.
Camtschadalis Koshà. —Coraecis Hataan.
Tschuktschis nomad. Haetten; sedentariis Kykmyk.
Improprie tamquam speciem posui stirpem domesticorum ani- maliun, quae tota hominis industria creata est, ex hybridis verosi- millme generationibus, canis aurei praesertim, cum lupo, vulpe et forte hyaena alüsque congeneribus. | Seorsim eam posui, quia ad nulam harum specierum peculiariter referenda esse videtur; magis varia quippe, et magis composita, quam ulla alia domesticorum ani- malum. — Canis familiaris apud omnes populos sub moderamine Sceptri Rossiae viventes, occurrit; apud agricolas et Nomadas cu- ,stos gregum et tuguriorum; apud venatorios populos comes et auxi- liator laborum; tandem apud gentes, in ultimo Asiae angulo, iumen- to carentes, jumentorum loco servire coactus. J'arietas maxime vul- garis per Sibiriam est canis rusticus, corporis praestantia, viribus, animo, colore et villo proxime ad Lupum accedens. Apud Noma- das magnae Tatariae Farietas, propius ad canem aureum forma, le- vitate et gracilitate accedens, similisque cani grajo, femoribus, cau- da et saepe auribus longiore villo jubatis, coloribus et accessoriis varie degener et per selectas copulas apud Europaeos mnobilitata. Praeterea non infrequens canis pumilus villosus, plerumque rufes- cens, quem facile pro hybrido vulpis agnoscas. Praeterea omni
generis exoticae varietates, (non excepto cane depili, quem saepius
» MERE 59
ecaudatum, cute alba vel fusca, itemque hybridum, auribus et cauda villosa, corpóre nudum vidi,) passim introductae sunt, et per Sibi- ram quoque multiplicatae, maxime ea occasione, quum olim Sinen- sibus caro ementibus selecti canes, tanquam merx Kiachtam deferri solebat, donec praetium frequentia vendentium decrevit. — Aestima- tissima autem varietas, apud Caucasicas praesertim gentes et in Cher- soneso taurica generata, caris Graji, quae quidem in Caucaso sum- mae proceritatis et roboris, ad cervorum venationem, itemque lupo- rum, in Tauria praesertim pernicitate et gracilenüa nobis est et capiendis leporibus aptissima. Maximi tamen dicuntur in Rossia procreati, et celebrati imprimis Jaroslavienses. ^ Caeterum vulgares canes rusticos, praesertim Sibiricos, ad quoduis venationis genus, quod non summam velocitatem requirit, institui posse certum est. Sunt enim, quos ad ursos investigandos et lacessendos instruunt, sunt ad Alces assultandas docti, denique ad Zibellinas detegendas ita callidi dantur canes, ut animalculum, si nequeant capere, in arbo- rem quandam confugere cogant, et signo venatori voce dato tamdiu custodiunt, donec is ad occidendam telo Zibellinam insecutus fuerit. Camtschatici canes a prima juventute ad trahendas trahas docti, nul- los labores recusant, tenuissimo e piscium semiputridorum aristis con- stante cibo contenti et saepe adeo famelici, ut traharum et jugorum lorarodant, nisi arceantur. Hos, ne adtritis in glaciata nive pedibus claudi fiant, calceamentis e corio indutos currere adsuefaciunt. Ad Jeniseam et Lenam etiam venatoribus hyeme semper canes laborum Comites sunt, et in parvis trahis annonam et retia atque supellecti- lem vehunt, dominis fidelissimi pedissequi, et cum nivosa tempestas incidit, circa herum accubantes et suo illum corpore refocillantes, nisi tugurla adtingere possint, quorsum etiam tempestitosam per noc-
tem, sine viae vestigio, soio olfactu ducti, tendere callent. Prae- *
6o c
sentiunt etiam tempestates ingruentes, et indubie indicant, quando quiescentes sibl scrobem in nive effodiunt. Etiam in sylvis statutas sparsim pro feris decipulas canes melius ipso venatore norunt, et he- rum ab una ad aliam certo instinctu ducunt. Curil etiam marina itinera suscipientes, canes secum vehunt, quia naso auram captantes certum vicinae terrae indicium praebent. Notatu dignissimum autem est in Sibiria et Camtschatca hydrophobiam nunquam invadere ca- nes, quorum ibi morbi contra ali, v. gr. alopeciam, mictum cruerm- tum cum tumore genitalis (quem decocto corticis Sorbi loco fomenti curant), coecitatem, plicam, et tandem (a trahendo) prolapsum in- testini rect, non rarum est observare. De canibus per 4o dies ine- diam passis Hist. de l'Acad. de Paris an. 1706. Ego Vertagum habui ex aviculario hybridum, qui coecus factus incidit in puteum siccum hyeme et post duos demum menses extractus fuit, plane emaciatus. Caeterum canes Nomadum, licet saepe ab heris derelictii in deserto errantes conspiciantur, nunquam tamen feri evasisse visi sunt, sed ad eadem, vel alia castra redeunt. Asseverant autem Calmucci, tem- pore oestri non rarum esse canes foeminas sponte sua in desertis a lupis iniri et catulos robore et ferocia patribus similes edere. Fe- runt etiam lupos, qui cum glacie rarius in primas insulas Curilas appellunt, promiscuo cum canibus congressu ibi generare hybridum, quod coloribus canum variat. Hybridorum exempla, ab inclusa cum lupo cane natorum in Rossia non rara extiterunt, et familiam a lupo nigro et cane productam satis numerosam, quae, praeter unum albidum, omnis similitudinem patris, habitu et colore, ut et ferocia praeferebat, jam supra commemoravi. Etiam cum vulpe natam hybridam progeniem nostri non ignorant. Canis aureus au- tem ita amicus est cani familiari, ut de consanguinitate horum ho-
mini aeque addictorum animalium vix dubitandi locus sit.
-
—— Ó1
Not. Jarietates canum familiarium omnes Rossi peculiaribus appellationibus designarunt, licet non omnes indigenae, sed plures ultimo tantum saeculo forinsecus illatae et nondum in dissita Imperii deductae. Sunt autem vere indigeni canes et usque in ultimam
Sibiriam universae boreali regioni familiares:
«. C. domesticus, (Dworowaja) longo villo, praesertim caudae vestitus, capite et colore plerumque lupi, vel magis fusco, saepius nigro colore varians et tunc quandoque gula et notis supraocularibus ferrugineis insignitus; et is per omnem Sibi- riam usque in Camtschatcam, ubi ad trahas jungitur jumenti loco, vulgatissimus; quicquid Buffonius de peculiari vari-
etate sibirica tradiderit.
B. Eidem affinis laniarius, forma similis, plerumque magis mi- nusve lutescens, pilo brevi et stricto, caudaque tereti,
gracilentior.
y. Grajo affinis, minus gracilentus, plerumque auribus, cauda et artuum postica fimbria longiore villo ornatus, apud Noma- das, Calmuccos et Kirgiso- Tataros praesertim selectus, varii
coloris, aliqua saepe canis aurei similitudine.
4. Grajus (Borsaja) perfectus, majoris staturae, ad leporum, vul. pium, imo luporum venationem utilis, apud Caucasi gentes et Tauro-Tataros plerumque educatus, et itidem saepe villis
eleganter fimbriatus, gracillimus.
e. Fulpinus, (Liska) in pedes humilior, plerumque fulvus, flavi- cans vel albens, longissimo villo praeter caput vulpinum luxu- rins, auriculis magis minusve pendulis et villosis; caeterum
consanguinitatem cum vulpeculis non minus aperte, quam Var.
«. cum lupo prodens. — His dein accesserunt et hybrido con- gressu multifarias formas produxerunt exoticae varietates, e qui-
bus maxime multiplicarunt: i. Molossus (Datskaja Sobaka), fusco semper colore.
3. Avicularius (Lehavaja S.), ejusque Ragusina varietas, Buffo- nio Braque de Bengale perperam dicta; nec non torosior, na- so diviso, ad conquirenda Tubera terrae praesertim docilis.
6. Aquaticus (Owtscharka), colore plerumque brunneo vel nigro,
omnium maxime in venerem prona et docillima.
x. Cursorius seu venaticus (Gontschaja S.) Malorossis Chort. sae-
pius lutescens, vel nigra, supercilis et gula fulvis.
^. Grajus giganteus, s. hybernicus, plerumque subhirtus, subtri- pedali fere altitudine, Jaroslafskaja S. a loco, ubi praecipue
colitur, dicta. p. Grajus tenellus, italicus; Anglicus vulgo dictus. ». Danicus subtilis.
&. Fricator, ( Moska) magnitudine varia. Deinde minus frequentes apud nos occurrunt:
e. Pomeranus (Spitz) ejusque varietas pusilla. z. Fertagus, verosimillme e x) natus, pumilio. e. Extrarius (Istscheika) ejusque forte degener. «. Melitaeus ( Medelaenskaja S.)
7. Leoninus, forte ex 6. et e. quondam hybrida et deminuta
progenies.
—À 65
2
« egyptius. (Egipetskaja vel Turezkaja S.) qui plerumque fuscus, raro cutis humanae aemuli coloris, pilis praeter my- stacem et setulas ad caudam plane nullis, frigoris impatien- tissimus, forma ad v.) accedens, ex quo forte ortus, frequen- ter nascitur ecaudatus, vel vix verruca in loco caudae con- spicua, quod in varietatibus aliis rarius accidit, et tunc plerumque haereditario vitio, dum genitore vel matre bre- vius arte detruncata cauda, (oetum alterutri similiorem genitum cauda privat; quod mihi in generationis theoria, (ut exempla quoque sex digitorum individuorum, et pen- tadactylarum — gallinarum), non spernendi videtur esse
momentl.
Genus.IHL 'U-R*S-T
Ursi brachyuri, quorum tres distinctae species nunc cognitae sunt, a recentioribus Zoologis cum Mele, Gulone et affinibus in unum Genus coacü sunt. Me vero judice soli per se Genus consti- tuant necesse est, habitu distinctissimum, vel erunt nulli inter con- junctum illud Genus et plerasque auctorum Jiverras cert limites. Malui sic solas instituere et cum Mele segregare magis affines Vi- verris species. Nec tamen negaverim, patere summam, per specie- rum assimilantium seriem, mores, victum et externum habitum, af- finitatem inter ÜUrsos, Meles, Fiverras; eademque ab his ad Mu- stelas et hinc, per Lutras, ad Phocarum genus approximatio in
promptu est.
EL ———
qa UHSPENS US" "Uu TUE T^g" e
U. corpore fusco hirto, gula concolore.
Ursus Arctos, Lin, syst. XII. i. p. 69. sp. i. Schreber. mammal. III. p. 502. tab. 139. 14o.
Ursus, Brisson. quadr. p. 187. n. 1. Buffon. hist. nat. VIII. p. 248. tab. 31. 82. Pennant. syn. p. igo.
Rossis Mjedwed (mellivorus). Malorossis Wedted.
Tataris fere omnibus 4fju; Bocharis Ajih; Catschinzis ad Jeni- seam Zwa et lrei; Jacutis Aesch (1. e. avus, reverentiae gra- ta) item Daegyilah (i. e. sylvestre animal), Dae-togonna (sylvarum princeps), Ebbae vel Ebbecha (anus), Poeagai (ter- rbils) et Silhs - anan - agi (subradicalis). ^ Tschuvaschis Obag (*) Persice Chirs (Kaempfer. amoen. p. 44.)
Mongolis Karà- goroessà (i. e. nigra fera); Calmuccis 4joo; Bu-
raetis Utugà vel Karaá-gorohun. (i. e. nigrum animal.)
Tungusis baicalensibus Kuti et Uhgdscháhi, ad Chatangam fl. Umil, ad Lenam Utugi, Dauuricis Kong -naptu; Lamutis Kaahi. Aleutis ins. Kadiak Pagunak. Jucagiris Tscholondi.
Samojedis ad Petschoram Worga, Wark, Uark, et Chaibido- sermik (i. e. sacrum animal); ad Jeniseam Ngarka et Choig; Mangaseensibus Boggo; monticolis lrei et Chairachan (i. e.
—
(*) Copiosae populorum appellationes circumscriptae et significativae ideo, quod verum nomen animalis proferre timent, ne illud appellasse videantur
Princeps): Tawginzis Ngenuwutte; Coibalis Meina; Camaschin- zis Müinja.
Lettonibus Latschis; Esthonibus Karro; Permiensibus Oosch; Tscheremissis Muskiae; Votiacis Gjondor; Morduanis Ofta; Vogulis Oape vel Ohboa, ad Tschussovajam 4ba (Pater), ad Pelym Jelpungui, ad Obum 'Torok vel Tariu; Ostiacis Oben- sibus Jingwoi vel Jemwoi (animal sacrum); Estellis YgA; Sur-
gutensibus Jich; ad Narym Corgo, ad Kaas fl. Choije.
Arinzs Khip; Cotowzis Kaltum; Assanis Chaltum; Pumpocolien-
sibus Chanhi; Inbazkiensibus Chóaie vel Choig. Tangutis Tschidrit. Indis et Ziganis Ritsch. Armenis Zfrtsch. "Tscherkessis Myscha. Ossetinis zírs.
Camtschadalis Kdadsch vel Káscha. ^ Coraecis Kdinga; (apud Curilos non datur) Japonensibus Kmanoschischi.
In borealioribus et temperatis sylvaticis totius Rossiae et Sibi- riae vulgaris est, campestria vitat, ubi nec praedae facile insidiari, nec baccas atque radices legere potest. In Caucaso etiam austra- lore frequens in sylvosis subalpinis et alpestribus. In Persia (teste Kaempfero) mitior minorque Europaeo. In Taurica Chersoneso hodie exulat. In Camtschatca, observante Stellero, copiosissimi gregatim incedunt, et ad hominis!clamorem fugiunt timidissimi: no- cent tantum, si e somno exterreantur, tamen non occidunt; sed vul- nerati, saltem seniores, venatorem crudeliter adoriuntur, imo odore ilum distinguunt et post aliquot dies inermem ex insidiis occidisse vis]; periculosi etiam in hybernaculo, si nondum obdormiverint. Aliqui, forsan tardius spelaea quaerentes, congelato solo, tota dein
9
66 CI
hyeme vagantur quasi rabidi, homini maxime obnoxii, voracesque, licet stomachus tunc pessime coquat. Id etiam in Sibiria raris an- nis observatur, ubi solitarii vagari visi, et sicubi sui similis obviam fieret, ad internecionem pugnasse. Contra aestate, quum vegetabi- lis victus abundat, ita mites sunt, ut puellis in sylvis baccas legen- tibus, collectas devorent, ipsas intactas demittant. Post hybernum jejunium Camtschadali ferunt, ursos radicem Dracontii camtschatici cum turionibus effossam vorare ad praeparandum stomachum, unde et ipsis haec radix in usu est. Simile quid de Aro ursorum medi- camine verno Plinius VIII. 54. Caeterum bulbos Victorialis et al- lia varia, radices Polygoni vivipar, liorum quoque et Fumariae atque Claytoniae bulbos effossos, et baccas Corni albae, Lonicerae coeruleae, Vacciniorum, Sorbi, Ruborum variorum, turiones Equi- seti, Senecionis cannabifoli, et Spireae camtschaticae vorat; aestate vero circa mare et autumno secundum flumina piscium abundantia satur et tunc admodum mansuetus est. n sylvis alpinis Sibiriae passim Rubo idaeo quasi segete opertis, hujus maxime baccas secta- tur, ut ubique per sylvas tractum incedentium ursorum videas. Sed ubi alimenta deficere incipiunt, crudeliores fiunt, hominemque non raro ex insidiis adoriuntur; canes tamen timent. — Vere pil de- fluere incipiunt sensim, ita ut a Junio ad Augustum saepe fere nudi incedant. Novembri pelles, refecto villo optimae. — Jam sub finem Octobris, in fiigidiore Sibiria orientali, hybernacula quaerunt, prae- sertim sub antiquae cujusdam arboris radicibus, veltumulo, velprae- rupta quadam sub ripa, ubi facto antro, solitarii, vel plerumque bi- ni, raro plures et ad quatuor usque hyemant, sed non statim ob- dormiunt, ut ante confirmatam hyemem periculosum sit venatoribus spelaea expugnare. Februario occisi adhuc pingues observantur, at-
que demum vere, quum exituri sunt, quod saepe fit demum Aprili,
macilenti evadunt. Toto jejunii tempore interanea vacua, praeter spumeum chymum in intestinis; in recto excrementa durissima e foece superstite coacervantur, quae ursum vere venatores affirmant saepe sanguine mixta et cum clamore excernere, tanto nisu, ut etiam arborem amplexam teneat et unguibus laceret; cujus circa hyberna- cula, quae quotannis repetit, pleraeque arbores laesae, ramisque inferioribus confractis testimonia ferunt. Stellerus affirmat se ca- num adinstar coire ursos vidisse in Camtschatca, nec unquam ibi, licet familiarissimi ursi, auditam ibi fabulam, de stupro ab illis foe- munae illato. Equi et vaccae, eodem referente, in Camtschatca ur- sum non timent, imo fugientem potius insequuntur; et in Sibiria animosiores equos in ursum ruere et anticis eum ungulis occidisse ipse vidi. — De nullo animali tot apud vulgus fabulae, quam de urso. Ethnicis praesertim pro justo, et mendacii ultore habetur, unde sanctissimum ills juramentum admorsa pelle ursina exactum. Jacuti fabulantur hyeme cubantem ursum omnia eminus auscultare, ideoque contumeliose tunc de eo loqui timent; contra aestate gulae potius, quam famae studiosum esse. In circulum nunquam currere dicitur, sed semiücirculo facto redire. ^ Variis occiduntur modis et decipulis. Baschkiri, Uralensium montium incolae, quorum mellifi- cia in alts licet pinastrorum truncis excavatis per sylvas sparsa de- populantur ursi, maxime infensi et ingeniosi in ejus perniciem. Orientaliores populi in transcursu sclopetis vel sagittis occidunt; imo agilissimi et audacissimi venatores, praesertim "Tungusi, lacessitum cominus ursum pugione adoriuntur, tantaque celeritate circumsul- tantes e latere illum confodiunt, ut raro effugere, illosve vulnerare queat. Ali hastis excipiunt nodo ferreo infra cuspidem munitis, ne irruens ursus, et ferro se sua sponte induens, venatorem palmis ad-
üngere possit. Camtschadali viso urso cubante vestes pelliceas de-
*
698 ——
ponunt, ne strepitu illos prodant, et nudi transcursu illum configunt jacentem. "Tandem plurimum in cubilibus caeduntur ursi, quae ubi e vestigiis vel e vaporibus adstantes arbores pruina vestientibus, vel casu detexerunt venatores, post Decembris finem, quum alto somno oppressum demum quievit animal, facta apertura, sopitum confodiunt. Pelles pro cubilibus et tegmine hyberno Sibiriae populis inserviunt; in Rossia traharum operimenta et cassides militares inde fiunt. — Ca- tulorum pelles plane atrae pro pelliceis lacernis aestimatissimae; sed adultioribus fuscis praeferuntur jure. Ur si americani, specie sine du- bio distincti, nigerrimi et fulvis genis insignes. Carnes et pinguedo ab omnibus in deliciis habetur, et Petropoli assati altilium juniorum ursorum, domi lacte et pane educatorum, lumbi in procerum men- sas adponuntur. Bilem ursi in febribus intermittentibus atque ictero (nec non ad plures alios morbos) non sine fructu propinat Rossorum vulgus. Etiam potant et inungunt contra tumores et dolores arthri- tico-venereos. Cor quoque combustum pro medicina servatur. Fa- bula etiam in Sibiria, de calculo inter musculos ursi reperiundo, quem v»entosum appellant (N/étrenoi Kamen) et quo Jacuti brachio alhgato et ad hanc vel illam plagam verso, ventum ex eadem pla- ga elicere feruntur. Os humeri hodienum Camtschadali pro falce ad secanda gramina aptant. ntestina sufflata et gelu exsiccata pel- lucidissima, ad Lenam et in Camtschatca pro fenestris serviunt. Jisdem Camtschadalorum mulierculae luxuriosae aestate faciem ob- glutinant, ne a sole torreatur tenera cutis. Nomen fluvii 4bacan ab
ursi sanguine mutuatum,
Nota. Anno r771. migrantibus tunc, ob annonae forte penuriam, € montano tractu frequentibus ursis, rarissimo exemplo, a Burattis ursus plane albus, vivus captus fuit. Albo-nigroque variegatum cir-
pm 69
ca Narym occisum vidit Ste/lerus. In Uralensibus montibus dan- tur fusci et nigri, imo aterrimi, ut sunt catuli semper; in Sibiria plerique nigri. Rossi distinctionem ursorum faciunt in formicarios (Muraweiniki) et cadaverivoros (Stervenihi), sed nullo solido argu- mento: variant solummodo colore vel nigriore, vel e fusco magis rufescente; et magis minusve iracundi et crudeles fiunt anni tempo- re, aetate, et alimenti copia vel inopia. In superioribus regionibus
Jeniseae fluvii albo nigroque varii aliquando copiose observantur.
fS RSUS marinus
U. corpore albo. Pall itin. Ill. p. 6gi. Spicil. Zool. XIV. pore tab. s. Ursus maritimus, Gmel. Syst. Lin. 1. p. 101. sp. 5. Schreber. mam. III. p. 513. tab. 141. Ours blanc, Buffon. hist. nat. supplem. vol. IIl. p. 200. tab. 34. Polar Bear, Pennant Syn. p. ig2. tab. 2o. fig. 1. Zool. arct. L...p..53. m. 18.
Rossis Bjeloi, morshoi Mjedwed, (ursus albus vel marinus).
Samojedis ad Mangaseam Sira-boggo, versus mare Djog- dadE- boggo.
Jacutis Yrung - Eesse (avus albus).
Tschukschis nomadibus Néingin; sedentarüs Zfkliak. —Aleutis Tanhak.
Frequens in glacie totius Oceani arctici, quem nunquam dese- rit, nec per fretum Beringii ad Camtschatcam descendit nisi rarissi- me; victitat Phocis, Balaenarum Delphinorumque cadaveribus, pisci-
Ll p 2€— 79 — À—3
bus, aliisque marinis. Hyemem transigit in sicco et saepe nivalibus procellis. deceptus longe ab Oceano in terras evagatur, ut spelaea quaerat et hyemem quiete transigat. In temperatiora maria nunquam processit, fidus Rosmari comes. Natat optime; in sicco ineptius pugnat et facile occiditur, dum in postica erectus se defendit, vitae minustenax, quam terrestris ursus. Quae de illo fuse dicta sunt in Spi- cilegiis loc. cit. hic repetere nolui, nec iconem ibi insertam hic iterare. Adultis plerumque longitudo ad septempedalem, altitudo 9j pedis.
Genus mV OMOBOE SESS:
Hoc animalium genus, quod inter Americae animalia species tres distinctas, ursis vulgo adnumeratas agnoscit, in Europae Asiae- que Continente tantum duas recipit, Me/em vulgo sic dictam et Gu- lonem, nec hactenus inter Africana animalha ulla eidem adinventa est — Habitus ili et mores medii inter. Ursos et Fiverras: Dentium structura parum diversa; pedes similes longe unguiculati, plerumque ad scandendum et fodiendum instructi; facies argutior quam ursis, villus vix minus rudis, qui in viverris tenerior; trunci forma ursina magis, in viverris gracilentior; sinus sebaceus foetidus sub cauda, plerasque ab ursis distinguit, sicut a viverris minore agilitate diffe- runt. Magnitudine sunt intermediae et tantum a viverris, quantum
hae a mustelis et lutris distant.
19. NB BBSUTaGx5
M. cinereus, subtus ater, capite albicante, fascia utrinque lon- gitudinali nigra.
—— 71
Ursus Meles, Lin. syst. XII. :. p. 70. sp. i. Schreber. mammoal. Ill. p. 516. tab. 142.
Blaireau, Buffon. hist. nat. VII. p. 104. tab. 7. 8.
Badger, Pennant. Syn. p. 2oi. n. 142. Zool. britan. (4».) l. p. 71. n. 1g. tab. 8. n. 19.
Rossice Barsuk. | Malorossis Charzün. Tataris Borsuk, etiam in Sibiria.
Mongol Torochiós; Buraetis Dorgong ; Calmuccis Soorchan vel
Tórocho. Tungusis Nurgo, ad Baicalem Darrakon. Lettis Ahpscha ; Esthis, Maehr. Samojedis monticolis Norgo. Arinzis Éuchas.. Ostiacis ad Kas fl. Chous. Tscherkessis Borsuk. ^ Ossetinis Sagarük.
Georgianis Madschy.
Non est Europae peculiare animal, ut i Buffon credidit, sed etiam per Asiam, praesertim ubi loca aprica, sicca, deserta fa- vent, copiose habitat. ln Sibiria praesertim circa Jeniseam fl. locis montosis apricis, etiam Crasnojario borealioribus, et usque ad Le- nam fl. observatum est; nec magis deest in aestuosis versus mare Caspium, praesertim desertis inter Cumam et Terec fl. ad pedes Caucasi, inque ipso Caucaso, usque in alpina, et ultra Caucasum in Georgia et Persia, ut et in Chersoneso taurica: ut videatur per
totam Asiam etiam maxime australem evagari, quemadmodum et in
72 UMP UESLUE UE Ter
Rossia Europaea, et praesertim in Livonia frequens est. Sylvas tan- tum necessitate coactum colit, lubenter hortos et campos raris lucis sparsos vel plane nudos. Cuniculos praesertim fodit locis praeruptis, et non longe ab antro pro cloaca selhgit locum acclivem vel prae- ruptum, ubi deposita excrementa terra superinjecta facile tegere pos- sit. Nunquam nisi noctu vagatur, post occasum solis, et si illuxe- rit, sub arboris cujusdam radicibus vel obvia quacunque in spelunca delitescit. A canibus deprehensum, unguibus dentibusque se defen- dit, dorso incumbens. Depopulatur uvas autumno, et fructus dru- paceos; Coleoptera quoque manducat. —|Coitum exercet Novembri, tumque pinguissimum delitescit per reliquam hyemem sopore oppres- sum. Pariunt foeminae mense Februario quaternos vel quinos. De- cembri et Januario adlatos Meles semper inveni sue altili pinguiores, ut saepe pili rari vix contegant sagmam. Tum maxime requiruntur propter adipem tenuem, medico et mechanico usui utilem, imo a multis comeduntur. ^Aestate macilentiores. 1ctu baculi supra nasum leviore syncopen patitur, et fortiore cum haemorrhagia moritur. Alhas verberum et vulnerum patientissimum. — Pe/les vulgus Cosako- rum atque nomadum in tegmina sclopetorum aptat, quia rubiginem et pluvias optime arcent. Forsan pelles illae, apud Philologos ad- huc dubiae, quibus Moyses tabernaculum in deserto contexit, hujus animalis fuere.
Nota. Varietatem albam apud nos nunquam observatam fuisse audivimus, nec ego, nec praecessores mei. Semper sui simillimum occurrit Animal, nullacunque coloris aberratione. Color subtus pal- lidior, fascia latissima atra longitudinah, gulam totam tegente et cum artuum nigredine confluente. Caput albescens, , praeter fusciam
a naso ultra aures productam. inus, genitale et simus subcaudalis
intra aream pallidam. Pristina distinctio, inter Taxumn suillum et caninum, verosimillime orta e pinguedine hyemali, quum in animali adipe turgido nasus, naturaliter ultra maxillam productus, ignaris speciem porcinam imitari videretur, quae in aestivo macilento mi- nus apparet. — Pondus sibiricis et caspicis hyeme adlatis circiter XXV et ad XXVIII librarum deprehendi; mares paulo minores. In utroque sexu sinus subcaudalis ceruminosus, pilos tunc circa cau- dam lutoso unguine inquinat. Papillae mammarum 2 pectorales, ventrales 4 etiam masculis. Os penis extremo leviter incurvatum, apice cochleariformi, perforato. Claviculae minutae. Intestina bru- mali jejunio contracta, parco muco obducta; in recto subinde stra- menta aliquot commanducata. JFentriculus fluidiore intus et lutosa fuscescente saburra incrustatus. Cystis fellea collapsa, bile parca, crassa, crocea. Pinguedo inter pellem et carnes copiosissima.
o. '"NHIUBLEbIBES uro,
M. corpore nigro, area utrinque dorsal lutescente. ^ Pallas Spicil. Zool. XIV. pag. 25. tab. ».
Mustela Gulo, Lin. syst. XII. i. p. 67. sp. 5. Faun. suec. IE nai.
Ursus Gulo, Gmelin. syst. Lin. 1. p. 104. sp. 8. Schreber. mammal. III. p. 525. tab. 144.
Glouton, Buffon. Supplem. III. p. 240. tab. 48.
Gulo, Pennant. Syn. p. 196. Zool. arct. 1. p. 66. Klein. quadr. p. 83. tab. 5. mala.
Rossice Rossomak.
10
74
— 'Tataris ad Jeniseam Oknó et Kunià vel Kahna; Jacutis Ségen. Barabensibus Cháünu. Mongolis Dsége; Buraetis Dségen; Calmucc. Dshakan.
Tungusis Tschütak et Tompatschan; ad Jeniseam Jentáki; Lamu-
tis Onalki.
Permiensibus Ssán et Laana; Siraemis Latscheg; Votiacis Laagd- sek; Vogulis Kimal; Ostiacis Beresoviens. Lolmach (fur); Estellis ad Lrtin. Lotschik; Surgutensibus et Juganis Kymlych;
Narymensibus Ungoentsch; Lumpocolis JWassugan.
Samojedis Obensibus Jengyné; Juracis Gingaeni; ad Petschoram Ingine - paod; Mangaseensibus Biggodi; "Tavginzis Bintissi; Tomskiensibus Jungendà; monticohs Dshibké Uengónd et Hon-
gritae. Coibalis Muengenae; Camaschinzis Miné.
Arinzis P-hjastáp; Kotowis Peschtap. Assanis Pestap; Pumpoco-
lensibus Kuune. Jucagiris Chonchonanda; 'Tschuktschis Chaper. Camtschadalis Tymi vel Tymmi. Coraecis Chaeppei. (Apud Curilos non datur). Japonis Mudschinà. Indis Bidschà?
In Rossia europaea rarius nisi in vastis sylvis borealibus, fre-
quentius in sylvosis Sibiriae totius hospitatur. De hoc animali fu-
sius actum est in Monographia Spicilegiorum loc. cit. inserta, ubi
et 1iconem-animalis videsis.
Not. Analogum Guloni animal americanum (JVWolverene) exa-
minandum adhuc et comparandum accuratius Guloni orbis antiqui.
Pilos Guloni esse triquetros notavit Baster (ct. Harlemens. vol. XF.) sed hoc an in americano? nostrati pili teretes,
V. Mal VER RE.
Etiam Viverrae magis habitu, quam charactere a Mustehs distingui possunt. Dentium enim structura proxime eadem; nempe primores alterni interiores; sed superiorum extimi a reliquis remoti et majuscuh magis ad similitudinem. ursorum et Melium inclinant. Differunt porro Viverrae trunco magis recto et ingressu reptabundo, quo praesertim a Mustelis differunt; ne dicam vellere magis rudi, artubusque robustioribus. Genus Fiverrae in Editione Systematis a Cel. Gmelino curata optime quidem adornatum est; addendae om- nino Lutrae, quas inter Mustelas retulit: nec enim ad peculiare Ge- nus constituendum sat differunt.
21. , VIVERBA .Mum go,
V. cauda basi crassa adtenuata apice nigra, corpore canescente subtus ferrugineo.
Viverra Mungo, Gmelin. syst. Lin. 1. p. 84. sp. 2. Schreber. mammal. III. p. 430. tab. 116. A. B. Ichneumon, Gmel. jun. itin. vol. III. tab. 19.
Mangouste, Buffon. hist. nat. XIII. p. 115. tab. 19.
Persis Kurma (quod palmae fructum significat, quem dicitur amare ). *
76 amt
Malabaris Chiri. Ceylonensibus Qui] s. Quispele. Lusitanis in India Mungo.
Animalculum Persiae australioris indigenum, facile cicurandum, in provincias mari caspio vicinas et Georgiam adfertur, tanquam do- mesticum et per Astrachaniam Petropolin usque advectum est, ubi diu in conclavi vixit maxime privatum, lepidum et mundum, non mu- res solum, sed maximos Rattos decumanos facili negotio enecans; nec Serpentes reformidat. Agilissimum, reptabundum, ubique in an- gustias se insinuans. Ovorum vitellum amat et solertissime lamben- do exhaurit. lrritati vox grunnitus continuus. Indica specimina, in Belgium viva àdvecta, complura vidi, persico simillima magnitudine et colore, et utique ab Aegyptio Ichneumone et V. caffra affini spe- cie distinguenda. Ichneumon seu Vulpecula ceylanica Sebae thes. I. p. 66. tab. 41. ad nostram pertinet; et ipsum specimen Musei Se- bani etiamnum Amstelaedami asservatum vidi. Pertinet etiam huc Monghos Valent yni Ind. Ill. p. 993. tab. F. M. et Mustela gryseo et albo variegata Hill. anim. p. 549.
Descr. Putorio major et fere gracilior. Circa os ferruginea; reliquo toto corpore obscure ferruginea, sed ob longiores pilos ubi- que albo nigroque varios eleganter canescens. Extrema pedum et caudae nigra. Cauda basi crassa, sensim adtenuata. Dentes primo- res retusi, utrinque extimus paulo major, conicus. Palmarum digiti 2 medii majores, pollex parvus. Folliculum sebiferum proprium ad genitalia habet.
00
OROCNCION RXOROR CAU CCLuXcgu. V. pedibus omnibus palmatis, corpore fusco, subtus canescente. Mustela Lutra, Lin. syst. XII. i. p. 66. sp. 2. Schreber. mammal. Ill. p. 457. tab. 196. 4. B.
Te v7
Loutre, Buffon. hist. nat. VII. p. 134. tab. s. XIII. p. 323. tab. 45.
Otter, Pennant. Syn. p. 938. n. 173. Zool. arct. II. p. 86. 1« 34. Z00l. Dri. (ed. 4.) 1. p. 83. tab. 8. n, 19.
Rossice J/ydra, Poreschna, ad 'Terec fl. Poreschnik; Malorossis Widnicha.
'rataris Casaniensibus Káma (unde fluvio nomen): ad Abacan fl. Cháundus, monticols (ut et Baschkiris) Kara - Kundüs; Jacu-
tis Yty; Catschinzo-tataris Kamnosch; Karginzis Kamnai.
Mongolis Chai; Buraetis Hoop-Kallom, vel Chonin. challuun (. e. ovinus Fiber); Cahnuccis Sup vel Sub.
Tungusis Dshühun, ad Baicalem lIrgindir, in Dauuria Kalon; La- mutis Djókon.
Permiensibus T'schul; Esthonis Saarm; Lettis Uhdenis; Mordua- nis JVétras; Wotacis Jyad wel Hwad; Vogulis Kultaehp; alib JWondor et Wondrad.
Ostiacis Obensibus JWondyr, ad Samarof Gonter, ad Surgut Cho- lyp, ad Narym Toet, ad Kaas fl. Taare.
Samojedis Nens vel Ninsati, ad Jeniseam Ossudo; Kamaschinzis Tjaedt; Coibalis Taedt; Arinzis Thitau.
Camtschadalis Gylengyl, occidentalibus Ngyschingysch. — Juca- giris Mundschong.
Coraecis Nenget; Curihs Isaman; Japonis Kausso.
Georgianis Mzaui: Tschetschenzis Chescht; Ossetinis Urt.
79 €—o
Per omnem Rossiam et Sibiriam ad usque Camtschatcam circa notabiliores fluvios et flumina, circaque lacus piscosos ubique, misi in maxime borealibus satis frequens est. In Americam quoque tran- siit. Habitat et in Caucaso ad Cyrum praesertim fluvium, in Persia et per omnem "Tatariam magnam, forte ad Indos usque. Montosa et sylvatica praecipue amat. In ripis cuniculos fodit, aditu subaqua- tico, cum altero plerumque exitu, in quo saepe duo, tresve simul de- gunt. Victitat piscibus, muribus et avibus aquaticis. Piscium prae- sertim capita comedunt. Pariunt vere plerumque binos. Pelles vul- pinis vihores, quondam copiose Simensibus venum portabantur, et etiamnum ad fimbriandas eorum et Mongolorum aliorumque plebe- jorum vestes m frequenti usu sunt. | Serviunt etiam, inverso intror- sum pilo, pro vaginis, in quibus pulcriores Zibellinarum pelles prae- sertim pro longiori itinere asservantur. Sacerdotibus Rossicis etiam vulgo ad Mitras adhibentur. — Saepe in nassis piscatoriis, et vivi in retibus capiuntur; hyeme etiam canibus, quibuscum acriter pugnat, morsu tremenda. Incessus reptans, demissus, in nive et glacie cae- lerrime polito vellere gliscit, caudae etiam motu et nisu adjuta; provolvitur in dorsum, erigitur in posteriora pugnans; nec timida est, sed auscultans. J'ox irae nulla, sed imoribundae gemitus fere infantihs. Manibus apte utitur. Quiescit prostrato corpore et capite, Hyeme praesertim adit alpinos torrentes, qui non glaciantur. — Ob- servatae etiam nostrati simillimae in insulis versus Americae conti- nentem sitis, praesertim Cadiac, et in ipso Continentis promontorio Alaeska; sed in insulis citerioribus deest. | Maximae sunt Camtscha- ticae, ubi gentiles Lutras credunt tugurio illatas, familiaribus mor- bum venereum "inducere. Distinctio autem Gunneri (in not. ad Leem de Lapponibus) inter marinas, littorales et fluviatiles Lutras
sine fundamento esse videtur; nec unquam apud nos albas inventas
——— 79
fuisse audivi in tanta cop'a, nec ullam varietatem, nisi aetatis. Ca-
lor in vivis exploratus 103? Forenheitianos explevit.
Descr. Forma capitis et crassitie colli accedit ad Phocas. Corpus totum depressum, magis caput et maxime rostrum, tota for- ma natationi aptissima. — Rostrum rotundatum, maso lato, depresso, naribus lunatis, septo distantibus. Labium superius utrinque tumens, pio rigido vestitum: Mystaces rigidissimi, retrorsum sensim longio- res, 8 ordinum. errucae supraciliares lunatae quadrisetae, pone oculum biseta; verruca magna suborbiculata utrinque ad basin man- dibulae, pone angulos oris, setis plus quam denis obliqua serie dis- positis, interque has gularis cum setis duorum parium. Dentes primo- res supra majores, quorum medii 4 aequales, retusi, extimi conici, postice excavati et a caninis remoti; inferne omnes retuso - subtrun- cati, extimi subexcisi, alterni interiores: Camini teretes, robustissimi; Molares supra utrinque duo, infra tres, triangulo- cuspidati, serratim coéuntes. — Sutura velleris in toto corpore nulla. ellus strictum e densa lanugine et pilis duriusculis, copiosis nitidis, in ventre et cauda subtus magis rude fuscumque, in gula et pectore incanescens, supra piceo-atrum. Lanugo cana ad cutem albam. Auriculae par- vae, crassae, semiovales, villo appressae, et meatus angustus, lobulo acuto villisque arcte clausus. —Jrtus breves, robusti, corpori se ap- prime adplicantes pro natatione, postici vix longiores. Palmae pian- taeque pentadactylae, subtus late nudae, digitis crassis, crassoque co- rio subnudo inter digitos palmatae; umgues conico-acutissimi. — Cau- da robusta, a basi crassa sensim adtenuata, apice obtusa, tota vellere vestita. Mas exiguo ossiculo penis; pondere aequat lbras septem- decim; femina non multum supra decem. Fulvae proxime ante anum
sitae labia crassa, subpilosa, ovali-oblonga, antrorsum tumüdula,
8o ——
postice depressa, truncata, transversa quasi rima; antice connata, sulco divisa, postice connexa tenui hymene. Sub antico angulo la- biorum sinus, e quo emergit clitoris, ossiculo suffulta, adnata mem- branulae fraenuli instar sinui subtensae, sub qua urethrae orificium in vulvae canalem tendens. Folliculus in utroque sexu utrinque ad amum ovatus, juglandis fere magnitudine, externe musculo stipatus, intus laxa membrana vestitus, intra anum in intestino hians orificio valvula clauso, plenus liquido virescente, oleoso, foetido. Foramen ovale cordis non pervium. Attamen ductus inter atria cordis com- municantes detexit Sue (mem. présentés à l'Acad. de Paris, Vol. II. p. 203. seq.) Claviculae in musculis minutae. Longitudo foeminae i. 117. 6". cauda à. o. 8". capitis 5". Camtschaticae saepe biulna- ribus (cum cauda) majores.
o9 WOSVIRRBA Wurcold.
V. plantis palmatis, corpore fusco, ore albo. Pallas Spicil. Zool. XIV. p. 46. tab. 21. fig. ».
Mustela Lutreola, Lin. syst. XII. 1. p. 66. sp. 8. Schreber. mammal. III. p. 462. tab. 197. Lepechin. itin 1. p. 176. tab, 12.
Lesser Otter, Pennant. Syn. p. 239. n. 71. tab. 91. fig. o. Zoolog. arct. 1. p. 87. n. 35 ( Minh)?
Rossice Norka. Malorossis Nortschik. Polonis Nurek. Germa- nis Nurz.
Tataris casaniensibus et Baschkiris Schaeschkae.
Lettonibus Duppuris, Dukkeris; Esthis Nirk, Saarmas; Mordua- nis Paatscha; Votiacis Zéi vel Tschaju. Permiensibus Puisness.
81
Per omnem Rossiam a Petropoli usque ad Uralenses montes et Camam [fluvium haud infrequens, praesertim circa rivos et fluvios ranis et astacis abundantes, quibus praecipue vescitur. "Trans Ura- lense jugum per omnem Sibiriam una cum astacis nulla reperitur. Cuniculis riparum delitescit, et pelles a mercatoribus ad Sinas de- portantur, haud magno pretio aestimatae. Quae in Monographia ex- posul, Spicilegior. loc. cit. hic repetere superfluum duxi, ut et iconem.
Nota. In borealibus regni Casamiensis Lutreolae dicuntur quan- doque observari albae.
Das VIVETNWBRO-uterrima.
V. pedibus semipalmatis, corpore aterrimo, parotidibus fuscis.
Pellem peculiaris animalis, quod in maxime orientalibus Sibi- riae nostrae, inter Uth et A4mur fluvios, in maritimis et circa fluvios, frequens esse perhibetur, per omnem reliquam Sibiriam ignoti, per comites Josephi Billings accepi, quae licet pedibus orbata, tamen crassitie sua, pilo et forma, affinitatem cum Lutra et Lutreola pro- dit, adeoque jure sub hoc genere recensebitur, donec observatori cuidam dabitur regionem istam, multis ignotis plantarum, animalium
et avium speciebus, imo forte metallis divitem, adire.
Descr. Magnitudo intermedia inter Lutram et Lutreolam. Longitudo pellis 19". 3". caudae sine pilo 5^". pilus exsuperans 1^.
L4 d
5 ad 6". Caput usque ad aures 2". 4^. ad oculos 1". 6'". Caput breve, circa nasum angustissima ora cinerascens. Latera capitis inter oculos et aures e nigro subrufescunt. Reliqua tota pellis aterrima, nitida, praeter aliquot pilos subgryseos sub axillis, et in sinu inter hume-
l1
82 ce—ÁÀ
ros et thoracem, areamque vix rufescentem gulae, cum parotidum colore cohaerentem. J4ures brevissimae, latae, rotundatae, pilosae, vellere fere delitescentes. .Mystaces et pili supracilares nigri. Vel- lus in toto corpore paulo mollius, quam Lutrae, lanugine usque ad cutem fusco-nigra. Altitudine 6". at pili longiores 9". Cauda te- reti- pilosa, pilo sesquipollicari. Dentes pedesque in pelle absunt. Pellis dura, crassa, tenacissima, utpote animalis aquatici; nec ideo
ad mustelinum genus pertinere videtur.
VL MUS. T, £L AÀ,E
Genus Mustelinum Vermineumve Raji (Synops. quadr. p. 195.) adeo naturale est et toto habitu determinatum, ut nulla circa illius limites possit esse dubitatio. Gracilitate corporis, positura, et prae- sertim spinae flexura, brevitate artuum, maxime etiam incisoribus inferioris maxillae evidentius alterne exterioribus omnes conveniunt et ex habitu facilime cognoscuntur. Verosimillime species adhuc complures hujus numerosi et victu, quo utitur, in summum animali- tatis gradum putredini proximum evecti generis in regionibus hodie non adeundis latent, ut sunt interiora Asiae et Aíricae, occidentalia utriusque Continentis Americae, et spatiosae insulae Australasiae. Haec seriores Zoologos messis manet. Mustelarum omnium vellus, etiam post mortem animalis quam maxime est electricum et sicco digito, praesertim frigida serena tempestate frictum, non solum ad propinquum quodvis corpus pilis omnibus assurgit, sed etiam forti- ter et cum strepitu scintillat.
puu— 85 o5. MUSTEEA' ZiUecllina. TADPS*k
M. gryseo-nigrescens, gula discolore, cauda posticis pedibus breviore. Mustela Zibellina, Lin. syst. XII. i. p. 68. sp. 9. Schreber. mammal. lll. p. 478. tab. 136. Pallas Spicil. XIV. p. 54. tab. 3. fig. 9. — Gmelin sen. Now. Com. Petr. V. p. 338. tab. 6.
Zibeline, Buffon. hist. nat. XIII. p. 30g.
Sable, Pennant. syn. p. 217. n. 156. Zool. arct. I. p. 79. n. 30.
Rossice Sóbol.
Tataris in Sibiria et Casaniensibus Kysch; Turcis et Tauro -tata-
ris Sámur (armenico nomine). Mongolis Bolàághan; Calmuccis Bulgün; Buraeüs Bulà.
Tungusis ad Chatanga Denka vel Dynhke; ad Baicalem Schegew; Lamutis Sehüp.
Permiensibus Nysch; Morduanis JWetbatscha; 'Tscheremissis Luh- musch; Wotiacis Nyisch; Vogulis Njuchse vel Njokusi ; Ostia- cis Jjukus, alis Nogos; ad Jeniseam Oedh.
Samojedis Tos; Juracis To; Turuchaniensibus Sini; Narymensi- bus Schig; ad Ketam fl. Si; monticolis Ki; Tawginzis Lidinka, Coibalis Ssillae; Camaschis Schili.
Arinzis Rhügaischi. Cotowzis et Assanis Ya. Inbazkiensibus Eede;
Pumpocoliensibus Hiju.
Camtschadahs Hymrehün; occidentahbus Kymchym; ad Uk Huv. Kymlchym.
Cuiilis Kyttihym vel Ojana. "Tucagiris Nogtscha.
Armenis Samur (quod ad Turcas cum merce transiit nomen, et
cum 'Tatarorum Casaniensium adpellatione Citilh coincidit).
Sylvosis Sibiriae et Asiae mediae alpestris peculiare, ut vide- tur, animal, quod frigidioris climatis patientius quam Martes, as- perrimas regiones occupavit; neque enim certo affirmari potest ean- dem esse speciem, cujus pelles ex America boreah accipimus, nec certe citra Uralense jugum in magis occidentalibus nunquam nisi trans- fuga, Zibellina capta est. Quae de moribus dicenda essent, evolven- da sunt in Spicilegiorum citato Fasciculo, ubi et icon et descriptio. Clamor fere Putorii iratis; subinde Picae instar ganniunt.
Nota. 1. Praeter locales F'arietates Zibellinarum vellere magis minusve nigrescente nobiles et magnitudine variantes, praeterque ac- cidentales, v. gr. Zibelhmas niveas, flavescentes, imo fulvo -luteas, crediderim affinem adhuc speciem in interiore Asia latere, cujus pel- les cum Zibellina confundi solent, quacum summam habent, ut et cum Marte similitudinem. | De hoc animali intelligendae videntur venatorum relationes, quae in insulis ad ostium fluvii Uth in orien- tali Oceano sitis et in magna insula Sagalien ad Amauris ostia, si- mul Martes et Zibellinas capi perhibent.
— 2. Ex Americae aquilonari plaga per gentem Tschuktschicam ad nos perlatae e pellibus consutae vestes identidem animal Zibellinae per- quam simile indicant, sed nisifallor diversum specie. Pe/lesistae cum pedibus et caudis consutae, maximas Sibiricas Zibellinas plerumque aequant et differunt in genere castanea, subfulvescente velleris tinc-
— 85
tura, qui constans iis est color, quum in Zibellina vera lanugo velleris potius in gryseo - fuscum, subcinerascentem colorem inclinet. Longio- res pili, in pulcherrimis Americanis pellibus, nunquam nigrescunt, sed sunt saturatissime castanel coloris, in aliis dilutiores. | Macula flava gulae quibusdam, etiam pulcherrimis; reliquis gula gryseo - vel cinerascente diluta. Cauda in omnibus paulo longior quam sibiricis, e castaneo-item nigra, tantum apice, (ubi pili longissimi et saepe tripollicares atque rigidiores) nigricat, sed intermixtis saepe vel in ipsa summitate pilis rufescentibus. Pedes in omnibus castaneo - nigres- centes, villo subpedali brunneo. ellus in genere magis rude et lon- &lores pili rigidiores et crassiores, quam sunt Zibellinae, cui vellus molle, tenerum. Caput americanis gryseo-albescens, versus rostrum, et utrinque villis ad aures, intraque auriculas fere albis, qui etiam Zibellinis sibiricis (praesertim quibus gula immaculata cinerascit)
saepius fere albent.
00," MUSIELA Martes.
M. corpore fulvo-nigricante, area gulae flava, cauda pedibus
posticis longiore.
Mustela Martes, Gmelin. syst. Lin. 1. p. 95. sp. 6. Schreber. mamm. lll. p. 475. tab. 13o. Brisson. quadr. p. 179. sp. 8.
Martes, Buffon. hist. nat. VII. p. 186. tab. 9».
Pine- Martin, Pennant. syn. p. 916. n. 155. Zool. arct. I. p. 70. n. 27. Martes abietum, Raj. syn. quadr. p. 200. Rossice Kuniza (diminutive a Polonico Kána); in Verchoturiensi tractu, ubi Zibellinae miscetur: Kidos.
86 —
Tataris casaniensibus Ssisar; tauricis et Turcis Serdàüwa; Tschu- vaschis Sysar vel Smosar.
Calmuccis Ssussar.
Lettonibus Zauna; Esthonibus Nuggis; Permiensibus Tàülan; Mor-
duanis Schinima vel Schinen; Tscheremissis Lui; Votiacis Ssior; Vogulis Kohnza et Loisa.
Persis et Armenis Sardawáà.
In sylvosis temperatis Rossiae europeae frequentior, ut et in Uralensi jugo et usque in Verchoturiensem tractum et provinciam Isetensem, ulteriori Sibiriae nostrae deest. Aestimatissimae, pellibus Zibellinae pretia subaequantibus, capiuntur in Caucaso, alpibus Gi- lanensibus et in montosis Chersonesi tauricae; secundae bonitatis 1a Jugo Uralensi. Dicuntur etiam in australioribus jugis Asiae, extra Sibiriae fines capi, praesertim circa Jeniseae fl. fontes et a Motoris Crasnojarum adferri sub nomine Tschoephoe. Quas in montosis pro- vinciae Isetensis captas vidi, pejores erant cis-uralensibus, arca gu- lae lutescente. In Orenburgensi tractu vulgo capiuntur, quibus area gulae non flava, sed rufa seu rutila.
o1. MUSTELA Foyna.
M. corpore gryseo-fuscescente, gula alba, cauda pedibus posti- cis longiore.
Mustela Foyna, Gmelin. syst. Lin. I. p. 95. sp. 14. Schreber. mammal. III. p. 494. tab. 134. Brisson. quadr. p. 178. Sp. 7.
Fouine, Buffon. hist. nat. VIl. p. 16:1. tab. 18.
Martin, Pennant. Syn. p. 215. n. 154. Zool. brit. (ed. 4.) I. p. 76. tab. VII. fig. 2. n. 15. Raj. syn. p. 200.
Rossice Kuniza bjeloduschka (i. e. Martes albigula). Tartaris - Tauriae Sanssür. Persis Dalà. Ab aliis nomine non distinguitur.
Species a plurimis recentiorum jure optimo distincta, Linnaeo perperam cum Marte conjungitur. Habitat in omni fere Rossia, prae- sertim temperatiore, pagos aeque ac sylvas colens; Uralense quoque jugum inhabitat, nec infrequens est in provincia Isetensi, ubi vellere Martem fere vincit eaque frequentior est; varians ibi quoque vellere magis e gryseo flavescente, piloque grossiore et horrido; interdum e flavescenti albicantes, subtus magis fuscescentes, capite nigriore, quam vulgares, auriculis albidis, gulae area minore. In reliqua Si- biria desunt. Sed in Caucaso et Taurica Chersoneso frequentes, vi- liori pelle, dimidio fere Martis pretio. — Animal fortiter Moschum olet. arietatem albam, in eodem cum solitis catulis nido reper- tam, vidi. Hybridi congressus cum fele domestica suspicionem exemplo movi, quod, Penzae observatum, cum Icone hybridae ge-
niturae proposui in posterioris ltinerarii mei Vol I.
09.4, MUS/bELÀA.Puborius.
M. corpore pallido-fuscescente, pedibus nigris, ore auriculis- que albis.
Musteía Putorius, Lin. syst. XII. I. p. 67. sp. 7. Schreber. mammal. III. p. 485. tab. 131. Brisson. quadr. p. 186.
Putois, Buffon. hist. nat. FII. p. 199. t. 23.
88 pae
Polecat, Pennant. syn. p. 213. n. 159. Zool. britan. (ed. 4.) I. p. 74. tab. G.
Rossice Chor, Chorjok; Ucranis Tchor; Polonis Tchorz. In S$i- biria adoptivo a Tungusis nomine Soloncha.
Tataris casaniensibus et sibiricis Kusén, Ssaasse-husén; Kirgiso-
tataris Sasskoesen, tauricis Keneltschik. Calmuccis Kurnae; Teleutis Schergalak. Tungusis Scholongó (improprie).
Lettonibus Sesks; Esthis Tuhkhur. Tscheremüssis Pschára. Ostia-
cis Kas. Samojedo - Caragassis Kunyrju.
Per omnem Rossiae et Sibiriae latitudinem, exceptis maxime borealibus, sylvosis atque paludosis, vulgatissima inter minores feras, versus austrum per omnem Tatariam magnam extensa. Habitat ple- rumque in campis apricis, graminosis, siccis, cuniculo ulnan vcl minus profunditate, quem forte a Citillis paratum, jugulato hospite, sibi adaptat et dilatat. Inveni tales cuniculos, sine ulla egesta terra, oblique aliquot ulnarum longitudine descendentes, cum camera vix ad ulnam profunda, mollissimo gramine farcta, aliaque ex proprio canali descendente profundiore, pro cloaca, et tertio tandem obliquo et longissimo canali, pro servanda intra conglaciatam terram praeda, et pro refugio. Accedunt ad pagos, praedae causa, raro autem in ipsis pagis habitant. Vitae tenacissimi, ut diu strangulati, vel sub aqua detenti, facile reviviscant; simul callidissimi, maximeque mor- daces et canibus ideo, et ob horrendum foetorem, quem exagitati fundunt, quam - maxime exosi. Clamor irati fere Picae caudatae.
|
89
Dicitur callidis ambagibus arrepens Tetraones quoque capere, et circa aquas etiam piscibus inhiare; amat enim pisces, unde circa piscatorias officinas ad mare Caspium et Maeoticum frequenter versa- tur. Plerumque muribus campestribus et avicularum pullis vivit. Parit vere, saepe ad quinos. Capiuntur decipulis, et effossis antris per canes. Pelles vili venduntur, nec tamen ad hybernas vestes sper-
nendae.
Nota. Aestate nostrates magis flavescunt et crebriore nigro pilo obumbrantur, ut sunt in australioribus semper. Et his corpus subtus longitudinaliter atrum. Hyemales vero, et Sibirici omnes, trunco plane e pallido albent, pilis tantum dorsi longioribus nigrescentibus. Pedes tamen semper, priores una cum pectore atri. Gula fulvescens. Caput magis fuscescens, oris ambitu et auricularum margine in om- nibus albo. Cauda extremo nigrescens.
29,9: NDU. ST EXE À- ^5 a ramoat t ca;
M. corpore atro, supra brunneo-luteoque vario, ore, fascia frontali, auriculisque albis.
Mustela sarmatica, Gmelin. syst. Lin. I. p.97. sp. 15. Schre- ber. mammal. III. p. 49o. tab. 139. Pallas itin. I. p. 453. Spicil. Zool. XIV. p. 79. tab. 4. fig. 1.
Mustela Peregusna, Güldenst. Nov. Com. Petrop. XIV. p. 441.
tab. 10.
Rossice Perewjaeska; pellionibus Perevostschik. Malorossis Pere- gusnae et Perewisnik. Polonis. Przeviaska. Calmuccis Tschócha.
12
dd
9o
Animal australibus Rossiae a Tanai fere ad T yram fl. peculiare, verosimilüme per australiora Turcici Imperi cxcurrens, in Cher- soneso Taurica haud frequens. Ejus Monographiam dedi, quam hic non est cur repetam.
9:0. cu MJU SLT Eib4À oes 3 0d reo. iL. VII.
M. corpore fulvo, rostro nigro, extremo albo, cauda pedibus
longiore.
Mustela sibirica, Gmelin. syst. Lin. I. p. 98. sp. 16. Pallas, iiner. IT. append. p.701. n. 1. Spicileg. Zool. XIP. p. 89. tab. 4. fig. 9.
Rossis in Sibiria Kulonnók, ad 'Tasseevskoi ostrog Krassik.
Tataris ad Jeniseam Kulón vel Cholon, barabensibus Felelak.
Mongolis Ssolongchà; Buraetis Cholongo.
Tungusis Nonno. Ostiacis Sojuk.
Coibalis Kusaen; Camaschimzis Kumgos; Arinzis Ssoosche.
Sinensibus Ssoló.
Animal peculiare ulteriori Sibiriae, a Jenisea orientem versus, ad oceanum usque; sed quum ultra sexagesimum gradum latitudinis ad arcton non evagetur, neque in Camtschatcam, nec in terras Tschuctschorum processit. Monographia etiam hujus data est (loc. cit.) cui nihil quod addam habeo.
Sd MUSTELA Ermineum.
M. cauda pedibus longiore extremitate atra.
Mustela Erminea, Lin. syst. XII. I. p. 68. s. 10. Schreber. mammal. III. p. 496. tab. 137. 4.
z 91
Ermine et Roselet, Buffon. hist. nat. VII. p. 24o. tab. 31.
Stoat, Pennant. syn. p. 219. n. 181. Zool. brit. (ed. 4.) I.p. tab. 7. fig. 9. hybernum habitum exuens.
Ermineum, Brisson. quadr. p. 176. sp. 2. Kager-angan, Palentyn. Jnd. Il. p. 279? Mustela javanica, Seb. thes. l. p. 77. tab. 48. fig. 4!
Rossice Gornostat.
Tataris etiam sibiricis 44ass; Bocharis Ilten; Baschkiris zasz et Kara- Kujerok (melanocercus) ^ Kirgisis Ltjin.
Mongolis Ujaen vel Oejaen; Buraetis Ujing; Calmuccis Wgin vel Ugjin.
Tungusis ad Jeniseam Dshoióki; circa Baicalem Jélek; Lamutis
Deliki; Jucagiris Lukipondscha.
Esthonis Nerk; Sirjaenis Sjoetbosch; Permiensibus Tschuschmar; Tschuvaschis Schishejus; Votiacis Soedbushe vel Teeshmaer; Vogulis Schols, Scholsa, Schaldshi; Ostiacis Obensibus Sass,
Ssoss vel Zass.
Samojedis Pije et Piéku; ad Jeniseam Piitschu; Coibalis Kyrroe; Camaschinzis Kurroe; Laak-ostiacis Kurre; Samojedis ad Tu- ruchansk Pydshu; ad Jeniseam et monticolhs Hüne et Chunni; Motoris Hudja.
Arinzis ad Jeniseam Chullep. Camtschadalis Idetsch; occidentalibus Dyitschitsch.
Coraecis Imaechtschak.
9a EMT
Curiis Tannerüm vel Dahn - Armu (1. e. Mus longus).
Georgianis Karkumi (ubi tamen animal deesse GZ/denst.)
Visu elegantissimum, sed odore foedum hoc animalculum vide- tur per Europam non modo, sed per omnem Asiam, ab arctoo inde Oceano usque ad Indos, speciem propagasse. Ipsum enim Sebae specimen, ex India adlatum, vidi quondam Amstelaedami in Museo amici mercatoris C. P. Meyer et non potui non pro varietate Er- minei agnoscere (*). Non solum autem in Camtschatcam processit haec species, sed etiam in Americam transfretavit, pellesque ejus mihi ex insula Kadiak vicina Promontorio Americae Zlaeska, immo ex ipsa.America adlatae sunt, licet in Aleuticis et Vulpinis insulis propioribus desit, ut per Beringii fretum in Americam transiisse in propatulo sit. Earum inter Americes animalia quoque meminit Charlevoix hist. de la nouv. France vol. III. p. 134. Statura ibi paulo minore sunt. Sic et in Dauuriae densissimis sylvis occurrunt spithamam vix excedentes. Contra in campis Rossiae et Sibiriae citerioris, ad Obum usque, majusculae, septem vel octo unciarum pondere, Sinensium mercatoribus praesertim acceptae, et ad Kovyma fl. maximae generantur, ut et quae per Tschuktschicam gentem ex- aquilonari parte Americae adferuntur. J'ariat etiam aestivo colore;
in australioribus et temperatis e furvo magis rufescentes, in boreali-
(*) Specimen illud cum Ermineo tunc contuli, et formae nullam omnino diversitatem deprehendi. Colore dilute rufo, paulo ab aestivis europaeis diverso erat, subtus album, ut et pedes interius et digitorum apices. Arcus obsoletus albus inter oculos transversus. Cau/ae apex e ferrugi- neo-ater, Majores nostrates aequabat. P alentyn l. c. prodidit in mon- tibus insularum Java et Borneo vulgarem esse; cicurari ad capiendos glires et pugnaturam cum serpentibus corpus inflare, Forsan Viverram Mungo voluit,
— 95
bus furvo-fuscae. Americanae etiam subrufescunt, et subtus album colorem vix ulla flavedine temeratum praeferunt. Habitat autem Er- mineum in sylvis pariter et apricis campis, nec non circa aquas, in quibus etiam praedam non illibenter quaerit, optime natans. Nidu- latur pariter in cuniculis sub terra (murinis forte, bello partis), et in arboribus cavis. Inveni talem in trunco putridae arboris parvo ostio perviae, variis loculamentis arte quadam elaboratum nidum, in cujus uno loculo Sorices et Mures integri coacervati, duo alii ex adverso invicem siti pellibus murinis cum relicta cauda et pedibus strati, quorum quilibet in foetidissimo hocce nido continebat (initio Maji) catulos duos, ante 1o vel 12 forte dies natos, supra cineritios, subtus albos. Mater tunc adhuc erat (in orientali Sibiria) habitu hyberno. Excrementa catulorum non egesta. Clamor eorum felis neonatae aemulus, sed adultis rarus, Ratti vel passeris capti aemulus, qualis et in M. Gale. Mater e vicinia nidi non facile discedit et appropinquantem hominem dolose abducit tandemque raptis catulis diu sequitur, desiderio prolis. | Notissimum caeteroquin: Ermineum e paucis esse animalibus, quae hyeme ingruente albo vellere induun- tur. Autumno scilicet hybernum vellus plane candidum et laxius excrescit in locum defluentis tunc aestivi tenuissimi, cujus color per totam superam faciem est fusco-rufescens. Denuo vere ingruente ct succrescente iterum aestivo pilo, sensim defluit hybernus, et primo quidem secundum spinam dorsi, unde tunc animal variegatum modo continuam fasciam, modo maculas dorsales aestivi coloris exhibet. Accidit hoc in calidioribus, v. gr. ad mare Caspium, jam mense Martio, in Sibiria vix ante Maji medium vel finem. Probabilem
hujus phaenomeni explicationem alibi dedi (*). Est autem admodum
(') Novae Species Duadrupeaum e Glirium. ordine in descr. Leporis variabilis.
94 —— ——
ferum, timidum, mordax, nec ullo modo cicurandum animal Oculi irato viridi fulgore scintillant, non tamen in tenebris valde conspi- cuo, licet sit noctivagum. — Caeterum hybernae pelles copiosissime apud nos in pelliceas vestes consuuntur, quae ad Sinas, Turcas et Europaeos maxime mittuntur; intra Rossiam enim parum iis utimur, et caudae, quae maximo essent ornamento, lege prohibitae sunt, privilegioque Majestati reservatae. —Capiuntur Erminea vel laqueis ad cuniculos statutis (Slopez. Pass) wel decipulis compressorüs in- escatis, arcubusve filo trans tramitem ducto explodendis, et ante ca- vum in nive factum et inescatum statutis. Carnes animalis, detracta per incisuram posticam integra pelle, abjiciuntur; neque enim 1psi Jacuti vel Calmucci, qui foedissiima quaelibet edunt, Ermineum, propter foetorem folliculorum ani, qui pellibus etiam diu inhaeret, in cibum adhibere possunt. Pondus masculis infra supraque uncias quinque ad octo, foeminis vix ad quatuor usque. fis, quibus longi-
"n
tudo corporis io^. 2". cauda »". 9". sine pilo.
230) NUS D BIS As rlw:
M. cauda capite breviore, concolore, pilis aliquot apicis dis- coloribus (*).
Mustela vulgaris, Gmelin. Syst. Lin. I. p. 99. sp. 13. Schre- ber. mammal. Ill. p. 498. tab. 138.
Belette, Buffon. hist. nat. VII. p. 225. tab. 29. fig. 1.
Common Weesel, Pennant. Syn. p. 213. n. 150.
(*) Uix aliam determinationem specificam invenies, quae Mustelam hanc ab omnibus distinguat.
95 B. Hyemalis:
Mustela nivalis, Lin. syst. XII. I. p. 69. sp. 11. Helen. act. holm. 1785. Ill. tab. :. Pennant. Zool. arct. Supplem. p. 53.
Rossice Laska, Lassotschka.
Tataris casaniensibus Lahtschae ; Kirgisis star; ad Jeniseam Zurza et Tschoel-ass (1. e. Ermineum viaticum); Baschkiris Jaeza. Jacutis Mugur Ujen (i. e Ermineum muticum) vel
Kyrr - nuss.
Mongolis et Buraetis Unaegin et Ochotonoi; Calmuccis Tschin et Kolajosch.
Tungusis Dsholókitko, vel Hulaku-Dshelóki. Jucagiris Alatschawó.
Lapponibus Seibsch; Lettonibus Schehrus vel Sehrmulis; Esthoni- bus Nirk; Permiensibus Lassiza; Sirjaenis Laschiza; Mordua- nis 4kaskae; "Tscheremissis Kolejus; Votiacis Puhrmak vel Schatho; Vogulis Chorni (quod pilum habeat tenuem) vel Charnipui; Ostiacis Charni - Sass; ad Kas fl. Tokulab; Surgu- tensibus Lyg - págul et Kur; Juganis Lyglykhsass; ad Keta fl. Kuaeka; Estells Tschurum.
Samojedis, Camaschinzis et Motoris 4Kksagas.
Arinzis Chulep. Georgianis Dedopala (regina).
Haec Mustela aeque late, ac Ermineum, per Europam et Asiam speciem propagat; forma, totoque habitu eidem adeo similis, ut
proles ejus videri possit. Occurrit per omnem Rossiam, praesertim
vero frequens in universa Sibiria usque in maxime orientales et ad
96 €Ó——
arctoas regiones. X Capitur propter pelles elegantissimas, quae, licet tenerae, in pelliceas vestes consutae diu durant et sunt candidiores Ermineis. Magis familiaris, quam Ermineum, ad domos libenter accedit, inque domibus et promtuariis hospitatur, magno hominum emolumento, quia mures radicitus destruit, imo Rattos in latibulis suis debellat. In cavea nutrita homini cito adsuescit, nec tamen mordacem naturam exuit, et praesertim famelica perquam irascibi- lis et inquieta vagatur; saturata dormit. Est autem voracissima, ut Ermineum, et facile per diem pondus seipso majus devorat. Imo nec consanguineorum animalium, nedum Putori, carnes respuit, uti nec Ermineum, quod famis atque sitis est patiens. Est autem, quam hoc, magis siticulosa et crebro potat lambendo, ut feles. Cum hu- mefecit pedes vel vellus, lambendo, et in nido se volutando purgat. Convoluta cubat. Sedet, praesertim comedens, contracto in arcum trunco. — Morsus ejus dolorificus, non tamen, ut perhibetur, noci- vus. Attamen virulentiam subesse indicat subita mors murium a morsu levi. Nidulatur et parit instar Erminei. Ineo quoque simile est, quod hyemale vellus plane candidum induat, unde variorum apud Suecos hallucinationes, hyemalem habitu pro diversa specie describentium. — Altae in Sibiria a Novembris initio hyberno habitu Mustelae in calido hypocausto jam ultimis diebus Decembris gryseo- fuscum aestivum pilum induebant, defluente in dorso sensim hyber- no. In campis autem tardius hoc fit. Hyemalem candorem induunt versus hyemem; in australibus etiam Caucasi (quippe alpestri situ) Cel. Güldenstaedt exeunte jam Octobri observavit albam, pilis raris rufescentibus. In Sibiria saepe albescunt jam Septembri, fre- quentius versus Novembrim. ltineratores tamen, qui in Persia fuere, ibi non albescere prodiderunt, quamvis id ibi accidat Ermieeo. Ne-
que in Chersoneso taurica tepida hyeme Mustelam albam fuisse ob-
97
servavi. In Europa quoque non ubique albescere credo, saltim non in calidioribus, Anglia, Gallia, Italia. Verum Mus Lassicius, circa quem dubius fuit Gesnerus (de Quadrup. p. 746.) omnino erat Mustela vulgaris hyeme candida, de qua etiam KZeinius mentionem injecit, et meminit Leche Act. holmiens. (ed. germ. vol.25. p.295.) et Ge. Agricola etiam Mustelam domesticam nonnunquam, rarius licet, totam candidam reperin. Et in Helvetia montana Mustelas omnes aestate fuscas (ut sunt nostrae), vel subrutilas, hyeme candi- das esse Gesnerus l. c. p. 753. et apud eundem Stumpfius asse- ruerunt. Dein vero a priore cum Ermineo Mustela alba confunditur. Ut dubia, quantum in me est, solvam, addo descriptionem Gales
nostratis.
Descr. Ermineo multoties minor. Caput minus, quam illus, oblongum, rostrum minus simum, pauloque acutius. Mystaces qua- tuor ordinum, etiam in hyberna nigri; verrucae supra oculos et pone rictum circiter quadripiles, gularis tripilis, omnes setulis albicanti- bus (at in Ermineo seta supraciliaris unica nigrescit). ^ Margines palpebrarum, praesertim cantho anteriore nigri. —Periophthalmium vix dimidium oculum tegens, in Ermineo totum. lrides luteo -fus- cae, obscurae. Z4uriculae breviores, quam Ermineo, vellere fere la- tentes; pili rigiduli ante meatum decussatim strati, in utraque. Zrea velleris suturalis ad latera colli insignior. Corpus gracilhmum, te- res; artus adhuc breviores, quam Ermineo. Setulae tres albidae ad mediam ulnam a latere postico e vellere prominentes, ut in Ermi- neo; volae pedum pilosiores et unguicuh plane villo absconditi. Cauda multo brevior, etiam posticos pedes non exaequans, in hy- berno vellere alba, cum pilis in apice aliquot (in períectissumis ad triginta) nigris. Contra in aestivis cauda. dorso, gryseo - fuscescenti
13
98
concolor, cum penicilo plerumque pilorum alborum in summo apice. Labium utrinque ad nasum sub mystace album. Parotides albae, ma- cula saepe ovali fusca, a fuscedine reliqua distincta. Palmae digitis albis. Pedes interius et fascia ventralis alba. Longitudo a naso ad ortum caudae 6". 6". caudae sine pilis 17. 29". quibusdam vix 8".
nnt
. 6". distantia oculorum a naso 5^. inter se 4".
"u
pilorum 6". capitis i a meatu auditorio 4i". auris latitudo 6:". circumferentia rostri ad oculos i^. 4^". Longitudo antibrachii 7". palmae cum ungue 0:". tibiae 112", plantae 1". — Circumferentia capitis ad aures »". 4i. coll 2". 9". thoracis 2". 4". eadem ad inguina; medii corporis 3". Pondus maximis unciar. 9. cum drachma; minoribus, praesertim fae-: minis sesquiunciae. ^ Tauricam habui, cujus longitudo a naso ad or- tum caudae 7". 7", cauda sine pilo apicis fuscescente 2". 5". —Cla-
viculae perexiguae, et ossiculum in pene maris.
Not. Mustela anurinos Messerschmidii in Mus. Petrop. est haec ipsa aestiva, casu cauda orbata, ut erat Sorex minutus Lax-
manni.
33. "MUSTELJA :sltoaicu.
M. cauda capite duplo longiore, concolore. An? La Boccamele, Cetti Quadr. Sardin. p. 165. icon.
Exuviae ab amiciss. P. Schan gin missae.
Dubie addo speciem e solis exuviis non optime effarctis mihi cognitam, quae tamen satis indicant animal a praecedentibus om- nibus distinctum, cujus indagationem ulteriorem et descriptionem accuratam commendo Naturae scrutatoribus, qui alpes altaicas adi-
WEST 99
bunt, unde mihi transmissae fuere. Ne quid omissum sit, utcun- b] ) que describam.
Descr. Habitus et tota facies M. Erminei, qua paulo majus. Dentes pedesque simillimi. Color corporis supra e rufo fuscidus, fere ut Ermineo aestivo, paulo magis rufescens; subtus longitudinaliter albus. Cauda multo, quam in Ermineo, longior, haud magis pilosa, dorso concolor usque in extremum apicem.
Nota. Descriptio Cettii Sardicae Mustelae videtur huic spe- ciel omnino convenire.
Genus VIL. P HO. C A. E
Phocarum species in oceanis Rossicum Imperium adluentibus, boreo et eólo, certe dantur numerosiores, quam a me enumerari pos- sunt. Sed desunt exactae circa illas notitiae, ne dicam descriptio- nes accuratae; nolui autem incerta adoptare. Quae hic exposui, im- perfecta quidem, sed autopsia totius, vel partium, confirmata propono, ut certus sim nullas me varietates, specierum loco, adoptasse. Mi- rabuntur aliqui, in prima fronte hujus generis collocasse me animal, ab aliüs ad Mustelas vel Viverras relatum; et vere transitum illustrem illud efficit a Viverris aquaticis ad Phocas. Sed character dentium, quorum primores infra tantum quaterni, situs et structura pedum praesertim posteriorum, caudae brevitas, et depressa forma, aures, vitae genus, proles parum numerosa, aliaque a Lutris illud segregare et Phocarum generi praefigere jubent. Omnes enim Phocae in his
conveniunt; immo habitus quoque Lutris et corporis forma Phoca- »
EET m RR. ————
Yoo
rum illam generi approximant magis, quam Lutrae. Et inter Pho- cas etiam quaedam, v. gr. ursina, quae proxime ad Lutrin accedit, posticos pedes habitiores et magis insistentes habent, ut intervallum non ita magnum videatur. In Lutri vero etiam digitorum proportio in plantis et unguium situs, a Phocarum structura minus distat. Sola velleris nobilitate illa eminet et tamen QCastori magis quam
Lutrae similis est.
34415 Dll, On A Lu £ xs. P. auriculata, pedibus posticis gressorüis palmatis, omnibus unguiculatis. Mustela Lutris, Lin. syst. XII. I. p. 68. sp. 1.
Lutra marina, Schreb. mammal. IIl. p. 465. tab. 198. *. Steller. Nov. Com. Petrop. II. p. 367. tab. 26.
Sea-otter Penn. histor. vol. Il. icon pag. 356. 565. Zool. arct. I. p. 88. n. 36. Cook. it. tert. (Icon optima.)
Rossice Bobr morskoi (Castor marinus), et Kamtschatskoi Bobr; quondam Coraecico nomine Kalün. Junior Koschlok.
Coraecis Kálaha.
Camtschadalis Keikotsch; occidentalibus Rakkü.
Curiis et Japonensibus Küiku et Rakko.
Copiosissima in oceano orientali, inter Camtschatcam et con- ünentem Americae, inter gradus latitudinis borealis XLV" et fere
sexagesimum, secundum littora Americae autem forte magis ad austrum excurrit. Migrat per insulas inter Camtschatcam et Ame-
xicam sitas, frequentissima quondam usque in celebrem Beringii nau- fragio insulam, sed ab hominum venationi ejus inhiantium frequentia magis magisque refugit. Circa Unalaschka hodie non observatur, licet circumjacentes insulas frequentet. Cum fluitante glacie, verno tem- pore ad Camtschatcae littora et insulas Curilas adpellit, .sed conti- nentem non ingreditur, neque versus fretum Beringi et mare gla- ciale adscendit. Mari tranquillo in profundo versatur, conchyliis praesertim victitans, tempestate in fucosa vada vel siccas rupes litto- rum scopulosque cedit. In mari coéunt, foemina supina, superve- niente mare, dicunturque tribus diversis anni temporibus prolem edere, quaedam vere, dein aestate et hyeme. Pariunt in littore. Primis mensibus catuli supra matris dorsum natant. — Dormiunt su- pinae in terra jacentes vel natantes in mari, palmis oculos tegentes. Natant in dorso vel latere. Hominem timent, et non sunt pugna- ces. — Lutra brasiliensis plane alienum a nostro animal et vere Lutra.
Descr. Ad complementum Stellerianae. Dentes primores su- pra sex, duo medii minuti, laterales lineares; Canini supra remoti, majores. Infra primores quatuor (adeoque non Viverrae) conferti, quorum duo extimi anteriores et caninis vicini. JMolares ubique IV. supra intimus maximus, planus, fossulosus; sequens bipartitus, item planiusculus; tertius conicus, crassus; anterior canino proximus, paulo interior, minimus, conicus. lnferiorum intimus minusculus, dein magnus, ambo planiusculi, superioribus respondentes; tertius minor, convexo-inaequalis; et antici utrinque duo, obtuse conici, parvuh. Palmae et plantae corio crasso, piloso coalitae; palmae subtus nudae, corio granulato, instar grossioris Schagrin dicti, antice quadrilobae;
lobo penextimo majore, prominentiore, supra biunguiculato; reliquis
102 — PHÓ
uniunguiculatis. Unguiculi felinorum instar surrecti, sed parvi, fla- vescentes. Plantae instar remorum Phocae quinqueradiatae, extror- sum sensim longioribus radiis; radiorum apices subtus nudi, ungue supra loricati. — In anniculis sesquitripedalibus canini ubique duplicati, ut canibus. Cauda in talibus octo pollicum, subdepressa, villo un- dique lanata. Pedum anteriorum longitudo octo pollicum; postici breviores; sola planta 5 pollcum. ellus fuscum, circa os et gu- lam canescenti mixtum. Mystaces mediocres; verruca supraocularis pilis tribus albidis. —4uriculae pollicares. V'ellus, ut Castoris, sed pulcrius, densiusque; in adultis, quorum pelles saepe quinquepedalem longitudinem superant, extus aterrimum nitidum, lana subtestacea; in junioribus magis fusco-gryseum. Senioribus pili longiores apice canescentes, argentatum inducunt nitorem. Vidi etiam pellem adla- tam (aestivam, brevipilem,) quae tota erat e flavescenti - alba, medio dorso grysea nebula inumbrato. Hanc varietatem ex insula Kadiak retulit Jos. Billings.
ao. UPODPQQUWA RAUS FaPN d.
P. auriculata, pedibus posticis natatoriis subunguiculatis.
Phoca ursina, Lin. syst. XII. I. p. 55. sp. i. Schreber. manmmal. III. p. 289. tab. 8».
Ursus marinus, Steller. Nov. Coment. Petrop. Il. p. 3231. tab. XV. Brisson. quadr. p. 167. sp. 3.
Rea- Bear, Pennant. Zool. arct. I. p. 165. n. 79. Syn. quadr. p. 526. n. 387.
Rossice Kot morskoi (Catus marinus); juniores Kotiki (diminutive).
Coraecis Tülatscha. Aleutis Lakudkh. ^ Canagice Atyk. Camtschadalis Tülatsch vel. Tatlaetsch.
Curilis Onnep. Japonensibus Umino - nego.
Animal oceano orientali peculiare, quod per indefessum Stel- lerum primum innotuit. Quotannis tempore prolificationis ex ocea- no pacifico gregibus migrant versus orientalia Camtschatcae littora, inde per insulas versus Americam sitas, et tandem ad austrum denuo revertuntur. Raro in mare Ochotense et Penshinense aberrant, praesertim feminae a grege palantes. Mares polygami, bellicosi, foeminarum et prolis copiosa agmina per altum ducunt, maximi, in- trepidi. Natant in dorso, velocissime. In scopulos et saxosa littora exeunt, quiets et congressus causa, et pinguissimi stertunt, ludunt, pugnant. Posticis pedibus inepte quidem, attamen melius, quam congeneres reliquae, utuntur, iis insistunt et eriguntur. Dormiunt etiam in superficie maris, supinae natantes, altero, ut fertur, oculo extra aquam clauso, altero (laevo) in aqua aperto, unde venantes a sinistro latere adremigare timent. Reliqua de moribus et structura animalis in absolutissima Stelleri Monographia vide.
Nota. Catulorum, qui nascuntur nigri, pelles autumno sesquitri- pedales, elegantissimae, pilis brevibus, molliusculis, laevigatis, supra fuscis summitate cinerea vel cana argentatis, subtus cinerascentes, solae pro merce ad Sinas deferuntur. Adultorum coria pro ocreis, utribus, et ad alios domesticos usus absumuntur. In foeminis adul- tis genitale instructum clitoride rugosa, coerulescente. Hepar multi- farie incisum, octolobum. Cystis fellea parva. Cordis fibrae solutae. Penis osse fultus.
104 guess
36. PHOCA leoninma.
P. auriculata fulvescens, palmis pinniformibus muticis, plantis triunguiculatis.
Phoca jubata, Gmelin. syst. Lin. Il. p. 63. sp. 4. Schreber. mammoal. III. p. 30oo. tab. 83. B.
Leo marinus, Steller. Nov. Com. Petr. II. p. 36o. Pernetty itin. II. p. 47. tab. 10.
Leonine Seal, Pennant. Zool. arct. Il. p. 172. n. 8o. Syn. quadr. p. 534. n. 389.
Rossice in Camtschatca Siwutsch. Gamtschadalis Sjud. Coraecis Ulu. Tschuktschis Unel. Curilis Etaspé. Canadice A4dachluk. Aleutis Kduak.
Etiam hae gregariae, exeunte aestate ex oceano pacifico ad- migrant versus Japoniam, insulas Curilas, et inde secundum littora Camtschatcae et tractum insularum versus Americam dispalantur, ubi procellosa hyeme exacta, prole auctae denuo in vastum oceanum, austrum versus, abeunt. Advenientes statim solidos scopulos et ru- pestria littora occupant, quos P. ursinae et Lutrides longe fugiunt, ibique soporosae et pinguissimae obdormiscunt, et per mensem saepe sine ullo alimento stertunt. ^ Copiosae praesertim circa scopulum Alaida, Camtschatico promontorio vicinum et dictum ab illis Si. wutschii Kamen; nec raro mare Ochotense subintrant. Autumno ma- tres in littore pariunt catulos singulos. Vere eoéunt in littore ante abitum. — Ad septentrionem insularum inter Camtschatcam et Ame-
ricam non evagantur, nec fere borealia illarum littora adeunt. | Ma-
105
riti zelotypi gregem ducunt, custodiunt et pro familia pugnant. In- ter gregem matrum lactantium plerumque mas unus senior excubias agit. De moribus et pugnis caeterum Stellerum consule. In mari morsu et robore tremendae sunt, et vix venator ullus cominus eas natantes adoriri audet, Venenatis praesertim jaculis, et praecipue in sicco oppugnantur. Vivunt maxime aliarum Phocarum venatione et morsu tremendae sunt. Sed inhabiles extra aquam, licet palmis praeruptissimas rupes scandant. Prima ni fallor mentio Ph. leoninae apud Sheivoke, (Voyage round the world in the year 171g - a2. Lond. 1726 -8. p. 254.)
Descr. Stelleriamis quaedam e capite cum pelle Camtschatca misso, foeminei animalis, supplementi loco addam. Mole et forma rostri et capitis, ut et colore pellis ad maximam Leaenam adeo pro- pe accedit, ut Leonis marini nomen nulli aptius speciei conveniat, praesertim cum etiam maribus cervix longiore pilo jubata. Dentes singulares: supra primores intermedii quatuor minuti, duo adproxi- mati, laterales distantes, obtusi ommes; dehinc utrinque seriem clau- dit dens octuplo major, caninum spurium mentiens, conicus, obtusus, alternans cum canino vero maxillae inferioris; Canini veri ab his distantes, magni, antice, ut in Apris, detriti. Infra primores paulo majores, quaterni, inter se ita distantes, ut cum superioribus mediis alterni coéant; canini inferi maxime erecti, minus crassi, sed apice productiores, nec detrti. Molares parvuli, serie caninis contigui, inter $e et a caninis aequidistantes, alterne coéuntes, supra qua- tuor, infra quini, conoidei, obtusissimi. JMystaces breves, rigidissi- mi setaceo-adtenuati, albi. Nasus nudus, triangularis, inter nares versus septum convergentes, lineares; stria labii superioris fusco - pi- losa. .uriculae pone meatum auditorium exiguum, minimae, coni-
T
|
106
cae, anterius canaliculatae, acutae, proportione minores quam in Ph. ursina. [rides glauco-virides, in juniore albo-virentes, ambiente circulo nigro. In pelle tota pili breves, rigidi, prostrati, obsolete fulvescen- tes, in vertice et circa cervicem paulo longiores. Pedes primo- res pinniformes, paimis pro mole parvis, lunatis, fere ut Delphi- nis, posteriore margine pro numero digitorum sinuatae, unguium nullo vestigio; Digitus extimus hinc longissimus, reliqui sensim decrescentes, corio aequati ac tecti quod subtus nudum, nigrum, obli- que striatum, striis ut in cute digiti humani subparallelis. | Plantae pentadactylae palmatae, mediis tribus digitis supra instructis ungue a margine plantae remoto. Cauda tripollicaris depressa. Addo men- suras junioris animalis, quod a summo labio ad anum mensurabat 7 ped. 5. poll. — Ambitus rictus. 1. 2". — circumfer. capitis o'. 3". 3". intervallum. aurium | 11^. auricularum longit. i". 7^". latitudo 8'". Pe- dum posticorum longit. »'. 6". anticorum 3'. 5". circumfer. corporis ad posticos pedes 1. 3". 7". anticorum pedum 1'. 10". ungues in posti-
cis 8^. cauda 6". circumfer. medii corporis 5'. 7". colli fere 2*.
Nota. 1. Pro illustratione generis addam brevem descriptio- nem Cranii, quod tanquam Leonis marini e Promontorio bonae Spei miserat Excell. Tulbagh, quodque in Museo Principis Arausionen- sis, a Gallis nunc rapto, Hagae comitum quondam adumbravi: Leo- nino erat longe majus, maxime zygomatibus et maxillis pollens, olla cerebri pro animalis mole exigua et depressa. Dentes primores parvi, distantes; supra quatuor, obtusissimi, medii minores; infra tantum duo, superiorum mediis similes. — Canini crassi, conicl, ob- tusi, pollicares, infra primoribus satis vicini, supra remotiores. Mo- lares figura et intervallis similes primoribus, vixque majores, infra
quini, quorum primus et duo ultimi minores; supra totidem, subae-
mM 107
quales, cum prioribus pectinatim coéuntes. Exiguus pro tanta fera dentium apparatus! — Videbatur hoc cranium illius esse Phocae, quam ex 4nsonii descriptione Linnaeus leoninam appellavit. Si- milem fere dentium structuram descripsit, in exuviis perperam ad Manati relatis, Parsons in actor. anglic. Fol. XLFII. p. 114.
Nota ». Stellerus prodidit in adversar. MS. pinguedinem P. leoninae cuti arcte adhaerentem non esse oleagineam, ut aliis Phocis, hinc sapidiorem et dulciorem, ovillae aemulam, nec ranci- dam vel pisculentam; ut adeo secunda digestione pisculentae Phoca- rum carnes, quibus pascitur, correctae videantur. Renes, ut in aliis phocis, e lobulis compositi, communi nervea inclusis, quorum sin- gulo papilla et infundibulum peculiare. Intestinum aequale, sine coeco. Feminae mammarum papillae 4. circa umbilicum.
394 '"POIPORC- A UmIERG.
P. auriculata nigra, palmis muticis pinniformibus, plantis
iiunguiculatis.
Phoca pusilla, Gmelin. syst. Lin. I. p. 65. sp. 10. Schreber. mammal. III. p. 314. tab. 95.
Petit Phoque, Buffon. hist. nat. XIII. p. 333. tab. 53.
Ex ulterioribus insulis Curilicis adlatas exuvias habeo, eandem- que speciem effarctam ex Indico oceano adlatam in Belgio quon-
dam descripsi.
Descr. Parva, tota atra, gracilis, abdomine gryseo - fusces-
cente. Caput Lutrae fere, naso parvo, nec labio superiore ita utrin- *
108 ———
que tumido, ut in P. vitulina, quanquam mystax insignis e setis ri- gidissimis, nec tamen tortuosis, e quibus posterius tres utrinque lon- gissimae. Oculi naso vicini; auriculae magis ab his remotae et pau- lo inferius positae, parvulae, triangulae, acutae. Pedes antici pinni- formes, lunati, subtus nudi et stris ut vola humana arati; supra ar- mis pilosi, nisi margine posteriore tenuato, nudo et obtuse triden- tato. Plantae retroversae, approximatae, planae, pentadactylae; di- giti aequales, tres medii supra unguibus a margine plantae membra- naceo dentato remotis instructi. Cauda pollice brevior, pilorum dis- positione subflabelliformis. ellus fere ut in P. vitulina, sed tenuius, ubique laevigatum et nitidum. Dentes primores infra quatuor bilobi, extimorum lobo exteriore longiore, conico; supra quatuor quasi du- plicati, nempe cono antico et postico constantes. Canini infra ap- proximati et utrinque ab iis remotus parvus, conicus, solitarius; supra canini conici remoti, et duobus parvis dentibus obtusis stipati. Longitudo 2 ped. 4 pollicum.
3858. P OHODWOS A, LEE Cu. P. capite inauriculato, palmis plantisque subaequalibus unguicu- latis, corpore magno, gryseo -argentato, dorso fusco liturato. ? An, Grand Phoque, Buffon, quadr. XIII. p. 333. Parsons act. angl. IX. tab. 5. Lachtak, Steiller nov. com. Petr. II. p. »9o. Rossice ad oceanum orientalem Laftak, vel Lachtak. Coraecis Mémel. et Dhógogochtsch , catuli Moya, annicuh Kaehgé. Camtschadalis Khyku vel Kolcha, Kolchtsch. Curiis Retatkor? Tschuktschis Mem yl. In mari Ochotensi et oceano orientali regionibus quinto et quinquagesimo gradu borealioribus copiose capitur retibus et jaculis,
—Ó 109
ob crassam pellem, ad obducenda vitiha navigia (Baidary) utilissi- mam, pro calceamentis quoque admodum durabilem. — Adulta diffi- cile, a sequenti et vitulina, verbis distinguitur; sed est distincta species, nec aliis miscetur. Catuli dicuntur nigrescentes nasci. De Synonymis dubito, excepto Stelleriano.
Descr. (Ex pelle integra.) Caput pro mole animalis parvum, naso obtuso, ore parvo, oculis naso vicinis, auribus muticis, ab oculo paulo remotioribus. Pedes primores breves, toti pilosi, digitis aequa- lbus, unguibus maximis falcatis nigris; pelles connectentes usque ad ipsos digitorum apices sub unguibus villosissimorum. Pedes postici subaequales, extimo digito paulo productiore, unguibus rectiusculis, supra infraque pilosi. Corpus ventricosum: pili in toto corpore ri- gidi, brevissimi (5 linear.) gryseo- argentati. Dorsum lituris minu- tis fuscis adspersum; cervix fuscescenti nebula adumbrata. Cauda vix prominula. Longitudo pellis 5. 4". a naso ad caudam; pedum priorum 7 poll. eorumque unguium 1^. 9^. pedum posteriorum 10 poll eorumque ungues i". extimus i". 3".
So UP HQOQA- "«Lbtistex
P. capite inauriculato, palmis plantisque unguiculatis aequali- bus, corpore magno pallido immaculato, mystacis setis planis. Phoca leporina, Lepechin. Act. Acad. Petrop. l1. tab. 8. adul- La, 9. neonata. Leporine Seal, Penn. Zool. arct I. p. 161. n. 75. Syn. quadr. p. 534. n. 389.
Rossis ad Camtschatkam et mare Ochotense vulgo Lyssza vel Nerpa golaja (i. e. Phoca nuda); Archangelopolitanis Mors- kaja Bjelka et Morshoi Saétz (i. e. Sciurus vel Lepus marinus, ob catulorum alborem).
s
i1O
Samojedis Zrtinga. Ostiacis Chonshang wai; Vogulis Chonshang- schour. Camtschadalis Müssascha. | Coraecis Kultela.
In oceano orientali a. Camtschatico littore ultra fretum Beringii usque in arcticum oceanum frequens est, iterumque in mari albo et oceano Lapponiam et Spitsbergam alluente abundat, et copiose ca- pitur, propter coria lora fortissima operi curriculario praebentia. Catuli vellere largiore vestiti, plane candidi, pellitoribus serviunt et apud Archangelopolitanos pelles eorum elegantissime tinguntur nigro colore, ut fiant Lutris simillimae. Camtschadales et insularum ver- sus Americam incolae evulsos pilos radice gali ruberrimo colore tin- gunt, deinde nervis in fimbrias eleganüssime consuunt pro ornandis
vestibus praecipue mulierum.
Descr. Magnitudo praecedentis, qua minus ventricosa, forma trunci magis cylindracea. Caput minus quam Ph. vitulinae, rostro producto latiore et depressiore, praeseriim labüs ad latera crassis, tumentibus. J'erruca infraocularis biseta. Mystaces creberrimi, bre- viores, tenuiores, usque ad nasum sparsi, setis non undulatis, sed aequalibus, planis, ancipitibus. Hae in catulis niveis corneo - fus- cescentes, in adultis flavescente -fuscae. PaLnae proportione mino- res, quam Phocae caninae, digitis aequabilioribus extrorsum parum longioribus unguibusque minoribus. Plantae itidem longe minores, nec furcatae, sed expansione aequales, unguibus itidem minoribus. Cauda multo pilosior, unde teretiuscula apparet, revera tamen de- presso anceps. Pilus adultae aequabilis, unicolor, flavens. | CatuE vellere laxiori, teneriore, molliusculo, nitido, toti nivei .candoris.
An huc Ph. hispida Schreber?
40.4 C BOHeOSC. AC NEUq'u e. s tirs.
P. capite - - - - -, corpore brunneo, fascia flexuosa alba dor- sum undique cingente. -Rubbon- Seal, Penn. syn. quadr. p. 523. n. 380. fig. p. 513. Zool. arct. I. p. 165. n. 78. Lamutis Onaetscha. Coraecis Mutschun. Camtschadalis Schesch- chu. Curiis Kaanen.
Rarisime in mari Ochotensi, frequentius circa Curilorum in- sulas habitare dicitur; ubi retibus, inter Phocas ursinas juniores, ca- pi dicitur; mihi tantum ex pelle non integra innotuit, quae tamen
indubie peculiaris speciei esse visa est.
Descr. Magnitudine praecedentes aequasse vel excessisse vi- debatur, pellis enim portio e solo dorso exsecta quatuor fere dodran- tum latitudinem et sex ad septem dodrantum longitudinem habebat. Color totius brunneus, seu fuscus, cum brunnei tinctura, uniformis. Pili breves, laevigati, rigidi ut in Ph. canina. Infula lata alba, ut amiciss. Pennant delineavit, antice angulo versus cervicem coéuns, per latera introrsum arcuata, postice transversa trabe connexa, to- tum dorsi discum includit. — Optandum, ut haec singularis species
perfectius innotescat (*).
(*) Species Phocarum hucusque imperfecte cognitae et aegre distinguendae, in tanto earum numero solertius dignoscentur, si observatores, quibus oblata erunt specimina, descriptiones ad exemplum Cel. Hermann con- cinnaverint, praesertim quoad dentes, formam capitis, pedum unguium- que structuram et proportionem, et corporis circumscriptionem, velle- risque naturam exactas. Multae enim minimis characteribus differunt et aegre sunt distinguendae,
312 —€——S
À 3.5 4 BAHQO: C. Ae. doo P. o t.6.
P. capite inauriculato, palmis pinniformibus unguiculatis, cor- ore lutescente, maculis binis dorsum includentibus brunneo - nigris. P ,
Phoca groenlandica, Gmelin. syst. Lin. I. p. 64. sp. 6.
Harp-seal, Pennant. syn. p. et tab. 525. n. 365. Zool. arct. I. p. 163. n. 77.
Attarsoak, Cranz groenl. p. 163.
Phoca oceanica, Lepechin. Z4ct. Petrop. l. p. 959. tab. 6. adulta, 7. junior.
Rossis ad mare album et in Camtschatka vulgo Krylatka (i. e. alata).
Lamutis Lürga. Coraecis Sysgh.
Camtschadalis N ykulgu.
Curilis Siantorási.
Frequens in mari albo et oceano Lapponiam alluente capitur, et in mari Camtschatico praesertim. circa Olutora observatur, inde- que versus arcticum fretum passim habitat. Coria ad lora pariter utilissima sunt, itemque ad calceandas trahas et subpedalia. —Catuli a reliquarum specierum catulis longe differunt. ^ Adscendit haec spe- cles etiam flumina et pisces anadromos sectatur.
Descr. Magnitudo paulo supra Ph. albigenam, et corpore circa humeros crassior, minus tamen quam Ph. canina. Dentes ut in hac, nisi adhuc minores canini et incisores inferi (IV) aequalibus intervallis distantes. Caput ut et palmae plantaeque paulo minora, quam Ph. caninae. Cauda depresso-anceps, apice plag:o-platea. Palmae majusculae pinniformes, seu triangulari-lunatae, digitis ex- irorsum sensim longioribus, unguibus majusculis terminalibus, pellem
mm Rss D ————
113
inter digitos exsuperantibus. Plantae itidem unguiculatae. —Longi- tudo adulti animalis 5 pedum 3 poll. caudae 4". 6". circumferentia corporis ad humeros 2. 3". 67. longit. plantarum 13^". et totidem pol- licum earundem expansio; palmarum ad extimum unguem 575^. 6". Color adultae lutescens, pilo rigido laevigato; areae seu maculae duae lunatae, latera dorsi imcludentes, et 3n annulum ovalem obsolete coalescentes brunneo- nigrae speciem praecipue distinguunt. Sed ca- tuli toto corpore cano-argentati, nitidi, notis aliquot fuscis liturati,
areis lstis carent.
gr emp (C59: Monacha.
P. capite inauriculato, palmis unguiculatis, plantis muticis. Phoca monachus, Gmelin. syst. Lin. I. p. 64. sp. 5. Herrman. act. naL. scrut. Berol. IV. p. 456. tab. XII. XIIT.
In Pontum Euxinum adscendit e m. Mediterraneo. De hac videtur orta antiquorum illa fabula, ,,pelles phocarum etiam detrac- ,tàs corpori, sensum aequorum retinere, semperque aestu maris re- »Ccedente inhorrescere * (Plin. hist. nat. lib. IX. cap. 15.) quod eti- amnum accolae maris credunt passim (Martin hist. of the western Islands, London 1:716. 8.) Etenim, observante amiciss. Herrmann, pii animalis siccitate surriguntur.
23. PALO C A. Larehsqg.
P. capite — — — corpore supra nitide albente, maculis nigris ovalibus sparso. Rossis Tschernaja Nerpa. Mancam hujus, e pellibus non integris, hic insero notitiam, neque in adversariis D. D. Merk plura invenio quam quod observe- 15
YI4
tur tantum ad orientale littus Camtschatcae et Largha ibi appellari, et quod catuli in littore nati statim matrem sequantur.
Nota. Color cano-albus, nitens, maculis oblongo - ovalibus, nigris, sparsis, in dorso crebrioribus, intermixtisque obsoletioribus, ut paene nigrescat. Pedes cano-fuscescentes. ,jLingua (referente »Merh) incisa, arguta. Dentes ut Ph. caninae. Lardum sub pelle »pollicari crassitie. — Hepar trilobum, medio majore, ventriculum »Operiente, trisulco, lacinia media dextra majore; lobus si- »nister ventriculum desuper amplectitur; dexter subtus lobulo nota- »tus. Cystis nulla. Lien coerulescens, aliquoties incisus. 'entricu- »lus intus rugosus. Duodenum crassum, pingue; reliqua intestina »aequalia, appendice vermiculari subaequali. —Pulmones adnati, vix »in tres lobos separabiles. Fenestra ovahs in corde pervia.,,
44. q4PXIO0 C A. 6 Rib:
P. capite inauriculato, pedibus omnibus unguiculatis, mystacis setis undulatis, corpore vario; major. Phoca vitulina, Lin. syst. XII. I. p. 56. sp. 3. Schreber. mammal. III. p. 303. tab. 84. Phoque, Buffon. hist. nat. XIV. p. 333. tab. 45. Brisson. quadr. p. 12. Sp. 1. Seal, Pennant. Zool. brit. (ed. 4.) 1. p. 120. tab. 19. Syn. quadr. p. 518. n. 375. Zool. arct. 1. p. 151. n. 72. Rossice Tjulén, in Sibiria Nerpa. Tataris Kapalach; Kirgisis Balàk. Calmuccis Chap; Buraetis Kaap vel Chaeb; Mongolis Chab - sa- gassü (Phoca piscis).
Tungusis Kima vel Chíáma; Lamutis Kata.
Esthis. Hylg; Lettonibus Rohnis; Fogulis et Ostiacis Tschàgil; ad Kaas fl. Utar.
Samojedis Ssink; ad Jeniseam Sje vel Si.
Camtschadalis A4ntóra. | Curiis Anturasch. | Coraecis Kalyla, Wy- dul. Japonis Tódo. Indis Ssyswae. Canagice Schuék Arme- nis Sschiri - schun (1. e. Canis aquaticus).
Vulgaris Phoca canina vel vitulina, (non autem habet cum vitulo si- militudinem nisi voce, ut Plinius observat) in omnibus facile maribus abundat, in balthico, in boreo, albo, nigro s. Ponto, oceano arctico et orientali, et mirum! non solum in dulcibus lacubus Sibiriae, Baical et Oron, vel quadringentis milharibus a mari dissitis, et priore per Anga- ram et Jeniseam, posteriore per Mamam, Witimum et Lenam fluvium cum arctico oceano cohaerentibus, sed etiam in inclusis undique et exitu carentibus maribus Caspio et Zraliensi copiosissimae speciem propa- gavit, antiquitus forte, imo diluvi Noachici tempore illuc delata. In Caspio praesertim et Baicale ita copiosa, ut lucrosa ejus sit ve- natio, licet vili in pretio. Ad m. Caspium praesertim circa Volgae et Rhymni ostia, et in insula versus Terec fl. ostium a Volga dissi- dente, et ideo Tjulenei cognominata, alusque insulis caeduntur in littore, vel retibus capiuntur in mari, dum pisces anadromos ad flu- viorum ostia sectantur. In Baicale praesertim sclopis occiduntur. Natant gregibus magis minusve numerosis; congressus autem tempo- re, quod fine aestatis incidit, maxime per paria secedunt et femina dorso incumbens, marem cum fluctu supervenientem admittit. |Pa- runt exeunte hyeme, octavo mense, in scopulis vel ripis inaccessis, multum fundentes sanguinem. Catuli plerumque solitarii, rarius duo, prima aetate plane albi et molliore vellere vestiti. Autumno ma-
xime pingues sunt, ut Caspiae tunc utri potius oleo pleno similes *
116 ——
sint, e quo vix prominent facies et pedes. Tempore, quum Comes Petr. Schuvalof piscaturam phocarum, propter oleum ad coriarias officinas divendendum, sibi vindicaverat, ultra XX millia quotannis in mari Caspio praesertim autumno, retibus pendulis 1:5 et ultra or- gyarum, capiebantur, quorum excoctum oleum 2o hastulis per pon- do et pelles 6 hastulis vaenibant. Hodie minus copiose. Callidae sunt, et in mari venatorem non facile adpropinquant; sed hominem in scapha visum tamen diu sectantur, quasi mirabundae. Captae ho- mini facile adsuescunt, imo familiares fere evadunt. Vivas domi habui, quae ultra 8 hebdomadas, sine insigni decremento saginae vel virium, absolutam inediam patienter tolerarunt, et dissectae ad- huc adipem trium digitorum crassitie, et intestina muco referta exhi- buerunt. — Pelles Phocae caninae mire diversae et variegatae, ad viliores usus plebis, ocreas, subpedalia, operimenta cistarum et man- ticas adhibentur. Lamuti, Coraeci et Camtschadali phocarum pelles in acervum compactas putrescere sinunt, ut pilus defluat, dein in sacci formam consuunt et corticem Alni alpinae comminutum et aquae incoctum infundunt, tumque hos saccos agitant et ligneis clavis tun- dunt, ut color corticis rufus totas penetret et exsudet, unde pulcher- rimae evadunt. Archangelopolitani catulorum pelles cum villo pul- cherrime tingunt nigro colore et in urbes divendunt pro consuendis ocreis et calceamentis hybernis.
Nota. 1. Farietates Ph. caninae etiamnum curatius persequi necesse est. Certe et in mari Europam alluente, multoque magis in orientali oceano, magna est suspicio, plures esse species, quae ob similitudinem summam formae et magnitudinem aequalem pro varietatibus habitae sunt. Balthicae vulgatissimae, ut et e mari albo adlatae, pallido - lutescunt, in dorso lituris et maculis variis consper-
sae plerumque tripedalem magnitudinem non excedunt. —Caspicae
117
fere similes, flavescentes, minus lituratae. ^ Baicalenses et ex lacu Oron adlatae magis cano-argentae. Catuli harum varietatum om-
nium albi nascuntur.
Nota 2». Sed dantur in orientali oceano Phocae huic speciei per- similes complures, sed majores et, ut videtur, diversae, quas utinam Stellerus aeque diligenter descripsisset ac Ph. suam leoninam et ursinam. Unicas imperfectas vidi exuvias, cano- palhdas, creberri- mis maculis ungue pollicis non multo majoribus nigris, ad nasum et extremos pedes usque variegatas, quas Coraeci sua lingua Hyaal, Rossi nummularem ( Kapeetscheta Nerpa) vocant, quae mihi omnino peculiaris videtur esse species. Alias Stellerus obiter commemorat flavescentes, nigro maculatas; flavescentes castanei coloris maculis; nigras maculis castanei coloris (Coraecis J/ydul), quas omnes dicit esse corpore magis elongato, minusque ventricoso. Posteriori etiam addit palmas diverso modo conformatas. — Quae de differentiis seu varietatibus balthicarum observat Oedman, conf. in Pennant. Zool. arct. Supplem. p. 54. n. 151. — Sequentem speciem per se distinc- tam esse e specimine, quod ex itinere retulit D. D. Merk, cer-
tus assero.
D]
Nota 3. Catulum caspicae varietatis in exuviis coram habeo, to- tum niveum, vellere fere aeque molh; adsunt catuli Ph. albigenae.
Dicuntur tales rarius occurrere et esse speciei peculiaris.
AX ODILOWCA 3c/L0ote1:5s25s.
P. subauriculata, mystacibus undulatis, plantis forcipatis pal- misque unguiculatis, minor, vellere moll. Lamutis 4hiba vel Aikipé. GCoraecis Uituwyt. | Curnilis Punkuro? Camtschadalis Maráku.
118 m—
In mari ochotensi copiosa est, circa naves parvis familiis crebro natans et mimis varis ludibunda. Frequens praesertim inter Tauisk et [shiga. Vere et antumno in littus exeunt, tumque a Lamutis saepe lanceis occiduntur; alis etiam inescatis hamis decipi solent. Ab Aquila marina leucoptera crebro rapitur in altum et in siccum iliditur. Juniores ejus catuli plane albi. Pariunt autem sub finem Februari, vel initio Martii, in latibulis littoris inter glacies vel in
nive excavatis, ubi catuli per plures dies latent.
Descr. Excrescit ad quadripedalem et ultra longitudinem, re- liquis congeneribus elegantior. Rostrum depresso- rotundatum, labio utrinque crasso, turgido, mystacibus obsito. Septum inter nares cras- sum, nudiusculum, brevibus pilis pubescens. — Mystaces subinflexi, sex ordinum, setis undulatis gryseo- pallidis, posticis caput fere ae- quantibus, intermixtisque fuscescentibus brevioribus. J'errucula supra- ciliaris seta una majore, tribus minoribus. Auriculae externae mi- nutae, nigricantes. Dentes primores supra 6. quatuor medii minuti, laterales conici, majores; infra quatuor, obtusi, superis minores. Canini utrobique aequales, superi intervallo remoti. — Molares supra infraque utrinque quini, primo minore subbicuspidato; reliqui acute tricuspidati, medio majore, conico. Paimae ct plantae supra infraque villosae pentadactylae, palmatae. Palmarum ungues terminales magni, incurvi, robusti, nigricantes, subaequales, praeter extimum paulo minorem, digitique extrorsum sensim decrescentes. Plantae subfor- clpatae, digitis mediis brevioribus; pe//s connectens ultra ungues producta, villosa, lobo utrinque laterali rotundato; ungues his mino- res, subaequales, vix pellem exsuperantes, e fusco corneoli, recti- usculi. Cauda insignis, depresso-spatüulata, utrinque vestita. e[- lus in juniore, bipedali, toto corpore molliusculum, elasticum, paulo
rigidius quam Lutrae, supra cano, subtus palhido-argentatum, per dorsum longitudinaliter, a capite ad caudam fusco - nebulosum, obum- brantibus pilorum apicibus discoloribus, canis. Pedes utrinque pilis rigidulis vestiti, pallido- albi. Longitudo pellis a summo naso ad
/
anum 2 ped. Paris. caudae i". 6. palmarum circiter 3". 6". ungues
^n
fere pollicares; plantarum 4". 6". unguis maximi 7". Distantia ocu- lorum a naso i^. 10/. eorum apertura 9". distantia meatus auditorii ab iisdem 1". 4". A4dultis: Irides brunneae, fusco adumbratae. Cor- pus supra maculis fuscis obsoletis, cum intermixtis minoribus spadi- ceis, subtus maculis subquadratis sparsis, obsolete testaceis, sub collo
crebrioribus. ellus nitidum, prolixius quam in Ph. canina.
ORDO IL SBMIT ER. XE
Abjecta omni praeconcepta opinione in familiam apprime natu- ralem, serie affinitatis non interrupta cohaerere videntur genera: Simiarum, Lemurum, V'espertilionum, apud Linnaeum ejusque as- seclas Primatum nomine seclusa, cum iis Didelphidum, "Talparum, Soricum atque Erinaceorum, ab eodem sine ullo stabili charactere Ferarum ordini adnumeratis. Sic saltem mihi semper institutum Naturae visum est. QContinuitate enim dentium, numero incisorum a ferarum ordine semper discordante, caninis minus elongatis, plerum- que uno alterove spurio stipatis, pedum pentadactylorum structura multifaria et singulari, clavicularum. perfectarum in sceleto praesen-
tia, totoque indolis; morum, victus et habitus complexu, cuncta
120 cu
haec genera a feris omnino discrepant, simul affinitate concatenata inter se successive cohaerent. Diceres Naturam per hunc ordinem hiatum nimis magnum inter Hominem et reliquas animalium. clas- ses explere voluisse. Quid enim similius nobis quam Simiae; quam pronus ab his transitus ad Lemures, qui ab istis solis maxillis pro- ductis fere differunt; dehinc ad Didelphides. Harum deinde aliquae dentibus affinitatem indicant cum Sorice et Erinaceis, transitumque ad Glirium ordinem. Talpae autem et Fespertilionis genera, structu- ra sua anomala ludentis Naturae quasi offerunt ectypa, quorum prius cum Sorice arcte cohaeret, posterius per Catum volantem Camellii Lemuribus affine et mammis quoque pectoralibus simile, ad volati- lia quasi catenam nectit. Hanc seriem discerpere, praesertim cum nullo sufficienti fundamento ullum horum generum feris adsociari
queat, esset nec naturalem, nec artificialem inethodum sequi. —
In nostrae quidem Faunae ditione Lemures, Didelphides et Simiae (:nisii Hominem in his regionibus etiam advenam eo tra- has:) omnino exulant; sufficiat haec affinia genera hic obiter indi- casse. Omnia, quae ad hunc ordinem pertünent animalia, dentium, praesertim. primorum mira inconstantia ludunt, ut nonsolum genus a genere, sed in eodem quoque genere species una ab altera valde saepe differat, cujus in Lemurum, Didelphidum, Vespertilionum, So- ricum, Talparum speciebus exempla observantur. In solo Simiarum et Erinaceorum genere constans est dentium character, omnia vero hujus ordinis animalia continuitate seriei dentium, inter caninos et
molares repleto intervallo, a feris se distinguunt.
VIT ^V'ES'PESTTTETONES
Vespertilionum species in calidioribus Zonis praesertim. multi- fariae, apud nos haud numerosae habitant, eaeque fere omnes per observationes diligentissimi D'A4ubentoni jam innotuere, ut eas breviter recensere sufficiat. ^Vespertilionem Feles non adtingunt. Sceleton eorum, praeter artuum priorum volatui aptatam structuram, etiam id habet singulare, quod ossa pubis transverso jugo non jun-
gantur; in eoque conveniunt cum Soricum et Didelphidum genere.
406,. VESPERTILIO '"murinus.
V. caudatus, auribus ovalibus brevissimis, facie nigerrima.
Vespertilio murinus, Lin. syst. XII. I. p. 47. sp. 6. Schre-
ber. mammal. Chauve souris, Buffon. hist. nat. VIII. p. 113. tab. 16. Common Bat, Pennant. syn. pag. 37i. n. egi. Zool. brit. (Ed. 4.) 1. p. 13o. n. 41. Vespertilio major, Brisson. quadr. I. p. 158. sp. 1. Rossice generatim Vespertiliones: Netopyr vel Ljetutschaya M ysch; Ucranis Kashàn.
Tataris Konatle- Tskan (alatus mus); Baschkiris Dsherchanàt;
-
Jacutis Tyngy, Urjumtschi. Mongolis Ssarisson; Buraetis Jernisch; Calmuccis Bagbagai. 'Tun- gusis Kutschidu. Esthis Nakh- hyr; Lettis Pellahda vel Sikspaarne ; podafifusbus Kuschbort vel Lebali - schyr ; Sirjaenà Barda-schyr; Mordua- 16
122
nis JWindrael; Tschuvaschis Saera- Schischi (mus nudus) vcl Sonatlüschichi (mus alatus); Tscheremissis T'schongisch - tisches; Vogulis ad 'Tschussovaja Tarschilop (ala hntea), obensibus Uijup, Sosvensibus Taerdylp; Ostiacis Tochlyn- Ljungir, Sur- gutensibus Nur-pailang; ad Ketam Kodyldu.
Samojedis Tschapkopso; 'lTomensibus "Timbeditawa; ^ monticolis Hebbedüptschin, Dsho- Koffon vel Tirta-pisjy; Camaschinzis Patgái. | Arinzis Saeipitsch ; Cotowzis et Assanis Tagülla; Pumpocoliensibus Dàgo- ite. Camtschadalis Hevevitsch.
In australioribus Rossiae praesertim oppido Uralensium Cosac-
corum ad Rhymnum fl. et in Taurica non infrequens species, turres, tecta deserta, et cavos arborum truncos gregatim colens, reperitur
etiam in frigidis Sibiriae. Odor submoschatus.
Nota. Papillae mammarum in imo pectore, etiam in mascu- lis. Genitale masculis insigne, glande ossiculo fulta. — Dentes primo- res supra quatuor, medio remotissimi, convergentes; infra sex con-
fert, crenati.
47. "VR S PIEIRIDIDLEO 5 Noctu.
V. caudatus, auribus ovalibus, lobulo operculatis, corpore fulvescente.
Vespertilio Noctula, Gmelin. syst. Lin. I. p. 40. sp. 1. Schreber.
mammal. I. p. 166. tab. 52.
Noctule, Buffon. hist. nat. VIII. p. 198. t. 18. fig. 9.
Great Bat, Pennant. Zool. brit. (4to) I. p. 128. tab. 13. n. 38. opt.
In Rossia passim, maxima vero copia circa mare caspium et praesertim in desertis tectis castelli Gurjef ad Rhymni ostia obser-
— 125
vata, ubi e nocturnis culicibus aliisque insectis opimam venationem invenit. Frequens et in Taurica, et in metallifodinis ad Camam fl.
Pediculi a Frischio delimeati, velleris et alarum, in his ambo.
41. VESPERTILIO Serotina.
V. caudatus, flavescens, auriculis brevibus emarginatis. Gmelin, Syst. Lin. I. p. 48. sp. 11. Schreber. mammal. I. p. 167. tab. 53. Serotine, Buffon. hist. nat. FIII. p. 129. tab. 18. fig. o. Ad Argunum fluvium Dauuriae, in fissuris rupis Ginder a Stu- dioso quondam meo Nicaeta Sokolof, nec non a me ipso in cryptis rupestribus circa Tarei-noor observata. Glomeratim interdiu hae- rent, et scatent cimice domestico parvo, copiosissimo, rufescente, quem in desertissimis illis locis inveniri maxime mürabar, non sine suspicione, infestam hanc progeniem forsan per Vespertiliones domi- bus primum omnium illatam fuisse. In Taurica quoque datur, cavis
arborum saepe haerens copiose.
Nota. illus corporis ferrugineus, extremis canescentibus.
q9.ov RS PER T'EETOSSP; pterea:
V. caudatus, fuscus, auriculis brevibus ovato - emarginatis. Gme-
lin, syst. Lin. I. p. 48. sp. 12. Schreber. mammal. l. p. 167. tab. 54. Pipistrelle, Buffon. hist. nat. VIII. p. 129. tab. 19. fig. 1.
In Rossia frequentem in spelunca rupis alabastrinae ad fl. Pjana infra pagum Barnucova, deinde in abyssis intimis cavernarum calca- rearum Uralensis jugi, ad fluvios Bjelaja, Sym, Jurjusen et rivum Laeklae-silga in Taurica Chersoneso, denique etiam copiosam in
montanis et pagis ad Jeniseam fluv. observavi. Pediculum alt spe- m
124 LÀ
ciei peculiaris. Plebs Russorum hanc praesertim speciem siccat et par- tim pro amuleto, partim pro medicamento habet, equis et homini- bus proficuo. In febre alligatur pectori; aqua bulliente infusus in- fantibus rhachiticis prodesse creditur; in pulverem redactum anima- libus propinant.
Nota. Vellus supra e fusco-nigricat, rufescente levissime
obumbratum, infra cinerascens.
oV ESDERITLIO cquriLitus
V. caudatus, auribus magnitudine corporis ovalibus, lamella lanceolata duplicatis.
Vespertilio auritus, Lin. syst. XII. I. p. 47. sp. 5.
Vespertilio minor, Brisson. quadr. p. 160. sp. 3.
Vespertilio auribus majoribus, Frisch. av. tab. 103. Edward. av. V. tab. 201. fig. 3. Pennant. Zool. brit. (4to) L. p. 199. Lab. 13. 1. 1405
Oreillar, Buffon, hist. nat. VIII. p. 118. t. 17. fig. 1.
In Rossia temperatiore et in australibus Sibiriae minus frequens, a Cel. Güldenstaedt etiam observata species in Caucaso et Geor- gia, ad Cyrum circa ostim Xani fluvii. Stellerus etiam in Camt- schatca observavit.
Nota. Praeclaro charactere distinguenda species, quam mi- rum! Linnaeus a V. murino distinctam esse solo sexu subdubita- bat, qui etiam multo major. Hujus longitudo a naso ad anum 2". 5". caudae i". 11i". alae expansae a pectore 5". 4^". Dentes primores supra distantes, convergentes, interiores majores, bifidi, exteriores acutiusculi; Janiarii accessorii supra solitarii, infra utrinque tres; mo-
lares supra 4, infra tres utrinque.
m— 125
50. "V'ESPERTIBNWTVO 4Zfippoctrepis.
V. caudatus, naso marginato plano, folio lanceolari et lunato inter oculos producto.
Vespertilio Ferrum equinum, Gmelin, syst. Lin. I. pag. 5o. sp. 20. Schreb. mammal. I. p.
Fer à cheval, Buffon. hist. nat. VIII. p. 131. tab. 17. fig.2.
Horseshoe- Bat, Pennant. syn. n. 186. Zool. britan. (4to) I. p. 129. tab. 14. major.
Minorem varietatem Cel. Güldenstaedt in antris rupium et aedificiis desertis per Caucasum passim, et maxime ad Phasin am- nem, in districtu Radsha, circa Utsera observavit, et nomine V. al- pini descriptam et delineatam reliquit. Gmelinus jun. etiam e mon- tibus Mediae misit.
Descr. Magnitudo V. auriti.. Caput majusculum. Nasus con- choideus, nudus, planus, marginatus, medio naribus perforatus, su- pra quas eriguntur duo foliola lanceolata, quorum anterius minus, plano suo longitudinale, apice truncato - bifidum; alterum transver- sum duplo majus, acuminatum. uriculae capite longiores, amplae, acutae, exterius subsinuatae, fuscae atque nudae. Rictus, ut in ge- nere, peramplus. Dentes primores superiores miniml, vix nisl tactu percipiendi; inferiores sex (non IV.) approximati, truncati, vix e gingivis prominuh. Canini supra duplo longiores, exserti; molares ubique 4. bifurci, acutissimi. Oculi minuti. Corpus subglobosum, vellere longo, cinereo - brunneo. Membrana volatica fusca. Mammae duae inguinales, proxime ad vulvam. Cauda sex vertebrarum. —Lon- gitudo a naso ad anum 1". g^. caudae 1". alae ad pectus 4". 8'".
aurum 6^. folhoh supranasalis 37. — Gül denstaedt.
126 —
EXT: ASQESPÉE A.
Hujus generis subterranei species tantum unica, eademque Eu- ropaea apud nos vivit. Quod enim animal, nescio quo errore, Tal- pam. sibiricam versicolorem appellavit Seba (thes. vol. I. p. 51. t. 32. fig. 4. 5.),; id apud nos nunquam visum nec auditum fuit, sed est verissime ad promontorium Bonae Spei Africae indigenum, unde il- lud missum quondam accepi ab amiciss. Nicol. Laur. Burmanno et in exuviis etiamnum servo. Sibiriae vero Talpa eadem est, quae Europae, nisi major.
Bos LU A Lo DeA ueque.
T. caudata, palmis latis pentadactylis, nudis. Talpa europaea, Lin. syst. XII. I. p. 73. sp. i. Schreber, mammal. III. p. 558. tab. 156. Talpa vulgaris, alba, et variegata, Brisson. quadr. p. 204. 205. Sp. 1. 9. 3. Taupe, Buffon, hist. nat. FIII. p. 81. tab. 1e. supplem. III. p. 198. tab. 3». European Mole, Pennant. syn. p. 3i:. n. 241. Zool. brit. 4to. 1. p. 112. n. 34. Zool. arct. Rossice Krot, in Sibirna Medwedka (i. e. Ursus pusillus), vel Semlenaja Ssussedka. Malorossis Krit. Tataris Zriün; ad Jeniseam Taeden- asak; Barabensibus Numun; Baschkiris Kuschut. Mongolis 4dda; Calmuccis Sochor - numyn. Lettis Kurmis; Esthis Mut, Mygget; Permiensibus Máücsch; Mor-
duanis Soker-scheier (coecus mus); Votiacis Tschjuntschi; Vo-
m— I27
gulis Paatkatebe; Ostiacis Surgutensibus Kaileli; ad Narym et Ketam fl. Challeli. "Tungusis ad Chatanga fl. Kókol. Samoje- dis monticolis Hungito; Camascbhinzis Kallao. — Arinzis Küje;
ad Kaas fl. Uja. Georgianis Tschumaela. Tangutis Bschelong.
In Rossia non solum, sed etiam Sibiria omni, ad Lenam us- que, locis caespite et humo tectis, etiam borealioribus vivit; tempe- ratiores regiones attamen praefert, et ubique solito more sub caes- pite fodit egestis per intervalla cumulis, et hybernaculum autumno profundius, multa egesta terra, parat vel sub acervis foeni quaerit. Aprica caeterum amat, nec tamen sylvas recusat. Pellis pro amu- leto plebi, pectori adpensa, contra febres, et si virtute careat, etiam in cineres redacta potatur. Ad Tanain et in Caucaso ad Cyrum om- nem usque minus frequens est, quam Typhle. In Sibiria ulteriore multo major europaea.
Nota. Sibiricae et Rossicae aeque variant colore furvo seu mu- rino et aterrimo; atrae quandoque gula, pectore, crisso, carpis cum cano nitore fuscescentes. In atris, praesertim masculis, plerumque striga per abdomen longitudinalis ferruginea. — Observavi etiam va- rietatem plane albam, circa ferrariam officinam Kuschvensem, et al. bam cum intincto gryseo colore. Pondus sibiricis orientalibus saepe quinque et fere sex unciarum; at citerloribus et rossicis biuuciali plerumque minus. Illis longitudo dodantalis.
128 —
X448:O R-I-C B5S:
Sorices corporis habitu et praesertim forma capitis et rostri ita inter se conveniunt, ut differentiae in dentibus quarundam specie- rum observatae, nihil in genere adeo naturali mutare valeant. Est autem ea similitudo in hoc genere tanta, ut etiam species, nisl ac- curatissime observatae, aegre distinguantur. Et forsan praeter enu- meratas nobis aliquae adhuc praetervisae. Proprium est Soricum hy- berno tempore non latere, nec obtorpescere, sed summo regnante fügore vagantes in nive videas. Quaerunt tamen loca tepidiora, imo
ad tuguria rusticorum tunc lubenter accedunt.
mo. SO Rd, X-qnos6huitusJu LAB LT
S. inauritus cauda squamosa cathetoplatea, palmis plantisque fimbriatis.
Castor moschatus, Lin. syst. XII. IL. pag. 79. sp. 29. (cum synon).
Sorex moschatus, Gmelin, syst. Lin. I. p. 113. sp. 6. Schre- ber, mammal. III. pag. 567. tab. 159. Pallas, Nov. com. Petrop.
Mus aquaticus exoticus, Raj. quadr. pag. 217. Gmelin sen. Nov. com. Petr. TI p.383. Fabr
Desman, Buffon. hist. nat. X. p. 1. tab. 3... Güldenst. .Abh. der naturf. Gesellsch. III. p. 107. tab. 2.
Long-nosed Beaver, Pennant. Zool. arct. syn. quadr. p. 260.
nj n992
— 129
Rossice Juychucholl; Ucranis Morskaja mysch (mus marinus) vel Chochula; ad Tanain Chochol et Chochut.
Tataris casaniensibus Sudgepüre; Baschkiris Kuschyl. Bocharis Su-dupar. Calmuccis Saartu - cholgonà (odoratus mus).
Gigantea in suo genere species, Rossicae Faunae ut videtur pe- culiaris, a me primum ad genus suum naturale relata (itin. vol. I. pag. 156.) frequentissi